Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2014/7394 K.2014/8572

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı Hazine vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında, A. Köyü, . parsel sayılı 4250 m2 yüzölçümlü ve . parsel sayılı 10.500 m2 yüzölçümlü taşınmazlar tarla vasfıyla komisyon kararı sonucunda,. sayılı parsele uygulanan tapu kayıtlarının miktar fazlası olarak davalı Hazine adına tespit edilmiştir. Asıl ve birleşen 1993/35 Esas sayılı dosya davacıları. parsel sayılı taşınmazın, birleşen 1993/33 ve birleşen 1993/27 Esas sayılı dosya davacıları . parsel sayılı taşınmazın kendilerine ait olduğu, bu nedenle, Hazine adına yapılan tescilin iptali ile adlarına tescilini istemiyle dava açmışlardır.

Mahkemece, dava konusu . parsele yönelik olarak; birleşen 1993/35 Esas sayılı dava dosyasının davacıları S.Ç. ve arkadaşlarının açtığı davanın sübut bulmadığından, müdahil davacı S.. K..'ın davasının ise feragat nedeniyle reddine, davacı S.. K.. ve müdahiller Y.. K.., N.. K.. ve M.. K..'ın açtıkları davanın kabulü ile davalı.parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, taşınmaz 4 pay kabul edilerek davacı S..

K.. ve arkadaşları adına tarla vasfıyla 1/4 pay itibari ile tapuya tesciline, . parsele yönelik olarak; birleşen 1993/33 Esas sayılı dosya davacısı Y. K.'ın davasının husumet yokluğundan, müdahil davacı S.. K..'ın davasının ise feragat nedeniyle reddine, davacı S.. K.. ve müdahiller Y.. K.., N.. K.. ve M..

K..'ın açtıkları davanın kısmen kabul kısmen reddi ile, 01.07.2003 tarihli teknik bilkirkişinin raporuna ekli krokide davalı .parselde (B) harfi ile gösterilen 6485,62 m2'lik kısım 4 pay kabul edilerek tarla vasfıyla davacı S.. K.. ve arkadaşları adına, aynı bilirkişi raporunda (A) harfiyle gösterilen 2917,74 m2'lik kısım bakımından davanın reddine, ırmak yatağı olarak tescil harici bırakılmasına karar verilmiş, hüküm davalı Hazine vekilince temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkindir. Yörede, 3402 sayılı Yasa hükümlerine göre yapılmış 23.08.1993 - 22.09.1993 tarihleri arasında ilân edilen arazi kadastrosu vardır.

Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli değildir.

Şöyle ki: çekişmeli taşınmazlardan . sayılı parsel hakkında orman araştırması yapılmadığı, iade sonucunda alınan ek rapor ekindeki memleket haritasından, çekişmeli taşınmazlardan . sayılı parselin tamamının ve . sayılı parselin ise büyük kısmının yeşil alanda kaldığı anlaşılmakta olup, yapılan orman bilirkişi incelemesi yeterli olmadığı gibi, çekişmeli . parselin (A) kısmına yönelik davanın reddine karar verilerek dere yatağı olarak tescil harici bırakıldığı,

ancak, . sayılı parselin kadastro tespitinin tarla olduğu ve Hazine'nin de bu kısma ilişkin vasıf değişikliğine ilişkin bir talebi bulunmadığı ve ayrıca, jeolog bilirkişi raporunda çekişmeli .parselin (A) kısmının aktif ırmak yatağı, (B) kısmının taşkın yatağı ve .parselin ise taşkın yatağı olduğu bildirilmiş olmasına rağmen, bilirkişi raporuna aykırı olarak karar verildiği ve.sayılı parsele uygulanan tapu kayıtlarının tam olarak uygulanmadığı, taşınmazın bu parsele uygulanan tapu kayıtlarının miktar fazlası olup, olmadığı yöntemince araştırılmamıştır.

Denetlemeye uygun olmayan eksik bilirkişi raporları ve eksik araştırma ve inceleme ile hüküm kurulamaz.

Bu nedenlerle; mahkemece, . parsele uygulanan 1289 tarih 269 ilâ 286 sıra numaralı tapu kayıtlarının ilk tesisinden itibaren tedavüllü örneklerinin, komşu parsel tutanak ve dayanakları, çekişmeli taşınmazların bulunduğu yöreye ait en eski tarihli memleket haritası, hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden eksiksiz olarak getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen Çevre ve Orman Bakanlığı (Orman ve Su İşleri Bakanlığı) ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman yüksek mühendisleri arasından seçilecek üç orman yüksek mühendisi veya mühendisi, bir jeolog bilirkişi,

bir ziraat mühendisi ve bir fen bilirkişi aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli. 3116, 4785 ve 5658 sayılı kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Kanunun 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Kanunun 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü, ağaçların yaşı, cinsi, sayısı, kapalılık durumu, çevresi, incelenmeli, çekişmeli taşınmazın eylemli durumu incelenerek değerlendirilmeli;

keşifte, hakim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli;yukarıda değinilen belgeler fen ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra,

her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu çevre parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri, hava fotoğrafında çekişmeli taşınmaz ve çevresine ait bitki örtüsünün ne olduğunun stereskop aleti ile incelenip ve memleket haritasındaki durumunun ne olduğu ve orman içi açıklık olup olmadığının açıklandığı,

yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı, dayanak tapu kayıtları ve varsa krokilerinin 3402 sayılı Kanunun 20. madddesi gereğince yerel bilirkişiler ve tanıklar yardımı ile komşu parsel tutanaklarından da yararlanılarak yöntemince gereği gibi zemine uygulanıp, kapsamı tam olarak belirlenmeli, taşınmazların miktar fazlası olup olmadığı belirlenmeli, miktar fazlasının zilyetlikle kazanılıp kazanılamayacağı üzerinde durulmalı ve jeolog bilirkişiden çekişmeli taşınmazların dere yatağı ve aktif dere yatağı olup olmadığı,

derenin yatak değiştirip değiştirmediği, aktif olma özelliğini kaybetmiş ise tam olarak hangi tarihte kaybettiğine ilişkin duraksamaya yer vermeyecek şekilde rapor düzenlettirilmeli ve önceki jeolog bilirkişi raporu da değerlendirilerek, oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir.