Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2017/5241 K.2018/5955

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davalı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek. Av. ... ile davalı vek. Av. ...'ın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan taraf vekillerinin sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, taraflar arasındaki cari hesaba ilişkin 08/01/2013 tarihli mutabakat metnine ve faturalara dayalı alacağının tahsili için başlattığı takibin davalının itirazı üzerine durduğunu, davalının itiraz nedeni olarak 2007 yılında davacı tarafından kesilen faturalar nedeniyle vergi incelemesine tabi tutulması sonucu hakkında KOD uygulaması kararı verilmesi nedeniyle vergi dairesi ile uzlaşma yoluna gitmek zorunda kaldığından ödediği bedeli davacının alacağından mahsup etmesi olarak savunduğunu,

davalının hakkındaki vergi cezalarına karşı yasal yollara başvurmak yerine kendi iradesi ile uzlaşma yolunu seçmiş olması nedeniyle ödediği bedeli davacının alacağından mahsup edemeyeceğini bu nedenle yapılan itirazın haksız olduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının sahte fatura ve yanıltıcı belge düzenlediğinin tespit edilmesi üzerine davacıdan alınan 126.314,93 TL'lik alışın sahte olduğu gerekçesi ile davalı hakkında özel usulsüzlük ve vergi ziyaı cezası kesildiğini davalının vergi incelemesine girmesine tekbaşına davacının sebebiyet verdiğini, bu nedenle davacının davalın nezdinde bulunan alacaklarının ödenen ve ödenecek olan vergi cezalarına mahsup edildiğini, davacının davalı nezdinde 34.988,74TL alacağı bulunduğunu, vergi dairesine toplam 33.652,29 TL ödeme yapıldığını,

ancak 2008 ve 2009 yılları için de davacının inceleme içinde olduğundan davalıya bu yıllara ilişkinde ceza çıkabilceğini, davacının bakiye kalan 1.336,45TL 'sinin de muhtemel gelecek vergi cezalarına takas ve mahsup edilmesini, davacının kusurlu hareketi nedeniyle davalının KOD'a girme tehlikesi ile karşı karşıya kaldığını, bu nedenle davacının haksız olduğunu takas ve mahsup sonucu her hangi bir alacağının kalmadığını, davalı temerrüte düşürülmediğinden davacının işlemiş faiz talep etmesinin mümkün olmadığını savunarak davanın reddi ile %20 tazminata karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, yapılan yargılama toplanan deliller ve benimsenen ve hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre, tarafların usulüne uygun ticari defterlerine göre takip tarihi itibariyle davacının davalıdan 34.988,00TL alacaklı olduğunun anlaşıldığı, davalı tarafın davacının haksız uygulamaları nedeniyle hakkında vergi incelemesi yapıldığı ve Kod uygulamasına mağruz kalma durumu ile karşı karşıya kaldığı,

bu durumun ekonomik olarak iflasına dahi neden olabilecek bir hal olması nedeniyle vergi dairesi ile uzlaşmaya giderek ödediği vergi cezalarının davacı alacağından takas ve mahsup edilmesini savunmakta ise de dosya sunulan vergi dairesi müfettiş raporu ve davacının Kocaeli 2. Vergi Dairesinde açtığı dava sonucunda verilen kararlar neticesinde mükellefler hakkında Kod uygulaması yapılmasının hukuka aykırı olduğunun tespit edildiği,

davalının yasal yollara başvurma imkanı varken Kod uygulamasına mağruz kalmamak gerekçesiyle uzlaşma yoluna başvurarak yapmış olduğu ödemeleri davacı alacağından mahsup ederek ödemeden kaçınmasının yerinde olmadığı, davalının Kod uygulamasına kimin sebebiyet verdiği hususunda rapor alınması talebinin de mevcut vergi mahkemesi kararı karşısında dosyaya yenilik katmayacağının anlaşılması nedeniyle davanın kabulüne, davalı borçlunun Gebze 3. İcra Müdürlüğü'nün 2013/1488 esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, fazlaya ilişkin isteğin reddine, %20 icra inkar tazminatına karar verilmiş,

hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davalı davacıdan satın aldığı mallarla ilgili olarak davacının kestiği faturaların maliyeye bildirilmeyen usulsüz faturalar olması nedeniyle davacı hakkındaki vergi incelemesinin kendisine sirayet ettiğini ve kendisinin ticari ve mali itibarını korumak için vergi dairesi ile uzlaşarak 33.652,29 TL ödeme yaptığını ve davacının olan ve muhtemel alacağından mahsup ettiğini itiraz dilekçesinde bildirmiştir.

Davacının davalıya kestiği faturalar usulsüz olması nedeniyle davalının maliyeye ödemek zorunda kaldığı cezayı davacıdan talep etme ve somut olayda takas beyanında bulunma hakkı vardır.

Bu itibarla mahkemece davacı hakkında yapılan vergi incelemesinde davalıya kesilen faturaların inceleme konusu olup olmadığı sorularak ve gerektiğinde bu konuda vergi uygulamaları uzmanı bir bilirkişiden rapor alınarak davalının ödemek zorunda kaldığı cezaya davacının sebep olduğunun saptanması halinde davalının mahsup talebinin üzerinde durulması gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığı gibi,

kabule göre de davalı takipten önce temerrüte düşürülmediği halde talep edilen işlemiş faize ilişkin itirazın da iptaline karar verilmesi ve yine hüküm fıkrasında davanın tam kabul edilmesine rağmen fazlaya ilişkin istemin reddine denilerek çelişki oluşturulması doğru olmamış, mahkeme kararının bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.