Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2013/13179 K.2013/18202

Davacı, kurumca yapılan haciz işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava; davadışı ... Birliği'nin borçlarından dolayı, davacının şahsi gayrimenkullerine konan haczin kaldırılması istemine ilişkindir. Mahkemece; 6183 sayılı Yasanın 58. maddesine göre ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gün içerisinde itiraz komisyonuna borcun olmadığına dair itirazda bulunulması gerektiği, davacının bu süre içerisinde komisyona itirazı bulunmadığından hakkındaki icra takibinin kesinleştiği belirtilerek davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının, 2005-2008 yılları arasında borçlu ... Birliği'nin başkanı olduğu, davacının gayrimenkullerine davalı Kurumun 31.08.2009 tarihli Haciz Bildirisi başlıklı yazısı üzerine haciz konulduğu, bu haciz bildirisinde takip numarasının 2004/14730, 2007/11663, …. vs. şeklinde yazıldığı, 2004/14730 takip sayılı dosyadan ...

Birliği Başkanlığı adına çıkarılan ödeme emri ve tebligat parçasının mevcut olduğu, davacı adına düzenlenmiş ödeme emri ve tebligat parçasının olmadığı, davacıya 2007/11663, 2007/11664, 2007/11665, 2008/11659, 2008/11660, 2008/11661 takip numaralı dosyalarda ödeme emri tebliğ edildiği, bu takiplere ilişkin belgelerin arasında da 2007/11660 ve 2007/11663 sayılı takipler haricinde davacı adına düzenlenmiş ödeme emirlerinin olmadığı anlaşılmıştır.

6183 sayılı Kanunun “Ödeme emri” başlıklı 55. maddesinin ilk fıkrasında; kamu alacağını vadesinde ödemeyenlere, yedi gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları gereğinin bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı.

“Ödeme emrine itiraz” başlığını taşıyan 58. maddesinin birinci fıkrasında; kendisine ödeme emri tebliğ olunan kişinin, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren yedi gün içinde itirazda bulunabileceği belirtilmiştir.

Görüldüğü gibi; “menfi tespit” niteliğindeki ödeme emrine itiraz/ödeme emrinin iptali davasının yedi günlük hak düşürücü süre içerisinde açılması zorunlu olduğu gibi, kendisine ödeme emri gönderilen borçlunun itirazları da üç nedenle sınırlandırılmıştır.

Kanun koyucu tarafından, tahsil edilmesi istenen alacak, kamusal nitelikte imtiyazlı olduğundan sürüncemede kalması önlenerek, hızla tahsilinin sağlanması istenmiş, bu nedenle kamu alacağına ilişkin takip kesinleştikten sonra, yeni ve ayrı bir menfi tespit davası açılması yönünde herhangi bir hüküm öngörülmemiştir.

Bu çerçevede somut olayda, 2004/14730 takip sayılı dosyadan davacı adına düzenlenmiş ödeme emri ve tebligat parçasının dosya içerisinde olmadığı, ayrıca 2007/11664, 2007/11665, 2008/11659, 2008/11660 ve 2008/11661 takip numaraları üzerinden de haciz işleminin yapılıp yapılmadığının anlaşılamadığı, yapılmış ise 2007/11664, 2007/11665, 2008/11659 ve 2008/11661 sayılı takiplerle ilgili davacı adına düzenlenmiş ödeme emirlerinin dosya içerisinde olmadığı, buna göre davacı adına düzenlenen usulüne uygun ödeme emirlerinin varlığı tespit edilmeden davanın reddine karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Yapılacak iş; dava konusu haczin dayanağı olan takipleri teker teker tespit etmek, bu takiplerin her birinden davacı adına usulüne uygun şekilde ödeme emri düzenlenip düzenlenmediğini, düzenlenmişse usulüne uygun şekilde tebliğ edilip edilmediğini araştırmak, davacının üst düzeydeki yönetici veya yetkili olarak görev yaptığı dönem yönünden sorumlu olacağını da gözönünde tutarak karar vermekten ibarettir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.