Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2007/283 K.2007/20732

Davacı,yaşlılık aylığından yapılan Sosyal Güvenlik Destek Primi kesintilerinin iptali ile iadesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

Davacı emekli aylığından yapılan Sosyal Güvenlik Destek Pirimi kesintilerinin iptali ile yapılan kesintilerin kesinti tarihinden itibaren yasal faziyle iadesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece istem kabul edilerek, kurum işleminin iptaline 1.150.85 YTL Sosyal Güvenlik Destek Pirimi ile gecikme zammının dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya iadesine karar verilmiştir.

1479 sayılı Kanuna 4447 sayılı Kanunla eklenen Ek.20.maddede, bu Kanun gereğince yaşlılık aylığı bağlananlardan 24.maddesinin (1) numaralı bendinde belirtilen çalışmalarına devam edenlerin veya daha sonra çalışmaya başlıyanların Sosyal yardım zammı dahil tahakkuk eden aylıklarından aylığın bağlandığı veya tekrar çalışmaya başlanıldığı tarihi takip eden aybaşından itibaren çalışmalarının sona erdiği,

ay dahil % 10 oranında Sosyal Güvenlik Destek Pirimi kesileceği belirtilmiş, Kanunun yayınlandığı tarihten önce aylık bağlanmış olanların, Kanunun yayınını takip eden aybaşı olan 1.10.1999 tarihinden itibaren bu tarihten sonra ticari faaliyete başlayan aylık bağlanmış Bağ-Kur'luların ise ticari faaliyete başladıkları tarihi takip eden aybaşından itibaren üç ay içinde kuruma yazılı bildirimde bulunma mecburiyeti giderilmiştir.

Bu cümlede bildirimde bulunanlardan gecikme zammı istenmeyerek yalnız % 10 oranında Sosyal Güvenlik Destek Pirimi kesintisi yapılacaktır.

Davacının 26.8.1975 tarihinde 1479 sayılı Bağ-Kur sigortalısı olarak kayıt ve tescilinin yapıldığı, 1.3.2003 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlandığı, nakliyecilik işinden 27.6.1983-20.10.1984, yedek parçacılık işinden de 1.9.1985-2.9.2002 tarihleri arasında vergi kaydının bulunduğu, Şoförler Odası kaydının 26.8.1975-15.8.2005 tarihleri arasında, Oto Motor ve Tamirciler Odası kaydının ise 31.8.1994-15.8.2005 tarihleri arasında olduğu,

davacının ayrıca kamyonla yük taşımacılığı ve bilumum mahvukatçılık işinden dolayı kurumun Ticaret ve Sanayi Odasının 3.3.2006 tarihli yasasına göre 8.8.1983 tarihinden itibaren kayıtlı olup, kaydının halen devam ettiği, Esnaf ve Sanatkarlar Sicil memurluğundaki kaydının da 9.8.1994 tarihinden itibaren devam ettiği, dosyadaki bilgi belgelerden anlaşılmaktadır.

1479 sayılı Kanunun 24.maddesi gereğince zorunlu Bağ-Kur sigortalılık statüsünün oluşması için 24.7.2003 tarihinde kabul edilen 4956 sayılı Kanunun 14. maddesi ile getirilen değişiklikten önce gelir vergisi mualifiyeti, meslek kuruluşu kaydı veya sicil kayıtlarından birinin bulunması yeterli iken değişiklik sonrasında gelir vergisi mükellefiyeti, gelir vergisinden muafiyet halinde ise Esnaf ve Sanatkar sicili ile birlikte meslek kuruluşu kaydının bulunması koşulu aranmaktadır.

Davacının kayıtlarından bir kısmının 15.8.2005 tarihinde sona erdiği, diğerlerinin ise halen devam ettiği dikkate alınarak kendi nam ve hesabına fiili çalışmanın araştırılması gerekirken soyut tanık beyanları, dayanaksız oda yazıları ve yalnızca vergi kaydına göre değerlendirme yapan yetersiz bilirkişi raporu itibariyle sonuca gidilmesi doğru görülmemiştir.

Yapılacak iş, davacının emeklilik aylığının bağlandığı 1.3.2003 tarihinden sonra kendi nam ve hesabına çalışmalarının fiilen devam edip etmediği, birden fazla iş dalında faaliyet gösterdiği nazara alınarak ayrı ayrı araştırmalı, işyerlerinin bulunduğu çevreden emniyet vasıtasıyla araştırma yaptırılmalı, işyerlerinin bağlı bulunduğu belediye ile muhtarlıktan bilgi alınmalı, esnaf sicil kaydı ile kamyonla yük taşımacılığı işinden Ticaret ve Sanayi Odasındaki kaydının neden devam ettiği araştırılmalı, faaliyetine devam etmediğini ileri süren davacının K. Oto Motor ve Tamirciler Odasına ait 2004-2005 yıllarına ait iadatlarını ne maksatla ödediği Oda'dan sorulmalı, deliller olabildiğince toplanarak sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Öte yandan, emekli aylığının bağlandığı tarihten sonra fiilen faaliyette bulunmadığı anlaşılsa dahi, kayıtlarını sildirmemek suretiyle üzerine düşen görevi yerine getirmeyen, Kurumun kendisi hakkında yasaya dayanarak işlem yapmasına olanak sağlayan, kusurlu olan tarafın faiz istemeye hakkı bulunup bulunmadığı tartışılmaksızın faiz isteminin kabulü de uygun bulunmamıştır.

Mahkeme bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.