Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2013/19576 K.2014/7904

Davacı, Kurum işleminin iptaliyle, tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğuna ve 6111 sayılı Yasa'dan yararlandırılmasına karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun, aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2- Dava, davacının 2926 sayılı Yasa kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalıısı olduğunun tespiti ile talep tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulü ile, davacının 01/03/1996-03/05/2011 tarihleri arasında 2629 sayılı Yasa kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine, davacıya talebi atkip eden aybaşı olan 01/06/2011 tarihinden itibaren tam yaşlılık aylığı bağlanmasına, ödenmeyen her bir aylığın hak ediş tarihinden itibaren işleyecek aysal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verişmiştir.

Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş kararları; Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi halinde, Bağ-Kur’un prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi, yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil yükümlülüğüne aykırılık teşkil ettiğinden, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerektiği yönündedir.

İlk prim kesintisini izleyen yıllarda prim kesintisi veya ürün tesliminin gerçekleştiğinin belirlendiği durumlarda, bu yıllar için de tespit kararı verilmesi gerekmektedir.

Tarım Bağ-Kur sigortalılığının temel koşulu 2926 sayılı Yasanın 2/1 ve 3/b maddelerinde belirtildiği gibi, tarımsal faaliyette bulunmaktır. Prim tevkifatına dayalı tespit davasında, salt ziraat odası ve kooperatif kaydı gibi belgelerin bulunması, davanın kabulü için yeterli değildir. Tarımsal faaliyetin sürdüğünün, faaliyete ilişkin olarak hangi tarımsal ürünlerin üretildiği, nereye satıldığı veya teslim edildiği gibi hususlar da somutlaştırılarak belirlenmelidir. Prim tevkifatı ve ürün tesliminin, iki yıla kadar olan süre dışında süreklilik arzettiği hallerde de, tarımsal faaliyetin sürekli olduğu kabul edilebilir.

Somut olayda, davacının 01/06/1996-31/12/1996, 01/05/1999-31/12/1999, 01/06/2001-31/12/2001, 01/06/2002-31/12/2002 tarihleri arasında ve 01/09/2008 tarihinden itibaren 2926 sayılı Yasa kapsamında tescil kaydının bulunduğu, teslim ettiği ürün bedellerinden ilk prim kesintisinin 12/02/1996 tarihinde yapıldığı ve bunu takip eden 1994,1999,2001 ve 2002 yıllarında prim kesintisi bulunduğu, anlaşılmasına rağmen, bu tarihten sonra prim kesintisi veya ürün teslimi bulunup bulunmadığı araştırılmadan , tescilli olduğu için hukuki yarar bulunmayan 01/06/1996-31/12/1996, 01/05/1999-31/12/1999, 01/06/2001-31/12/2001, 01/06/2002-31/12/2002 dönemi için tespite karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş, davacının 2002 yılından sonra ürün teslimi veya prim kesintisi bulunup bulunmadığını araştırarak, bunlara ilişkin belgeleri getirtmek, bu tarihten sonra prim kesintisi veya ürün teslimi bulunmaması halinde davacının 01/01/1997-30/04/1999, 01/01/2000-31/05/2000, 01/01/2001-31/05/2001 ve 01/01/2002-31/05/2002 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar vermek, bulunması halinde ise, yukarıda anlatılan ilkeler ışığında davacının Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğu süreleri tespit etmekten ibarettir.

Kabule göre de, davacının 25 yıl sigortalılığı bulunmamasına rağmen tam yaşlılık aylığı bağlanmasına karar verilmesi hatalı olmuştur.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.