Yargıtay 20. Ceza Dairesi E.2018/4302 K.2019/1278

Kullanmak için uyuşturucu ve uyarıcı madde satın almak suçundan suça sürüklenen çocuk ... hakkında yapılan soruşturma evresi sonunda Mersin Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 06/11/2015 tarihli ve 2015/44682 soruşturma, 2015/780 sayılı 5 yıl süre ile kamu davasının açılmasının ertelenmesi ile suça sürüklenen çocuk hakkında 1 yıl süre ile tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına dair kararın kesinleşmesini müteakip,

suça sürüklenen çocuğun denetimli serbestlik tedbirine uymaması nedeniyle Mersin Cumhuriyet Başsavcılığınca kararın kaldırılarak açılan kamu davasının ısrar şartının henüz gerçekleşmemiş olması nedeniyle durmasına dair Mersin 1. Çocuk Mahkemesinin 10/05/2016 tarihli ve 2016/35 esas, 2016/414 sayılı kararını takiben, suça sürüklenen çocuk hakkında atılı suçtan yeniden yapılan soruşturma sonucunda Mersin Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 29/06/2016 tarihli ve 2016/27574 soruşturma,

2016/389 sayılı 5 yıl süre ile kamu davasının açılmasının ertelenmesi ile sanık hakkında 1 yıl süre ile tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına dair kararın kesinleşmesini müteakip, suça sürüklenen çocuğun tekrar uyuşturucu madde kullanması nedeniyle anılan erteleme kararının kaldırılarak Mersin Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 01/12/2017 tarihli ve 2016/27574 soruşturma, 2017/13560 esas, 2017/559 sayılı iddianamenin,

kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kesinleşmesi beklenmeden tedbirin infazına başlandığından bahisle iadesine yönelik Mersin 1. Çocuk Mahkemesinin 14/12/2017 tarihli ve 2017/272 iddianame değerlendirme sayılı kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii Mersin 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 26/12/2017 tarihli ve 2017/1074 değişik iş sayılı kararının kanun yararına bozulmasına ilişkin talebi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’nca 15/05/2018 tarihli ihbar yazısı ekinde dosyanın dairemize gönderildiği anlaşıldı.

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

İncelenen Dosyadan ;

1-Suça sürüklenen çocuk ... hakkında 06/10/2015 tarihinde işlediği iddia olunan “kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma” suçundan Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı’nca yürütülen soruşturma sonucunda, 06/11/2015 tarihli, 2015/44682 soruşturma ve 2015/780 sayılı karar ile.

5237 sayılı TCK’nın 191/2. maddesi gereğince beş yıl süre ile kamu davasının açılmasının ertelenmesine, aynı Kanun'un 191/3. maddesi uyarınca erteleme süresi içerisinde bir yıl süre ile tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına, aynı Kanun'un 191/4. maddesi gereğince erteleme süresi içerisinde kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi ya da tekrar kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması durumunda hakkında kamu davası açılacağının ihtarına karar verildiği,

kararın şüpheliye tebliğ edildiğine ilişkin dosya içinde belge bulunmadığı,

2- Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı’nca kararın gereğinin ifası için 09/11/2015 tarihinde ... Denetimli Serbestlik Müdürlüğü’ne gönderildiği,... Denetimli Serbestlik Müdürlüğü’nün 16/12/2015 tarihli yazısı ile şüpheliye çağrı kağıdının 27/11/2015 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen çağrıya uymadığı ve 10 gün içerisinde müdürlüğe başvurmadığı belirtilerek kaydın kapatılarak dosyanın Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı’na gönderildiği,

3- Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı’nın 12/01/2016 tarihli, 2015/44682 soruşturma, 2016/455 esas ve 2016/44 sayılı iddianamesi ile sanığın TCK’nın 191/1 ve 31/3. maddeleri gereğince cezalandırılması istemiyle suça sürüklenen çocuk hakkında kamu davası açıldığı,

açılan kamu davası üzerine Mersin 1. Çocuk Mahkemesinin 10/05/2016 tarihli 2016/35 esas ve 2016/414 karar sayılı kararı ile yükümlülüklere uymamada ısrar koşulu gerçekleşmeden dava açıldığı gerekçesi ile davanın durmasına ve evrakın Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı’na gönderilmesine karar verildiği ve aynı suç nedeniyle Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı’nca 29/06/2016 tarihinde 2016/27574 soruşturma 2016/389 karar sayılı karar ile yeniden kamu davasının açılmasının ertelenmesine ve içerisinde bir yıl süre ile tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına karar verildiği ancak kararda ‘’ TCK’nın 191/4. maddesi gereğince erteleme süresi

içerisinde kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi ya da tekrar kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması durumunda hakkında kamu davası açılacağının ihtarına’’ ilişkin bilgilerin bulunmadığı, kararın infaz işlemleri için 30/06/2016 tarihinde Mersin Denetimli Serbestlik Müdürlüğü’ne gönderildiği, 14/07/2016 tarihinde ise 29/06/2016 tarihli ihtarsız kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının suça sürüklenen çocuğa tebliğ edildiği, suça sürüklenen çocuğun 28/07/2016 tarihinde ...

Denetimli Serbestlik Müdürlüğü’ne başvurarak tedbirin infazına başlandığı ve 28/07/2017 tarihinde tedbirlerin infazının tamamlandığı,

4- Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı’nın 2017/14480 sayılı soruşturması kapsamında suça sürüklenen çocuğun 16/05/2017 tarihinde idrar tahlili ile uyuşturucu madde kullandığının tespit edilmesi üzerine, Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı’nın bu eylemi 29/06/2016 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesine dair kararların ihlali niteliğinde olduğunun belirterek 01/12/2017 tarihli 2016/27574 soruşturma 2017/13560 esas 2017/559 iddianame sayılı iddianamesini düzenlediği ,

Mersin 1. Çocuk Mahkemesinin 14/12/2017 tarihli 2017/272 iddianame değerlendirme numaralı kararında ‘’ Mersin Cumhuriyet Başsavcılığının 2017/27574 soruşturma sayılı iddianamesinin yapılan incelemesinde.

Cumhuriyet Savcılığı tarafından 29.06.2016 tarihinde kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verildiği, verilen kararın suça sürüklenen çocuğa tebliğe çıkarıldığı, tebligatın 14.07.2016 tarihinde tebliğ edildiği; ancak Cumhuriyet Savcılığı tarafından verilen kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kesinleşme süreci beklemeksizin 30.06.2016 tarihinde...

Denetimli Serbestlik Şube Müdürlüğüne gönderildiği ve bu suretle tedbirin infazına başlanıldığı, böylelikle Cumhuriyet Başsavcılığınca kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı kesinleşmeden denetim sürecinin başlatıldığı anlaşılmıştır.

Yargıtay 20. Ceza Dairesinin 2016/2946 esas ve 2017/1643 karar sayılı ilamı ile yerleşik hale gelmiş İstinaf mahkemeleri kararlarında da bu şekilde, karar kesinleşmeden başlatılan işlemlerin, hukuki değerden yoksun olduğunun belirtildiği ve geçersiz sayıldığı hususları göz önüne alınarak; somut olayda karar kesinleşmeksizin başlanılan işlemlerin geçersiz olduğu ve böylelikle kovuşturma şartının gerçekleşmediği anlaşılmakla;

bu şekilde düzenlenen iddianamenin CMK'nın 174/1-a maddesine aykırı olduğu kanatine varılarak CMK'nın 174. maddesi uyarınca iadesine karar vermek gerekmiştir.’’ gerekçesi ile iddianamenin iadesine karar verdiği , Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı’nın tarihinde karara itiraz etmesi üzerine, Mersin 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 26/12/2017 tarihli 2017/1074 değişik iş numaralı arar sayılı kararı ile itirazın reddine karar verdiği anlaşılmıştır.

Kanun yararına bozma talebi ve ihbar yazısında, "Mersin 1. Çocuk Mahkemesince, Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından verilen 29/06/2016 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kesinleşmesi beklenmeden 30/06/2016 tarihinde kararın ... Denetimli Serbestlik Şube Müdürlüğüne gönderilmesi sebebiyle yapılan işlemlerin hukukî değerden yoksun olduğundan bahisle iddianamenin iadesine ilişkin karar verilmiş ise de;

Dosya kapsamına göre.

29/06/2016 tarihinde verilen kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının usulüne uygun tebligat işlemi gerçekleştirilerek 14/07/2016 tarihinde kesinleştiği ve suça sürüklenen çocuğun 16/05/2017 tarihinde uyuşturucu madde kullandığının idrar raporuyla tespit edildiği, suça sürüklenen çocuğun kesinleşme tarihinden sonra Türk Ceza Kanunun 191/4-c maddesinde yer alan " Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması," hükmü gereğince erteleme kararını ihlal ettiğinden bahisle kamu davası açıldığı,

5237 sayılı Kanun'un 191/4-a maddesinde yer alan "Kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi" hükmü gereğince dava açılmış olsaydı Mahkemenin iade gerekçesinin yerinde olacağı, ancak yukarıda izah dildiği şekilde erteleme kararının kesinleşmesinden sonra tekrar uyuşturucu madde kullanıldığından bahisle anılan iddianamenin düzenlendiği anlaşılmakla,

iddianamenin iadesi kararına karşı yapılan itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.’’ denilerek Mersin 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 26/12/2017 tarihli ve 2017/1074 değişik iş sayılı kararının bozulması istenmiştir.

Yapılan incelemede,

28/06/2014 tarihinde yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun ile değişik TCK'nın 191. maddesinde, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ve bu kararla birlikte verilebilecek olan tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ilişkin kararlara yönelik herhangi bir kanun yolu öngörülmemiş olup, aynı maddenin 9. fıkrasında yer alan "Bu maddede aksine düzenleme bulunmayan hallerde, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun kamu davasının açılmasının ertelenmesine ilişkin 171. maddesi ... hükümleri uygulanır." yönlendirmesi gereği, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 171. maddesi incelendiğinde, ilgili maddenin 2. fıkrasının son cümlesinde,

kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararına, sadece suçtan zarar görenin CMK'nın 173. maddesi hükümlerine göre itiraz edebileceğine ilişkin düzenlemeye yer verilmesi karşısında, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile bu karara bağlı olarak verilen tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ilişkin kararlara yönelik TCK'nın 191/2. maddesinin 2. cümlesinde yer alan "Cumhuriyet savcısı, bu durumda şüpheliyi, erteleme süresi zarfında kendisine yüklenen yükümlülüklere uygun davranmadığı veya yasakları ihlal ettiği takdirde kendisi bakımından ortaya çıkabilecek sonuçlar konusunda uyarır." şeklindeki düzenleme gereği,

"Kamu davasının açılmasının ertelenmesi" kararı ve bu karar ile birlikte verilen tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ilişkin kararların, şüpheliye tebliğ edilerek itiraz hakkı tanınması gerektiği, incelemeye konu dosyada ise, Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı'nca verilen "Kamu davasının açılmasının beş yıl süre ile ertelenmesi ve 1 yıl süre ile tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına" ilişkin karar, suça sürüklenen tebliğ edilmeden önce,

suça sürüklenen çocuğun itiraz hakkını kullanıp kullanmayacağı beklenmeden ve herhangi bir kesinleştirme işlemi yapılmadan Denetimli Serbestlik Şube Müdürlüğüne gönderilerek tedbirin infazı için işlemlere başlandığı, ayrıca kamu davasının açılmasının ertelenmesine dair 29/06/2016 tarihli kararda da TCK’nın 191/4. maddesi gereğince erteleme süresi içerisinde kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi ya da tekrar kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması,

kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması durumunda hakkında kamu davası açılacağının ihtarına’’ ilişkin bilgilerin bulunmadığı, belirtilen ihtar bulunmaksızın verilen kararın sanığın erteleme süresince tekrar kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu işlemesi