Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/27935 K.2020/5306

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili ile davalılardan ..., ... Gıda ... Nak. Pet. İnş. San. ve Tic. Şti. ve ...-... ... Ortaklığı vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, ... Su İşleri Genel Müdürlüğü 'nün ... inşaat yapım işini, Davalı ...-... ortak girişimine ihale ettiğini, baraj inşaatında çalışan işçilerin yemek ihalesini alan davalı ... Gıda .... Nak. Pet. İnş. ve Tic. Ltd. Şti. nezdinde müvekkilinin, tüm davalıların işçisi olarak 14.09.2010- 31.08.2014 tarihleri arasında yemekhanede aşçı olarak çalıştığını, iş sözleşmesinin haksız feshedildiğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatı ile bir kısım işçilik alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... Su İşleri Genel Müdürlüğü vekili, ihale makamı olduklarını, ihale konusu işin tamamının devrettiğini, asıl işveren sıfatı bulunmadığını, Ilısu konsorsiyumu içerisinde davacının çalışmış olduğunu bildirdiği şirketin bulunmadığını davanın husumet yönünden reddi gerektiğini savunmuştur.

Davalı ... İnşaat ve Tic. A.Ş ile davalı ... Sanayi ve Tic. A.Ş. vekili, davacı ile müvekili ortaklık arasında mevcut bir hizmet sözleşmesi bulunmadığını, davanın husumet yokluğundan reddi gerektiğini, davacının taleplerinin haksız ve dayanaktan yoksun olduğunu savunmuştur.

Davalı ... Gıda .... Nak. Pet. İnş. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından cevap verilmemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece; yapılan yargılama sonucu davacı tarafından dinletilen tek tanık ve mevcut delillere göre davasını ispatlayamadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Temyiz :

Karar davacı vekili ile davalılardan ..., ... Gıda ... Nak. Pet. İnş. San. ve Tic. Şti. ve ...-... ... Ortaklığı vekilleri tarafından edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalıların tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında iş sözleşmesinin feshi konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Somut olayda davacı, iş sözleşmesinin işveren tarafından ihbar önellerine uyulmaksızın haklı ya da geçerli bir neden gösterilmeden feshedildiğini iddia etmiştir. Davalı ... İnşaat ve Tic. A.Ş ile davalı ... Sanayi ve Tic. A.Ş vekili iş sözleşmesinin davacı tarafından sona erdirildiğini haklı nedenle feshin kanıtlanması gerektiğini savunmuş diğer davalılar tarafından feshe ilişkin her hangi bir cevap verilmemiştir.

Mahkemece davacının tek tanık ile davasını ispatlayamadığı gerekçesi ile kıdem ve ihbar tazminatının reddine karar verilmişse de varılan sonuç doğru olmamıştır. İş sözleşmesinin kıdem ve ihbar tazminatı ödenmesini gerektirmeyecek şekilde son bulduğunu ispat külfeti işverene aittir.

İşsizliğin yoğun yaşandığı, yeni bir iş bulma imkanının ve geçim şartlarının zor olduğunun herkesçe bilindiği bir ortamda, 4 yıla yakın hizmeti bulunan bir işçinin, ortada izah edilmiş bir sebep yok iken iş sözleşmesini sona erdirmesi hayatın olağan akışına uygun düşmemektedir.

İş sözleşmesinin davacı tarafından kendi isteği ile ayrılması ile sona erdiği noktasında feshe ilişkin ispat yükü kendisinde olan davalının dosyaya her hangi bir delil sunmadığı anlaşıldığından, kıdem ve ihbar tazminatı taleplerinin kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile anılan alacakların reddi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.

3- Taraflar arasında davacının yıllık izin ücreti alacağı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 59. maddesinde, iş sözleşmesinin herhangi bir sebeple sona ermesi halinde, işçiye kullandırılmayan yıllık izin sürelerine ait ücretlerin son ücret üzerinden ödeneceği hükme bağlanmıştır. Yıllık izin hakkının ücrete dönüşmesi için iş sözleşmesinin feshi şarttır. Bu noktada sözleşmenin sona erme şeklinin ve haklı olup olmadığının önemi bulunmamaktadır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 31. maddesinde, hakimin davayı aydınlatma ödevi düzenlenmiş olup madde uyarınca, hakim uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kıldığı durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabileceği, soru sorabileceği ve delil gösterilmesini isteyebileceği düzenlenmiştir.

Somut olayda; davacı çalıştığı süre boyunca yıllık izin kullanmadığını iddia etmiştir.Yıllık izinlerin kullandırıldığı noktasında ispat yükü, işverene aittir. İşveren yıllık izinlerin kullandırıldığını imzalı izin defteri veya eşdeğer bir belge ile ispatlamak zorundadır.

6100 Sayılı HMK 31. maddesi uyarınca hakimin davayı aydınlatma ödevi kapsamında davacıya, davalı şirketler vekili tarafından 5. celse dosyaya sunulan işyeri dosyasında bulunan ve izinli olduğu belirtilen tarihler, imzalı belgeler gösterilerek izin kullanıp kullanmadığı hususu açıklattırılarak davacı beyanı ile birlikte tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle davacının izin ücret alacağı mahkemece bir değerlendirmeye tabi tutulmalıdır.

Kabule göre de, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin Tarifenin 13. maddesi ise “ Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (7 nci maddenin ikinci fıkrası, 9 uncu maddenin birinci fıkrasının son cümlesi ile 10 uncu maddenin üçüncü fıkrası ile 12 nci maddenin birinci fıkrası, 16 ncı maddenin ikinci fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir.

Ancak, hükmedilen ücret kabul veya reddedilen miktarı geçemez.” şeklinde düzenlenmiştir. Somut dosyada, davalılar lehine hükmedilecek vekalet ücretinin karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 7/2 ve 13. maddeleri gereğince davacı tarafından ıslah edilen ve mahkemece reddedilen tutar üzerinden nispi olarak belirlenmemesi hatalı olmuştur.