Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/5715 K.2017/7797

Davacı, davalılardan işverenlere ait işyerinde Ekim 1999-22/05/2013 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davacı, davalılardan Kurum ve ... vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

Davacı, davalının evinde 1999/Ekim – 22.05.2013 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespitini istemiştir. Mahkemece; davalı ... aleyhine açılan davanın husumetten reddine, davacının 21.12.2010 – 21.04.2012 tarihleri arasında davalılardan ...na ait iş yerinde hizmet akdi ve asgari ücret karşılığı çalıştığının tespitine, davacının 22.04.2012 – 22.04.2013 tarihleri arasındaki hizmetleri davalı Kurum kayıtlarında mevcut olduğundan bu süreye ilişkin hizmet tespiti talebinin hukuki yarar yokluğundan reddine, davacının 1999 Ekim – 20.12.2010 tarihleri ve 23.04.2013 – 22.05.2013 tarihleri arasındaki hizmet tespit taleplerinin ispatlanamadığından reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacı tarafından, davalının özürlü çocuğuna baktığının ve ev işlerini de yaptığının beyan edildiği, davacının 17.04.2013 tarihli şikayeti üzerine davalı Kurum denetmenin inceleme yaptığı ve 22.05.2013 tarihli raporda; davacının 22.04.2012 – 22.04.2013 tarihleri arasında çalıştığının kabulünün gerektiğini, diğer hizmetleri için dava açması gerektiğini bildirdiği, ayrıca denetmen tarafından düzenlenen 22.04.2013 tarihli tutanakta; davacının 1999 yılından beri çalıştığını beyan ettiği ve bu tutanağın ... tarafından imzalandığı, davalı tarafça;

davacının sürekli çalışmadığının, ihtiyaç olunca çağrıldığının ve gündelik ücret verildiğinin beyan edildiği, davacının kontrol memuruna verdiği ifadede; davalıların üç kere ev değiştirdiğini ve her üç evde de çalıştığını beyan ettiği, mahkemece davalıların adres değişikliklerinin araştırıldığı ve davalıların 2007 ve 2010 yılında adres değişikliği yaptıklarının tespit edildiği, mahkemece komşu işyeri tanıklarının araştırılmadığı, ancak;

davacı tanığı olan ve davacının çalıştığı işyerine komşu işyerinde çalıştığını beyan eden ...'un Kemal Bey Apartmanı'ndaki ve vefat etmiş olan ...-... çiftinin yanında çalışıp çalışmadığına dair araştırma yapıldığı, zabıta tarafından; söz konusu tanığın, 2008 – 2012 yılları arasında ...-... çiftinin evlerine temizlik ve yardım amacıyla gelip gittiğinin tespit edildiğinin bildirildiği, ...'un ifadesinde;

davalıların kendisinin üst katında oturduklarını, davacının her gün sabah gelip akşam gittiğini, kendisinin de her gün işe gittiğini, ...-... çiftinin yanında çalıştığını, davalıların Fransa'da yaşayan oğulları olduğunu, davalılar Fransa'ya gittiğinde davacının eşi ile birlikte davalıların özürlü kızlarına baktığını, kendisinin 2008/Mayıs – 2012/Haziran ayları arasında çalıştığını, davacının da kendisinin çalıştığı süre boyunca çalıştığını, davacının kendisinin çalışmaya başlamadan önce davalıların yanlarında çalıştığını bildiğini beyan ettiği anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir. Somut olayda; mahkemece yeterli araştırma yapılmadan sonuca gidilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş; davacı tarafından davalı ...'nun kızının engelli olduğu ve kendisi tarafından bakımının yapıldığı iddia edildiğinden bu hususu araştırmak, davacının kontrol memuruna verdiği ifadede belirttiği davalı ... ve eşine ait üç adreste zabıta marifeti ile araştırma yaptırarak komşu işyeri tanıklarını ve özellikle apartman yöneticilerini tespit ederek dinlemek, talep edilen dönemde davalı ..., eşi ve çocuklarının yurtdışı giriş-çıkış kayıtlarını araştırarak;

davalı ve eşinin uzun dönem yurtdışında kaldıkları ve bakımı gereken çocukları olduğu tespit edilir ise bu hususu değerlendirmek, davalı ... tarafından 2007 yılında emekli olduktan sonra kızına kendisinin baktığı, davacı tarafından da davalı ...'nun kendilerine ait turizm firmasında çalıştığı beyan edildiğinden; davalı ...'nun hizmet cetvelini ve emeklilik bilgilerini davalı Kurum'dan istemek, ayrıca; davalı ... ve eşine ait turizm firması bulunup bulunmadığını araştırarak, bulunuyor ise bu işyerinin kapasitesini, kaç kişi çalıştığını ve işyerinin komşu işyeri tanıklarını tespit ederek,

özellikle davalı ...'nun mesai günleri ve saatleri içerisinde ne kadar süre işyerinde bulunduğunu belirlemek ve böylece toplanan deliller değerlendirilerek varılacak sonuca göre hüküm kurmaktan ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde temyiz eden tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.