Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2011/13751 K.2012/21659

Davacılar, murisinin iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davacılar ile davalılardan Güven Sigorta T.A.Ş., Muratpaşa Belediyesi ve ... vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre, tarafların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava 03.09.2007 tarihinde meydana gelen trafik iş kazası sonucu ölen sigortalının hak sahiplerinin maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece kusurları bulunmadığından bahisle ... Elektrik Dağıtım AŞ ile A.... İnş. Tem. Tur. Gıda Tic. San. Ltd Şti’ne yönelik davanın reddine, davacı ...’ın maddi zararı sigorta tahsisleri peşin sermaye değeri ile karşılandığından maddi tazminat isteminin reddine, davacı ...’ın maddi tazminat istemi ile davacıların manevi tazminat istemlerinin ise kısmen kabulüne karar verilmiş ve bu karar süresinde davacılar vekili ile davalılardan Güven Sigorta AŞ, ... vekilleri ile davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Yerel mahkemenin davacı ...’ın maddi tazminat isteminin reddine ve manevi tazminatların takdirine ilişkin kararı isabetlidir. Ancak davacı eş ...’ın maddi tazminatı ile sigorta şirketinin poliçe kapsamındaki sorumluluğunun ve kazaya karışan aracın işleteninin belirlenmesinde hataya düşüldüğü görülmektedir.

Davacı eş ...’ın ölenin desteğinde olduğu uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık destekten yararlanacağı sürenin belirlenmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı ... ... yargılama sırasında evlenmesi nedeniyle 17.08.2008 tarihinden itibaren gelirlerinin kesildiği dosyadaki bilgi ve belgelerden açıkça anlaşılmaktadır. Sağ eşin evlenmekle ölenin desteğinden çıktığı açıktır. Bilinen varken varsayıma dayalı olarak hesaplama yapılamaz. Hal böyle olunca sağ kalan eşin olay tarihi ile evlenme tarihi arasında, ölenin desteğinde olduğunun kabulü gerekirken, sigortalının bakiye yaşam süresince desteğinde olacağının kabulü ile maddi tazminat karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Dava konusu olayda; davalı ... Belediyesinin çöp toplama ve temizlik işlerinin yerine getirilmesini Porte Tem. Peyzaj İnş. Taah. Gıda Teks. San. ve Tic. Ltd Şti’ne verdiği, Porte Ltd Şti işçisi olan davalı ...’ın sevk ve idaresindeki çöp toplama kamyonu ile geri manevra yaparken imar uygulaması sonucu yol ortasında kalan elektrik direğine çarpması ile çöp kamyonunun sol arka basamağında bulunan sigortalının kamyon ile direk arasında sıkışarak öldüğü, dava konusu olaya neden olan 07 AIH 73 plakalı çöp kamyonu, trafik sicilinde, davalı A.... İnş. Tem. Tur. Gıda Tic. San. Ltd Şti adına kayıtlı olduğu anlaşılmaktadır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesine göre; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olur.

Kural olarak trafik sicilinde araç maliki olan kişi, aracı işletendir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3 ve 19. maddelerine göre trafik kaydı "işleteni" kesin olarak gösteren bir karine değilse de, onun kim olduğunu belirleyen güçlü bir kanıt niteliğindedir. Ancak, trafik kaydına rağmen işletenliğin üçüncü kişi üzerinde bulunmasını engelleyen bir yasa hükmü yoktur.

Mahkemece işleten sıfatının araç malikine ait bulunmadığının kabulü ile sonuca gidilmiş ise de bu eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olmuştur. Gerçekten dosya içerisindeki bilgi ve belgeler davalı araç malikinin işleten sıfatının kalktığının kabulüne yeterli değildir. Yapılacak iş uzun süreli kiralama yada benzeri bir nedenle olay tarihinde araç malikinin işleten sıfatının kalkıp kalkmadığını belirlemek, işleten sıfatının kalktığının kabulü halinde Trafik sigortası genel şartname hükümleri dikkate alınarak sigorta şirketinin zarardan sorumlu olup olamayacağını değerlendirmek ve sonucuna göre karar verilmekten ibarettir.

Öte yandan 2918 sayılı yasanın 92. Maddesi ile sigorta genel şartnamesinin 5. Maddesi hükümleri dikkate alındığında manevi tazminat zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışında olduğu halde davalı ... şirketinin manevi tazminattan sorumlu tutulması isabetsizdir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgulara aykırı biçimde yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davacı ile temyiz eden davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.