Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2019/915 K.2019/2188

Taraflar arasındaki Medenî Kanununun 713. maddesi hükmü uyarınca tapusuz olan taşınmazın tescili davasından dolayı yerel mahkemece verilen yukarıda gün ve sayılı yazılı hükmün davalılardan Hazine, ... Yönetimi, ... Belediyesi ve ... Büyükşehir Belediyesi tarafından temyizi üzerine; Dairemizin 15/11/2018 gün ve 2018/2631-2018/7427 E.K. sayılı ilamıyla onanmasına karar verilmiş, süresi içinde davalılardan Hazine ve ... Belediyesi tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla dosya içindeki bütün belgeler incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili 17/01/2014 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; ... ilçesi, Doyran köyü, Bükler mevkiinde bulunan yaklaşık 15.000 m² yözölçümündeki, batısında 102 nolu parsel, güneyinde 103 ve 104 nolu parseller, kuzeyinde ... olan taşınmazda davacılar yararına kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği koşullarının oluştuğunu ileri sürerek taşınmazın davacılar adına tescilini istemiştir.

Mahkemece davanın kabulüne, dava konusu taşınmazın 08/12/2014 tarihli fen bilirkişi raporuna ekli krokisinde (A) harfi ile gösterilen 9.561,07 m2'lik bölümün davacılar ve dahili davalıların murisi olan ...'nün ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2015/65 E. - 2015/74 K. sayılı veraset ilamı uyarınca belirlenen hisseye göre mirasçıları adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hüküm davalılardan Hazine, ... Yönetimi, ... Belediyesi ve ... Büyükşehir Belediyesi tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 15/11/2018 gün ve 2018/2631 -2018/7427 E.K. sayılı ilâmı ile onanmasına karar verilmiş, davalılardan Hazine ve ... Belediyesi bu kez Daire kararının düzeltilmesini istemiştir.

Dava tapusuz taşınmazın tescili istemine ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede ... kadastrosu ve 2/B madde uygulaması 2008 yılında yapılmış, 15/12/2008 tarihinde ilana çıkarılmış, 15/06/2009 tarihinde kesinleşmiştir; arazi kadastrosu 1964 yılında yapılmış, dava konusu taşınmaz tescil harici bırakılmıştır.

Mahkemece, dava konusu taşınmaz üzerinde 03/11/2014 tarihinde yapılan keşif sırasında dinlenen mahalli bilirkişi ve tanıkların beyanlarında dava konusu taşınmazın uzun yıllardır davacı ...'nün dedesi ile diğer davacı ...'nün babası olan ... tarafından kullanıldığını, ölümleri üzerine de davacı ... tarafından kullanılmaya devam edildiği belirtilmiş,

teknik bilirkişinin 08/12/2014 tarihli raporuna göre dava konusu taşınmaz üzerine Nisan 323 tarih 149 ve 182 nolu tapu kayıtlarının 102 numaralı parsele uygulanması sonucunda tapu kayıtlarının hududunda ... okuması bu hali ile genişletilmeye elverişli sınır olması sebebi ile 102 parsele toplam yüzölçümü olan 1.000,00 m² alan tapu kayıtları uygulanarak 102 parsel sayılı taşınmaz ... adına tescil edilmiş davaya konu olan yer miktar fazlası olarak 102 parselden ifraz edilerek tescil harici olarak bırakıldığı, ziraat

bilirkişisinin 08/12/2014 tarihli raporuna göre dava konusu taşınmazın çıplak değerinin

71.803,64.-TL olduğunun belirtildiği, ... mühendisi bilirkişisi tarafından alınan rapor sonucu dava konusu taşınmazın ... sayılmayan yerlerden olduğunun belirtildiği, bu kapsamda davacılar ... ve ...'nün kök murisi olan 22.08.1987 tarihinde vefat eden ...'nün dava konusu taşınmazı 20 yılı aşkın süredir malik sıfatı ile nizasız ve fasılasız ekip biçmek suretiyle kullandığı, keşif işlemi sonucu ve alınan bilirkişi raporuna göre dava konusu taşınmazın ... sayılmayan yerlerden olduğunun anlaşıldığı, davaya konu olan yerin miktar fazlası olarak 102 numaralı parselden kesilerek tescil harici olarak bırakıldığı,

bu itibarla evveliyattan beri davacılar ve murisi tarafından malik sıfatı ile imar ve ihya ettikleri gerekçesiyle taşınmazın davacılar ve dahili davalıların murisi olan ...'nün mirasçıları adına tapuya tescil edilmesine karar verilmiş ise de,

Nisan 323 tarih 149 ve 182 nolu tapu kayıtlarının dava konusu taşınmaza komşu 102 numaralı parsele uygulanması sonucunda tapu kayıtlarının ... okuması nedeni ile genişletilmeye elverişli sınır olması sebebi ile 102 parsele verilerek tescil edilmiş olup davaya konu olan yerin miktar fazlası olarak 102 numaralı parselden kesilerek tescil harici olarak bırakıldığı anlaşıldığı halde mahkemece dava konusu taşınmaz hakkında ... araştırmasının yeterli olmadığı gibi ziraat bilirkişi raporlarında da dava konusu taşınmazın kullanım durumu ve imar ihyasına ilişkin yeterli araştırma yapılmaması doğru değildir.

Eksik araştırma ve uygulama ile hüküm kurulamaz.

Bu nedenle; mahkemece, dava konusu taşınmaza komşu parsellere ait kadastro tutanağı ve ekleri ile varsa tapu ve vergi kayıtlarının tüm tedavülleriyle birlikte davalı iseler dava dosyalarının, kesinleşmişse kadastroca oluşan tapu kayıt örneklerinin, tapu ve ilgili kadastro müdürlüklerinden getirtilmesi, eski tarihli memleket haritası, hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı ve ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve ...

Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman ... yüksek mühendisleri arasından seçilecek bir ... mühendisi ve bir fen elemanı yardımıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmazlar ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazların öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli.

3116, 4785 ve 5658 sayılı kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Kanunun 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01/06/1988 gün ve 31/13 E.K..

14/03/1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13/06/1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03/03/2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Kanunun 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi ... olan bir yerin üzerindeki ... bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt ... toprağının ... sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; yukarıda değinilen diğer belgeler fen ve uzman ... bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp;

orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu çevre parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalıdır.

Yukarıda açıklanan yöntemle yapılacak araştırma sonucu, taşınmazların ... sayılan yerlerden olmadığı belirlendiği takdirde, bu kez, zilyetlik yolu ile kazanma koşullarının araştırılması gerekir.

Bu cümleden olarak; yapılacak keşifte, tarım uzman bilirkişi olarak ziraat mühendisine inceleme yaptırılıp, taşınmazların zilyetlikle kazanılabilecek kültür arazisi niteliğinde olup olmadığı belirlenip, bu yolda rapor alınmalı; fen bilirkişi tarafından uygulamaya yönelik kroki düzenlettirilmeli, zilyetlikle kazanılacak yerlerden ise varsa, zilyetlik tanıkları taşınmazlar başında dinlenmeli; zilyetliğin ne zaman başladığı, kaç yıl süreyle ne şekilde devam ettiği sorulup, kesin tarih ve olgulara dayalı, açık yanıtlar alınıp; tesbit tarihine kadar (gerçek kişiler) yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı belirlenmeli.

3402 sayılı

Kanunun 14. maddesi uyarınca, davacılar yanında, (murisler) yönünden de aynı çalışma alanı içerisinde kayıtsız ve belgesizden başkaca taşınmaz mal tesbit ya da tescil edilip edilmediği ilgili tapu ve kadastro müdürlükleri ile hukuk mahkemeleri yazı işleri müdürlüğünden sorulup, aynı Kanunun 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile değiştirilen 14/2. maddesi hükmü gözetilerek sulu ve susuz olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip, Kanunun getirdiği sınırlamanın aşılıp aşılmadığı saptanarak, toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır.

Ayrıca dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, gerçek kişi tarafından açılan tapusuz olan taşınmazların Medenî Kanunun 713. maddesi hükmü uyarınca tescili istemine ilişkindir. TMK'nın 713. maddesine göre tapusuz olan taşınmazların tapuya tesciline karar verilebilmesi için gazeteyle bir defa olmak üzere taşınmazın bulunduğu yerde uygun araç ve aralıklarla en az üç defa ilân olunması ve son ilân tarihinden başlayarak üç aylık itiraz süresinin beklenilmesi gerekir.

Mahkemece, gerekli ilânlar yapılmadan işin esası hakkında karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu nedenle; mahkemece TMK'nın 713/4-5. maddesi gereğince gazete ile yapılacak ilân tarihinden başlayarak üç aylık itiraz süresinin beklenmesi ve davaya katılım olduğu takdirde, iddiası sorulup, delillerinin toplanması sonrasında varılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru görülmemiş ve bozmayı gerektirmiştir.