Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/39495 K.2020/9018

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin ... Belediyesi bünyesinde 4857 sayılı yasaya tabi kadrolu işçi olarak çalışmaktayken 6111 sayılı yasanın 166. Maddesine dayanılarak davalı kuruma devredildiğini, müvekkilinin ...

Belediyesi bünyesinde çalıştığı sırada yetkili Belediye İş Sendikası'nın üyesi olarak yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmesine istinaden aylıklarını aldığını, davalı kuruma gittikten sonra da 14/04/2012 tarihine kadar aynı sözleşmeye tabi olarak maaşını tam olarak aldığını, ancak davalı kurumda müvekkilinin üyesi olmadığı Koop-İş Sendikası ile TÜHİS arasında 15/03/2012-13/03/2015 yürürlük tarihli bir sözleşme imzalandığını,

yasayı eksik yorumlayan davalı kurumun müvekkilinin maaşını yasaya aykırı olarak düşürdüğünü ileri sürerek toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan sosyal yardım ve ikramiye fark alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti: Davalı vekili, davanın reddini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: İlk derece mahkemesince, toplanılan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kabulüne karar verilmiştir. İstinaf başvurusu : İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Bölge Adliye Mahkemesince, 6111 sayılı Kanun'un 166/6. maddesinde "Devredilen işçilerin ücret ile diğer mali ve sosyal haklar; toplu iş sözleşmesi bulunan işçiler bakımından yenileri düzenleninceye kadar devir işleminden önce tabi oldukları toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre, toplu iş sözleşmesi olmayan işçiler bakımından 2010 yılı Kasım ayında geçerli olan bireysel iş sözleşmesi hükümlerine göre belirlenir.." şeklinde düzenleme yer aldığı, davacının daha önce ...

Belediyesinde işçi olarak çalışmakta iken 6111 sayılı yasa kapsamında davalı ... Valiliğine devredildiği, Emniyet Müdürlüğüne bağlı olarak çalışmasına devam ettiği, davacının ...

Belediyesinde çalışmakta iken belediye ile Türkiye belediyeler ve genel hizmetleri işçileri sendikaları arasında 01/03/2011- 28/02/2013 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesi imzalandığı, davacı devredildikten sonra Türk Ağır Sanayi ve Hizmet sektörü kamu işverenleri sendikası ile Türkiye Kooperatif, ticaret ve büro işçileri sendikası arasında 15/03/2012- 14/03/2015 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesi imzalandığı,

davacının devredildiği işyerinde yeni toplu iş sözleşmesi imzalanması ile davacının artık bu toplu iş sözleşmesinden yararlanma imkanı olacağı ve ücretlerinin buna göre belirlenme imkanı doğması nedeni ile önceki işyerindeki toplu iş sözleşmesinden yararlanma imkanı olmayacağı, davacı tarafça her ne kadar davacının yeni imzalanan toplu iş sözleşmesinin aynı iş kolunda olmadığı ileri sürülmüş ise de davacının yasa gereği işyerinin ve iş kolunun değiştiği 6111 sayılı yasada iş kolu değişikliği ile ilgili ayrık bir konu getirilmediği, bu gerekçelerle ilk derece mahkemesi kararının hatalı olduğu değerlendirilerek,

davanın reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılarak istinaf talebinin kabulü ile ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin (İş Mahkemesi Sıfatıyla) 20/12/2016 tarih, 2014/496 Esas ve 2016/712 Karar sayılı kararının 6100 sayılı HMK' nın 353/1.b-2,3 hükmü gereğince yeniden esas hakkında hüküm kurulmak üzere ortadan kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.

Temyiz: Karar süresi içerisinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Gerekçe:

Dosya içeriğine göre, 6111 sayılı Yasa hükümleri uyarınca davacının çalıştığı ... Belediyesi'nden davalı kuruma devredildiği, davacının ... Belediyesi'nde çalıştığı esnada iş yerinde yetkili olan Belediye İş Sendikasının üyesi olarak, ...

Belediyesi ile Belediye İş Sendikası arasında imzalanan 01.03.2011-28.02.2013 süreli Toplu İş Sözleşmesinden yararlandığı, 6111 sayılı Yasanın 166 maddenin 6. fıkrası gereğince devirden sonra da 14.04.2012 tarihine kadar anılan Toplu İş Sözleşmesinden yararlanmaya devam ettiği, davalı kurumda Koop-İş Sendikası ile TÜHİS arasında imzalanan 15.03.2012-14.03.2015 yürürlük süreli Toplu İş Sözleşmesinin imzalandığı,

Toplu İş Sözleşmesinin geçici 1. maddesinde, “..Genel müdürlüğe bağlı işyerlerine kanunla devredilen ve taraf işçi sendikasına üye olan işçilerin bu toplu iş sözleşmesi hükümlerine tabi olacağı, bu işçilerin devir tarihinden önceki işyerlerinde kendileri hakkında uygulanan bireysel veya toplu iş sözleşmesi hükümlerinin uygulanmasına 14.03.2012 tarihi itibariyle son verileceği,..” düzenlemesine yer verildiği, ilk derece mahkemesince davacı tarafın devir işleminden önce tabi olduğu toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre aylık ve ücret ile diğer mali ve sosyal haklarını alması gerektiğinden davanın kabulüne karar verildiği,

Bölge Adliye Mahkemesince ise, davacının devredildiği işyerinde yeni toplu iş sözleşmesi imzalanması ile davacının artık bu toplu iş sözleşmesinden yararlanma imkanı olacağı ve ücretlerinin buna göre belirlenme imkanı doğması nedeni ile önceki işyerindeki toplu iş sözleşmesinden yararlanma imkanı olmayacağı, davacı tarafça her ne kadar davacının yeni imzalanan toplu iş sözleşmesinin aynı iş kolunda olmadığı ileri sürülmüş ise de davacının yasa gereği işyerinin ve iş kolunun değiştiği 6111 sayılı yasada iş kolu değişikliği ile ilgili ayrık bir konu getirilmediği, bu gerekçelerle ilk derece mahkemesi kararının hatalı olduğu değerlendirilerek,

davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.6111 sayılı Kanun'un 166/6. maddesi “Devredilen işçilerin ücret ile diğer malî ve sosyal hakları; toplu iş sözleşmesi bulunan işçiler bakımından yenileri düzenleninceye kadar devir işleminden önce tabi oldukları toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre, toplu iş sözleşmesi olmayan işçiler bakımından 2010 yılı Kasım ayında geçerli olan bireysel iş sözleşmesi hükümlerine göre belirlenir.

Devre konu işçiler bakımından devir tarihinden önce doğmuş ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlardan devralan kurum sorumlu tutulamaz. Kıdem tazminatına ilişkin hükümler saklıdır.” şeklindedir.

İlgili madde bir geçiş düzenlemesi mahiyetindedir. Bu madde uyarınca; devir esnasında yararlandığı bir toplu iş sözleşmesi bulunan devredilen işçinin ücret ile diğer malî ve sosyal haklarının; devrolduğu işyerinde yararlanma hakkına sahip olduğu yeni bir toplu iş sözleşmesi imzalanıncaya kadar, devir öncesinde yürürlüğü devam eden toplu iş sözleşmesi hükümlerine tabi olacağı anlaşılmaktadır.

Devreden işyerindeki toplu iş sözleşmesinin süresi bittikten sonra devrolunan işyerinde işçinin yararlanma hakkına sahip olduğu bir toplu iş sözleşmesi imzalanmadığı takdirde; işçi, ücret ve diğer haklar yönünden devredildiği şartlarda bireysel iş sözleşmesi ile çalışmaya devam edecektir.

Ancak işçi devreden işyerindeki toplu iş sözleşmesinin tarafı sendikadan kendi istek ve rızası ile istifa etmiş ise, bu takdirde yürürlük süresi devam etse dahi devreden işyerindeki toplu iş sözleşmesinin işçiye uygulanma imkanı kalmaz. Öte yandan; işçiye, ancak devir tarihinden sonra devrolduğu işyerinde imzalanan toplu iş sözleşmesi ve ancak yararlanma koşullarının varlığı halinde uygulanabilir.

Şu husus da gözden kaçırılmamalıdır ki; işçi devreden işyerinde devir tarihinde mevcut toplu iş sözleşmesinin tarafı sendikadan kendi istek ve rızası ile istifa etmiş ve devrolduğu işyerinde devir tarihinde mevcut toplu iş sözleşmesinin tarafı sendikaya üye olmuş ise, artık istifa nedeniyle devreden işyerinde devir tarihinde mevcut olan toplu iş sözleşmesinden faydalanamayacağı gibi devralan işyerindeki mevcut toplu iş sözleşmesinden de 6111 Sayılı Kanun’un 166. maddesinin 6. bendi uyarınca, bu işyerinde devirden sonra yeni bir toplu iş sözleşmesi bağıtlanıncaya kadar faydalanamayacaktır.

Dairemizin yerleşik hale gelen içtihatları bu yöndedir.Somut olay bakımından, davacı, her ne kadar devrolunduğu işyerinde devir tarihinden sonra toplu iş sözleşmesi imzalanmış ise de, bu toplu iş sözleşmesinin tarafı olan Koop-İş sendikasına üye olmadığını ifade etmektedir. Dosyada davacının Koop-İş Sendikasına üye olduğunu gösterir üye kayıt fişi de yer almamaktadır.

Bu sebeple öncelikle bu husus araştırılmadan, devrolunan işyerinde toplu iş sözleşmesi imzalandığı, davacının artık bu toplu iş sözleşmesinden yararlanma imkanı olacağı yönündeki Bölge Adliye Mahkemesi kabulü sırf bu sebeple hatalıdır. Zira toplu iş sözleşmesinden yararlanmanın en temel koşulu, taraf sendikaya üye olmak yahut dayanışma aidatı ödemek suretiyle yararlanmayı talep etmektir. Diğer yandan, davacının devirden önce çalıştığı ...

Belediyesi'nde, Belediye İş Sendikasının tarafı olduğu 01.03.2011-28.02.2013 süreli Toplu İş Sözleşmesi bulunduğu anlaşılmakla, davacının sendika üyeliğine ilişkin belirtilen açıklamalar çerçevesinde bu TİS’in hükümlerinden yararlanma hakkına sahip olup olmadığı araştırılmalı, yani diğer bir deyişle devreden işyerinde yürürlükte bulunan Belediye iş Sendikasından kendi istek ve rızası ile istifa edip etmediği ve devredildiği işyerindeki Toplu İş sözleşmesi tarafı olan Koop-İş Sendikasına üye olup olmadığı hususu araştırılmalı,

davacının devreden işyerindeki toplu iş sözleşmesinin tarafı olan Belediye-iş sendikasından kendi istek ve rızası ile istifa etmediğinin ve Koop-İş Sendikasına üye olmadığının sabit olması halinde ise, davacının dava dilekçesindeki talebiyle de bağlı kalınmak suretiyle 15.04.2012 tarihinden, devreden işyerindeki toplu iş sözleşmesinin yürürlük süresinin bitim tarihi olan 28.02.2013 tarihine kadar 01.03.2011-28.02.2013 yürürülük süreli Belediye İş-...