Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2023/2352 K.2023/1766

Taraflar arasındaki evlenmenin butlanı davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece Mahkeme kararınının onanmasına karar verilmiştir.

Davalı vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; babası olan müteveffa ...' in uzun dönemden bu yana akıl hastası olduğu halde 2006 yılında davalı ile evlendiğini, bu evlilikten ortak çocuklarının bulunmadığını, davacı ve diğer kardeşlerinin müteveffa ...'in akıl hastası olması nedeni ile evliliğine karşı çıktıklarını, hatta bu evliliğe engel olmaya çalıştıklarını, ancak evliliğin gerçekleştiğini, evlenmenin hemen akabinde davacının Akyazı Sulh Hukuk Mahkemesi' nin 2006/583 esas sayılı kararı ile akıl hastalığı sebebi ile kısıtlanması için müracaatta bulunduğunu,

bu dava neticesinde davacının babasının kronik demans hastalığı nedeni ile akli melekelerinden yoksun olduğu bu sebeple kısıtlanması gerektiği sonucunda hüküm kurulduğu, bu esnada davacının babasının vefat ettiğini, söz konusu rahatsızlığını evlilik akdinin imzalanması anında mevcut olduğundan evliliğin mutlak butlanla sakat olduğunu bu nedenle davacının babası olan ... ile davalı ... arasındaki evliliğin butlanını hüküm altına alınmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili süresinde verdiği cevap dilekçesinde özetle, davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemece 22.01.2014 tarih ve 2016/6973 Esas, 2016/8872 Karar sayılı karar ile tüm dosya kapsamı ve Adli Tıp Kurumu Başkanlığı 4. Adli Tıp İhtisas Kurulu' nun 2013/82112-3675 - 3647 karar sayılı raporu birlikte değerlendirildiğinde; müteveffa ...'de hukuki ehliyetini müessir, şuur ve hareket serbestisi ile olayları kavrayıp onlardan sağlıklı sonuçlara varabilme yeteneğini ortadan kaldıracak mahiyet ve derecede akıl hastalığı olduğu, bu duruma göre de müteveffa ...'in evlenme tarihinde fiil ehliyetine haiz olmadığı gerekçesiyle 12.09.2006 tarihinde yapmış olduğu evlenmenin 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) gereğince mutlak butlan nedeni ile iptaline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairenin 02.05.2016 tarih ve 2016/6973 Esas, 2016/8872 Karar sayılı kararı ile için düzenlenen tebligat davalı vekilinin çalışanı tarafından tebellüğ edildiği, tebligat mazbatasında tebellüğ saatinde vekilin nerede olduğuna dair bir bilgi olmadığı için yapılan tebliğ geçersiz olduğu gibi dilekçeler teatisi tamamlanmadan ön inceleme aşamasına da geçilemeyeceği, açıklanan sebeple davalıya dava dilekçesinin usulüne uygun tebliği ile dilekçeler teatisi tamamlandıktan sonra ön inceleme aşamasında taraflara delillerini sunmaları için süre verilip, gösterdikleri takdirde delilleri toplanılarak hasıl olacak sonuca göre karar vermek gerekirken yazılı şekilde usul ve aykırı karar verilmesinin bozmayı gerektirdiği gerekçesiyle Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda başlıkta tarih ve sayısı belirtilen kararıyla toplanan delillerden; Adli Tıp Kurumu Başkanlığı 4. İhtisas Kurulu'nun 15.10.2012 tarihli raporuna göre davacıların murisi olan ...'in evlenme tarihi olan 12.09.2006 tarihinde, ayırt etme gücünden yoksun bulunduğu, gerçekleşen bu duruma göre, ...'in öldüğü ve evliliğin ölümle sona erdiği husus da göz önüne alınarak, davaya konu evlenmenin mutlak butlan ile batıl olduğunun karar altına alınması gerektiği gerekçesiyle müteveffa ...'in 12.09.2006 tarihinde yapmış olduğu evlenmenin mutlak butlanla batıl olduğuna ve 4721 sayılı Kanun'un 145 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince iptaline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Dairenin 20.04.2022 tarihli ve 2022/2445 Esas, 3844 Karar sayılı kararıyla bozmaya uygun işlem ve araştırma yapılmış olmasına, delillerin takdirinde bir yanlışlık bulunmamasına göre yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

Davacı kadın vekili; onama kararı verilmesinin usul ve kanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek; onama kararının düzeltilmesini ve Mahkeme kararının bozulmasını karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; mutlak butlanın hüküm altına alınması için gerekli şartların oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 440 ıncı maddesi, 4721 sayılı Kanun'un 145 inci maddesi, 147 nci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Yargıtay kararının düzeltilmesi 1086 sayılı Kanun'un 440 ıncı maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Mahkemece verilen karar, Dairemizce yasal ve hukuki dayanakları gösterilmek suretiyle onanmış olup, temyiz ilamında yer alan açıklamalara göre karar düzeltme istemi 1086 sayılı Kanun'un 440 ıncı maddesindeki nedenlerden hiçbirisine dayanmamaktadır. Bu nedenle yerinde olmayan istemin reddi gerekmiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple;

Karar düzeltme talebinin REDDİNE,

1086 sayılı Kanun 442/son ve 4421 sayılı Kanunun 2 ve 4/b-1 maddeleri delaletiyle takdiren 1.470 TL para ceza ile 375.10 TL karar düzeltme ret harcının düzeltme isteyenden tahsiline,