Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2014/20031 K.2014/25344

Hüküm süresi içinde davalılar avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili; davacının O.. D.. Teknik Üniversitesine ait işyerinde, altişverenlerin işçisi olarak temizlik işlerinde Ocak 2012'den itibaren belirsiz süreli iş sözleşmesi ile çalıştığını, 05.02.2013 tarihinde işverence iş sözleşmesine haksız olarak son verildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, boşta geçen süre ücret ve diğer haklar ile işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminatın belirlenmesini istemiştir.

Davalı O.. D..

Teknik Üniversitesi vekili, davacının Üniversitenin işçisi olmadığını, yüklenici A..-G.. şirketinin işçisi olduğunu, üniversite tarafından kampüs içerisinde kalan yerlerin temizliği için yapılan ihale kapsamı dışında kalan ebi çarşısı olarak bilinen alışveriş merkezinde çalıştığını, söz konusu alışveriş merkezinin üniversite tarafından değil, alışveriş merkezi yönetimi tarafından idare edilen bağımsız bir işyeri olduğunu, alışveriş merkezi yönetimi tarafından çarşıda bulunan işyerlerinin ihale ile özel ve tüzel kişilere verildiğini ve alışveriş merkezinde faaliyet gösteren işyerlerinin koordinasyonu,

bütün olarak idare ve güvenliğinin sağlanması ile temizlik işleri de dahil olmak üzere alışveriş merkezi idaresinden alışveriş merkezi yönetimin sorumlu olduğunu ve davacının işvereninin ihaleyi alan A..-G.. Temizlik şirketi olduğundan dolayı davanın husumet yönünden reddini talep etmiştir.

Davalı A..-G.. Temizlik şirketi vekili, şirketin O.. D.. Teknik Üniversitesi temizlik işini 2011 ve 2012 yıllarında üstlendiğini ve 2013 yılı ihalesinin başka bir firma üzerinde kalması üzerine işyeri ile ilişkisinin kesildiğini, bu sebeple davanın şirket yönünden husumetten reddini talep ettiklerini, işçilerin işe alınması, çıkarılması ve haklarının ödenmesi konusunda asıl yetkinin üniversite olduğunu, alınan işin belirli süreli olmasından dolayı da davacı ile yapılan sözleşmenin de belirli süreli yapılmasında 4857 sayılı İş Kanunu'nun aradığı objektif şartların bulunduğunu, şirketin ihaleyi alamadığından dolayı mevcut işçileri çalıştırabileceği işinin de olmadığını savunmuştur.

Mahkemece, davacının davalı asıl işveren O.. D.. Teknik Üniversitesi Rektörlüğüne ait işyerinde yardımcı iş olan temizlik işlerinin yürütülmesi ile ilgili olarak yapılan belirsiz süreli iş sözleşmesi ile diğer davalı alt işveren şirketin temizlik işçisi olarak 22.01.2012-05.02.2013 tarihleri arasında bir yıl on gün çalıştığı, iş sözleşmesinin feshine sebep olarak sözleşmenin süresinin bitmesi olarak gösterilmiş ise de sözleşmenin süresinin bittiği 31.12.2012 tarihi olmasına rağmen feshin 05.02.2013 tarihinde yapıldığı, çalışmasını belirtilen sürede yalnızca davalı Rektörlüğe ait işyerinde sürdürdüğünden davalılar arasında asıl işveren, alt işveren ilişkisinin bulunduğu, feshin geçerli sebebe dayandığının ıspatlanamadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararı kanuni süresi içinde davalılar vekilleri temyiz etmiştir.

4857 sayılı Kanun'un 2/6 son cümlesi uyarınca asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerden alt işverenle birlikte sorumludur. 4857 sayılı Kanun ile asıl işverenin, bu Kanundan, iş sözleşmesinden ve alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerden sorumlu tutulması şeklindeki düzenleme, asıl işverenin sorumluluğunun genişletilmesi olarak değerlendirilmelidir. Bu durumda, ihbar, kıdem, kötüniyet ve işe iade sonucu işe başlatmama tazminatları ile ücret, fazla çalışma, hafta tatili, bayram ve genel tatili, yıllık izin, ikramiye, pirim, yemek yardımı, yol yardımı gibi tüm işçilik haklarından birlikte sorumluluk esastır.

Feshin geçersizliği ve işe iade davasının alt işveren ve asıl işveren ilişkisinde, her iki işverene birlikte açılması halinde, davacı işçi alt işveren işçisi olup, iş sözleşmesi alt işveren tarafından feshedildiğinden, feshin geçersizliği ve işe iade yükümlülüğü alt işverenindir. Asıl işverenin iş ilişkisinde sözleşmenin taraf sıfat bulunmadığından, asıl işverenin işe iade yönünde bir yükümlülüğünden sözedilemez. Asıl işverenin işe iade kararı sonrası işçinin işe başlamak için başvurması ve alt işverenin işe almamasından kaynaklanan işe başlatmama tazminatı ile dört aya kadar boşta geçen süre ücretinden yukarda belirtilen hüküm sebebi ile alt işverenle birlikte sorumluluğu vardır.

Dosya içeriğine göre, davacının 22.01.2012- 05.02.2013 tarihleri arasında davalı O.. D.. Teknik Üniversitesine ait işyerinde davalı şirketin işçisi olarak temizlik işlerinde çalıştığı, yazılı fesih bildirimi yapılmadığı, sosyal güvenlik kurumu kayıtlarına göre, iş sözleşmesinin işverence iş bitimi sebebiyle feshedildiği, dosyaya sunulan hizmet alım sözleşmesine göre, A..-G... Ltd. Şti. ile Orta Doğu Teknik Üniversitesi Alış Veriş Merkezi Yönetimi arasında çarşı alışveriş yerlerinin temizlik işlerinin 01.01.2012-31.12.2012 tarihleri arasında davalı şirketçe yapılmasının kararlaştırıldığı, sözleşmenin 4. maddesinde iş tanımın; O.. D.. Teknik Üniversitesi çarşı alanlarının genel temizlik hizmetleri olduğunun, belirtildiği anlaşılmıştır.

Somut olayda, hizmet alım sözleşmesine göre, sözleşmenin taraflarının O.. D.. Teknik Üniversitesi Alış Veriş Merkezi Yönetimi ve ..-G... Ltd. Şirketi olduğu görülmektedir. Buna göre, davalı O.. D..Teknik Üniversitesi Rektörlüğü ile dava dışı O.. D.. Teknik Üniversitesi Alışveriş Merkezi Yönetimi arasındaki ilişki araştırılarak, davalı O.. D.. Teknik Üniversitesi Rektörlüğünün sorumluluğunun belirlenmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması hatalıdır.

Öte yandan, davalı şirketin, yeni dönemde ihaleyi almadığını, işin 31.12.2012 tarihinde sona erdiğini, feshin yeni ihale dönemi içinde 05.02.2013 tarihinde feshedildiğini ileri sürdüğü, Sosyal Güvenlik Kurulu bildirimlerinin fesih tarihine kadar davalı şirket tarafından yapıldığı, ücretinde bu şirket tarafından ödendiği anlaşılmaktadır. Hal böyle olunca, 31.12.2012 tarihinden sonraki dönemde ihaleyi kimin aldığı, davacının ihale bitiminden sonra fesih tarihine kadar fiili olarak nerede çalıştığı araştırılarak davalı O.. D.. Teknik Üniversitesi Rektörlüğünün sorumluluğunun belirlenmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Ayrıca, davalı O.. D.. Teknik Üniversitesi Rektörlüğünün harçtan muaf olduğu düşünülmeden, davalı şirketle birlikte harçlardan sorumlu tutulması usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirir.