Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/6670 K.2017/7448

Davacı, 9. basamaktan emekli yapan Kurum işleminin iptali ile hizmet birleştirmesi yapılarak ortaya çıkacak basamak artışının bulunarak 01.08.2009 tarihinden itibaren emekli maaşının yeniden düzenlenmesine, farkın faizi ile tahsiline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

Dava, davacının 9.basamaktan emekli yapan davalı Kurum işleminin iptali ile hizmet birleştirmesi ile ortaya çıkan basamak artışının bulunarak, 01.08.2009 tarihinden itibaren emekli maaşının yeniden düzenlenmesi davacıya faizi ile ödenmesi istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulü ile “Davacıya prim farkını kuruma yatırdığı 23.10.2015 tarihinden itibaren 14.basamaktan yaşlılık aylığı bağlanmasına, 23.10.2015 tarihinden itibaren 14.basamak üzerinden hesaplanacak maaşın yasal faizi ile birlikte davalı kurumdan alınarak davacıya verilmesine” karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 17.03.1983 tarihli giriş bildirgesi ile seçtiği 1.basamaktan Esnaf Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edildiği, 01.04.1984 tarihinde 2; 01.04.1985 tarihinde 3.basamağa intibak ettirildiği, 13.03.1987 tarihinde Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak 3.basamaktan tescil edildiği, 01.01.1987-18.01.1988.

01.04.1996-03.03.2006 ve 01.10.2008-17.07.2009 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalılığının ve 05.07.1973-30.07.1973 tarihleri ile 24.03.2006-01.08.2008 tarihleri arasında toplam 665 gün 506 sayılı Yasa kapsamında sigortalı çalışmasının olduğu, davacıya 17.07.2009 tarihli talebine istinaden 01.08.2009 tarihinden itibaren 9.basamaktan yaşlılık aylığı tahsis edildiği,

davalı Kurumun 08.05.2013 tarihli müzekkere yanıtında, davacının 1479 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığının basamak intibakında göz önünde bulundurulduğunu, 506 sayılı Yasa kapsamındaki çalışmasının 07.10.2009 tarihinde birleştirildiğini ve 5510 sayılı Yasa uyarınca basamak tespitini yapılmasının mümkün olmadığını bildirdiği anlaşılmaktadır.

2926 sayılı Yasa’nın 34.maddesine göre; “Sigortalı bu Kanuna göre sigortalılığın başladığı tarihte 33 üncü maddeye göre belirlenen aylık gelir basamaklarından ilk oniki basamaktan dilediğini seçer ve en geç üç ay içinde Kuruma vereceği giriş bildirgesi üzerinde veya dilekçesinde yazılı olarak bildirir. Üç ay içinde basamak seçilmemesi halinde birinci basamak seçilmiş sayılır. Ancak, diğer sosyal güvenlik kanunlarına tâbi bir işte çalıştıktan sonra bu Kanun kapsamına girenlerin basamakları diğer sosyal güvenlik kanunları kapsamında geçirilen süre dikkate alınarak intibak ettirilmek suretiyle belirlenir.

Bu Kanun kapsamından çıkarak diğer sosyal güvenlik kanunları kapsamında sigortalı olduktan sonra tekrar bu Kanun kapsamına girenlerin basamakları, diğer sosyal güvenlik kanunları kapsamında geçirilen süre dikkate alınarak daha önce bulundukları son basamak üzerine intibak ettirilmek suretiyle yeniden belirlenir.”

2926 sayılı Yasa’nın 35.maddesine göre; “Sigortalının bu Kanuna göre seçtiği, intibak ettirildiği veya yükseltildiği ilk on iki basamakta bekleme süresi bir yıl, onüçüncü basamaktan itibaren her bir basamakta bekleme süresi ise iki yıldır.

İlk onbir basamakta sıra itibarıyla basamak yükseltilmesi, prim ödemeye ve talebe bakılmaksızın Kurumca yapılır. On ikinci basamaktan itibaren basamak yükseltilebilmesi için, sigortalının yazılı talepte bulunması ve talep tarihinden önceki dönem sonu itibarıyla prim ve diğer borçlarını ödemiş olması şarttır.”

5510 sayılı Yasa’da basamak sisteminden vazgeçilmiş olup 80.maddede, 4.maddenin 1.fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalıların prime esas kazançlarının nasıl belirleneceği gösterilmiştir. Buna göre, “aylık prime esas kazanç, 82 nci maddeye göre belirlenen prime esas günlük kazanç alt sınırı ile üst sınırı arasında kalmak şartı ile kendileri tarafından beyan edilecek günlük kazancın otuz katıdır. Bu sigortalılar tarafından Kurumca belirlenen sürelerde aylık prime esas kazanç beyan edilir. Beyanda bulunmayan sigortalıların aylık prime esas kazancı, prime esas günlük kazanç alt sınırının otuz katı olarak belirlenir.”

Somut olayda, davacının Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edildiği sırada 1479 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığının basamak intibakında göz önüne alınarak 3.basamaktan tescil edildiği anlaşılmaktadır.

Tarım Bağ-Kur sigortalılığı 03.03.2006 tarihinde sona erdikten sonra tekrar 01.10.2008 tarihinde başladığından, 24.03.2006-01.08.2008 tarihleri arasındaki 506 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığının basamak intibakında değerlendirilmesi söz konusu değildir, zira 5510 sayılı Yasa’nın yürürlüğe girdiği 01.10.2008 tarihinden itibaren basamak sistemi bulunmamaktadır.

Dosya içinde davacının Tarım Bağ-Kur sigortalılığına ilişkin basamaklarının yükseltilmesi için talepte bulunduğuna dair basamak yükseltme talep dilekçesi de yoktur. Bu durumda davalı Kurum işleminin yerinde olduğu göz önüne alınarak bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.