Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2009/15044 K.2010/12310

Davacı, 14.11.2000 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazası nedeniyle bağışlanmaz kusurunun olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermiştir. Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine yerel mahkeme 9.10.2009 tarihli ek kararıyla davalı vekilinin temyiz dilekçesinin süre yönünden reddine karar vermiş, red kararının yine davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Yerel Mahkeme, davalı Kurumun temyiz isteminin kanuni süre geçtikten sonra yapılması nedeniyle reddine karar vermiştir. Davalı bu kararı dahi temyiz etmiştir. O halde, bu yön üzerinde özellikle durulmalıdır. Hükmün, tefhiminin Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 489 ncu maddesinin yollamada bulunduğu aynı Kanunun 388 nci maddesindeki unsurları içerir biçimde yapılmadığından Yasada öngörülen 8 günlük temyiz süresinin geçtiğinden sözedilemez. Hal böyle olunca, davalı Kurumun hükmü süresinde temyiz ettiği anlaşıldığından mahalli mahkemenin temyiz isteminin reddine ilişkin 9.10.2009 tarihli kararı bozularak kaldırılmalı ve Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 432/son maddesi gereğince davalı Kurumun asıl hükmün temyizini amaçlayan temyiz itirazları incelenmelidir.

2- Davacı dava dışı ... Akü A.Ş.’ne ait iş yerinde 14.11.2000 tarihinde iş kazası geçirdiğini davalı Kurum tarafından 506 sayılı Yasanın 111.maddesi uyarınca kazanın gerçekleşmesinde davacının bağışlanamaz kusuru bulunduğu gerekçesiyle kusuru oranında Kurum tarafından yapılan harcamaların davacıdan talep edildiğini bildirerek olay sebebi ile davacının bağışlanamaz kusurunun bulunmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece itiraz konusu 506 sayılı Yasanın 111.maddesinin 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunun 17.4.2008 günlü 5754 sayılı Yasa ile değişik 106.maddesinin 1.fıkrasının (1) nolu bendi ile yürürlükten kaldırıldığı yeni yasal düzenlemenin davacı yararına sonuç doğurması nedeniyle konusu kalmayan istem hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş ise de varılan sonuç doğru değildir.

Davacının 14.11.2000 tarihinde iş kazası geçirdiği, iş kazasına bağlı olarak 18.2.2002-7.10.2002 tarihleri arasında ve 19.2.2003 tarihlerinde iş kazasının nüksü nedeniyle davalı Kurum tarafından yapılan harcama tutarı toplamının 3.613.26 TL olduğu, olay nedeniyle yapılan tahkikat sonucu kurum tarafından 506 sayılı Yasanın 26.maddesinin uygulanmasına karar verilerek Kartal İş Mahkemesinin 2002/248 E,2003/76 K sayılı dosyasında davacı kusurunun %40 olarak belirlendiği, davacı kusuruna isabet eden 1.445.30 TL’nin ödenmesi için davacıya 19.11.2003 tarih ve 098570 sayılı yazı gönderildiği, davacının bu yazı üzerine eldeki davayı açtığı anlaşılmıştır.

Her ne kadar 506 sayılı Yasanın 111.maddesinin Anayasanın 2,5. ve 60. maddelerine aykırı bularak Anayasa Mahkemesine başvurulmuş, Anayasa Mahkemesinin 2004/101 E, 2008/170 K sayılı 27.11.2008 tarihli kararı ile 506 sayılı Yasanın 111.maddesinin 31.5.2006 günlü,5510 sayılı Yasanın 106.maddesinin 1.nolu fıkrası ile yürürlükten kaldırıldığını, bu maddeye ilişkin konusu kalmayan istem hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş ise de İş kazasının gerçekleştiği 14.11.2000 ve kurum işleminin yapıldığı 19.11.2003 tarihinde 506 sayılı Yasanın 111.maddesi yürürlükte olup davacı olayın gerçekleşmesinde bağışlanamaz kusurunun bulunmadığının tespitini talep ettiğinden davanın konusunun kalmadığından söz edilemez.

Öte yandan 506 sayılı yasanın 111.maddesi dahil 142-143 ek 36,geçici 20,geçici 81.,geçici 87.maddeleri dışında kalan tüm hükümleri 5510 sayılı Yasanın 106.maddesi uyarınca yürürlükten kaldırılmış ise de 1.10.2008 tarihi itibariyle yürürlüğe giren 5510 sayılı Yasanın 22.maddesinin (b) bendinde sigortalının bağışlanamaz kusuru nedeniyle yapılacak ödemeler için yeni bir düzenleme getirilerek ” ceza sorumluluğu olmayanlar hariç ,ağır kusuru yüzünden iş kazasına uğrayan meslek hastalığına tutulan veya hastalanan sigortalının kusur derecesi esas alınarak sigortalıya verilecek geçiçi iş göremezlik ödeneği veya sürekli iş göremezlik geliri üçte

birine kadarı Kurumca eksiltilir” hükmünü içermekte olup görüldüğü üzere yeni düzenleme ile 506 sayılı Yasanın 111.maddesinde öngörülen "yarısına kadar eksiltilir" yolundaki oran düşürülmüş olup bunun dışında bağışlanamaz kusur nedeniyle yapılacak ödemeler için Kurumun eksiltme hakkı saklı tutulmuştur.

Anılan sebeplerle davanın konusuz kaldığından söz edilemeyeceğinden işin esasına girilerek taraf delilleri toplanmalı, toplanan delillere göre davacının bağışlanamaz kusurunun bulunup bulunmadığı saptanarak oluşacak sonuca göre karar verilmelidir. Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.