Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2024/3459 K.2024/9890

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm; davacı vekili tarafından hükmün tümü yönünden temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Dava, yabancı mahkeme kararının tanınması ve tenfizine davası olup davacı vekili tarafından ibraz edilen dava dilekçesi ile tarafların Fransa Cumhuriyeti Devleti Saint-Ömer Yüksek Mahkemesi'nin 20.11.2018 tarih ve 18/00492 sayılı kararı ile boşandıklarını, buna ilişkin tercüme ve apostilleri kayıtlarının da eklenildiği ileri sürülerek yabancı mahkeme kararının tanınması ve tenfizine karar verilmesi talebi ile açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesince dosyaya ibraz edilen yabancı mahkeme kararına karşı “İstinaf kanun yoluna başvurmama" belgesinin kesinleşme şerhi olarak kabul edilemeyeceği mahkeme ilamının onaylanmış aslı ve onaylanmış tercümesi ile kesinleştiğine dair belgenin onaylı aslı ve onaylı tercümesinin dosyaya sunulmadığı, yabancı mahkeme ilamının ilamı veren yabancı mahkeme yahut konsolosluk veyahut noter tarafından tercüme ettirilmesi ve onaylanmış aslının dosyada bulunması gerektiği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilinin istinaf başvurusu üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkındaki Kanunu'nun (5718 sayılı Kanun) 53 üncü maddesinde tenfiz dilekçesine eklenecek belgeler belirtilmiş olup, bu hükme göre boşanmaya dair yabancı mahkeme ilamının o ülke makamlarınca usulen onanmış aslı veya ilamı veren yargı organı tarafından onanmış örneği ve onanmış tercümesi ile ilamın kesinleştiğini gösteren ve o ülke makamlarınca usulen onanmış yazı veya belge ile onanmış tercümesinin dilekçeye eklenmesi zorunludur hükmünü ihtiva etmektedir.

Yabancı devletin usul hukukuna tabi olarak verilmiş olan bir mahkeme kararının, mahkeme ilamı niteliğinde olup olmadığı ve kesinleşme şartları, hiç şüphesiz ki münhasıran kararın verildiği ülkenin usul hukukuna göre tayin ve tesbit olunması gerekecektir.

Yabancı unsurlu davalarda usul hukukuna ait konular hakimin hukukuna (Lex Fori) tabi olduğuna göre, kararın verildiği ülkede davanın taraflarının boşanma hükmünün resmi makam kayıtlarına geçtiği de belirtildiği üzere “istinaf kanun yoluna başvurmama" belgesinin ve aslı ve onaylı suretinin kararı veren ülke kanunlarına göre bu belgenin kesinleşmeyi gösterir belge olarak kabul edilmelidir.

Bu belgeler yabancı ilamın kesinleştiğini kesin olarak göstermekte olup; artık buna dair ayrıca bir belge aramaya lüzum bulunmamaktadır. Öyleyse yabancı ilamın tanınması için gereken diğer şartların (5718 sayılı Kanun md.58) bulunup bulunmadığı değerlendirilerek sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken, yazılı gerekçe ile isteğin reddi doğru bulunmamıştır.