Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2011/8743 K.2012/16697

Davacı, iş kazası sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılardan ... ve Tic AŞ. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

Dava, davacının davalı şirketin ...’daki işyerinde geçirdiğini iddia ettiği iş kazası sebebiyle maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece, 1.670.00 TL maddi ,5000 TL manevi tazminatın davalıya ödetilmesine karar verilmiştir

506 sayılı Yasa'nın 11. maddesine göre, iş kazası, a) sigortalının işyerinde bulunduğu sırada, b) işveren tarafından yürütülmekte olan iş dolayısıyla, c) sigortalının, işveren tarafından görev ile başka bir yere gönderilmesi yüzünden asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda, d) sigortalıların işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere toplu olarak götürülüp getirilmeleri sırasında sigortalıyı hemen veya daha sonra bedence veya ruhça arızaya uğratan olaylardır.

Zararlandırıcı sigorta olayının iş kazası sayılması için, 1) sigorta olayına maruz kalan kişinin sigortalı olması, 2) sigorta olayının maddede sayılı sınırlı olarak belirtilen hal ve durumlardan birinde meydana gelmesi koşuldur. Başka bir anlatımla, sigorta olayının, iş kazası sayılabilmesi için iki koşulun birlikte gerçekleşmesi zorunludur.

Olay tarihinde yürürlükte bulunan yasal mevzuatımıza göre;

Kamu hukuku alanına giren ... hukukunun hizmet akdiyle çalışanlar yönünden başlıca kaynağını oluşturan 506 sayılı Yasa ... Kurumu’na yükümlülükler getiren bir ... sözleşmesi veya topluluk sigortası bulunmadığı takdirde kural olarak Türk Milli sınırları içerisinde ve Türkiye’de tescilli işyerleri ve işverenler ile yasa kapsamındaki işçiler için uygulanabilir. Başka bir anlatımla, 506 sayılı Yasa'nın uygulama alanı devletin hükümranlık sahası ile sınırlı olup, ülke sınırları dışında uygulanamaz.

506 sayılı Yasa'nın ülke dışında meydana gelen sigorta olaylarında uygulanabilmesi işçinin önceden sigortalısı olduğu işveren tarafından geçici bir görev ile yurtdışındaki işyerine götürülmesi veya ... Kurumu’na yükümlülükler getiren ... sözleşmesi veya kısa vadeli sigorta kollarını da kapsayan topluluk sigortaları bulunması halinde mümkün olabilir.

506 sayılı Yasa'nın 86.maddesine göre,Kurum, 2 nci ve 3 üncü maddelere göre sigortalı durumunda bulunmayanların Çalışma ve ...

Bakanlığınca onanacak genel şartlarla ............ sigortalarından birine, birkaçına veya hepsine toplu olarak tabi tutulmaları için, işverenlerle veya dernek, birlik, sendika ve başka teşekküllerle sözleşmeler yapabilir.(Ek fıkra: 29/07/2003 - 4958 S.K./40. md.) Malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olanların malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası primi, bu Kanunun 78 inci maddesine göre belirlenen prime esas kazanç alt ve üst sınırı arasında olmak şartıyla kendilerinin belirleyeceği miktarın % 30'udur.

Ait olduğu ayı takip eden ayın sonuna kadar ödenmeyen primler için bu tarihten başlanarak 80 inci madde hükmüne göre gecikme zammı uygulanır.(Ek fıkra: 29/07/2003 - 4958 S.K./40. md.) ... sözleşmesi imzalanmayan ülkelerde iş üstlenen işverenlerin yurt dışındaki iş yerlerinde çalışmak üzere giden Türk işçilerine istekleri halinde 85 inci madde hükümleri uygulanır.

... ile Türkiye arasında ... Kurumu’nu yükümlülükler altına sokan ... Sözleşmesi bulunmadığına ve topluluk sigortası iş kazasını kapsamadığına göre olayın ... Kurumu yönünden iş kazası sayılması mümkün değildir.

Somut olayda ;davacı ,davalı şirketin ...’daki inşaat işyerinde kalıp işçisi olarak çalışmakta iken 19.10.2008 günü yatakhaneye giden merdivenin buzlanması sonucu düşerek kafasını boruya çarpması sonucu yaralandığını belirterek iş kazası geçirdiğini iddia etmiş ise de davalı tanıklarından çoğu davacının mesai sonrası gittiği barda kavga olayına karışması neticesinde yaralandığına ilişkin görgüye dayalı beyanda bulunmuşlardır.Bu nedenle dava konusu olayın davalı işveren bakımından da iş kazası sayılması mümkün değildir.

Mahkemece, yukarıda belirtilen maddi ve hukuki olgular gözetilmeden olayın 506 Sayılı yasanın 11.maddesi anlamında iş kazası olmadığından davanın reddi gerekirken dava konusu olayın iş kazası sayılması sonucunu doğuracak biçimde yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı ....Tic.A.Ş ‘nin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.