Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2011/2962 K.2012/1366

İstemcilerin iflasın ertelenmesi talebi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı istemin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde istemciler vekili ile müdahiller ..., ... ve ... vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

İstemciler vekili, her iki müvekkilinin aynı ortaklık yapısına sahip grup şirketleri olduğunu, bu grup şirketlerin birbirlerinin borçları için kefil olduklarını, Tavaslı Basın, Yayın ve Matbaacılık San. Tic. Ltd. Şti.nin matbaa sanayi dalında faaliyet gösterdiğini, bu şirketin kayıtlı sermayesinin 6.000.000,00 TL olduğunu, ... Matbaacılık AŞ.’nin ise Tavaslı. Ltd.

Şti.'nin çok büyümesi nedeniyle, yurt içi pazarlama işi ile iştigal etmek üzere 2000 yılında kurulduğunu, istemcilerin son yaşanan ekonomik krizden etkilendiğini ve zor duruma düştüklerini, bankaların kredi vermemeleri, müşterilerin alımlarını düşürmeleri ve müvekkili şirketlere olan borçlarını ödeyememeleri, son yıllarda yapılan yatırımların geri dönüşünün uzun vadeyi gerektirmesi gibi nedenlerin, istemciler açısından finansman sıkıntısı yarattığını, mevcut duruma göre her iki istemci şirketin borç ödemede sıkıntıya düştüğünü ve borçlarının aktiflerinden çok fazla olduğunu, keşide edilen çeklerin ödenemediğini,

istemcilerin borca batık hale geldiğinin 11.08.2009 tarihli ortaklar ve yönetim kurulu kararı ile tespit edildiğini ve TTK.’nun 324. ve İİK.’nun 179. maddeleri uyarınca mahkemeye başvuru kararı alındığını, sunulan iyileştirme projesinin uygulanması halinde istemci şirketlerin borca batıklıktan kurtulabileceklerini, bunun için iflasın ertelenmesine karar verilmesinin gerekli olduğunu ve bu durumun alacaklıların da yararına olduğunu ileri sürerek, iflasın bir yıl süre ile ertelenmesine ve ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, iddia, benimsenen bilirkişi ve denetlenen kayyım raporları ve tüm dosya kapsamına göre, Tavaslı Basın, Yayın ve Matbaacılık San. Tic. Ltd. Şti.nin rayiç değerlere göre öz varlığının (-) 10.883.266,78 TL., ... Matbaacılık AŞ.’nin öz varlığının (-) 1.697.772,92 TL. olduğu ve her iki şirketin borca batık durumda bulundukları, istemci şirketlerin iş potansiyelinin borca batıklıktan kurtulma ümidi vermediği, iyileştirme ve revize iyileştirme projelerinin inandırıcı bulunmadığı, mahkemeye başvurulmasından sonra geçen iki yıla yakın süre içinde istemci şirketlerin mali yapılarında olumlu gelişme görülmediği, kâr oranının düşük olduğu, sermaye artışı ile yaratılan kaynağın yetersiz kaldığı gerekçesiyle erteleme talebinin reddine ve şirketlerin iflasına karar verilmiştir.

Kararı, istemciler vekili ile müdahiller ..., ... ve ... vekili temyiz etmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, istemci şirketler vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2- Müdahiller vekilinin temyiz itirazlarına gelince;

İcra ve İflas Kanunu’nun 179 vd. maddelerine göre iflasın ertelenmesinin istenebilmesi için şirketin borca batık olması, fevkalade mühletten yararlanmamış bulunması ve sunacağı ciddi ve inandırıcı bir proje kapsamında, borca batıklıktan kurtulmasının kuvvetle muhtemel görülmesi gerekir.

İflasın ertelenmesini isteyen şirketler, bir yandan TTK.’nun 324. maddesi çerçevesinde borca batıklık bildiriminde bulunmak öte yandan da iflasın ertelenmesi için gereken ve yukarıda belirtilen yasal şartları sağladıklarını ispatlamak zorundadırlar. Borca batıklığın tesbiti mahkemece mutlak surette doğru biçimde yapılmalıdır.

Zira yasal şartların oluşmamışken iflas kararı verilmesi halinde, taksiratlı ya da hileli iflas suçunun oluşması gündeme gelebileceği gibi, gerçek olmayan alacaklıların iflas idaresinde görev alması da tasfiyenin sağlıklı biçimde yürütülmesine engel olacak bir durum yaratır.

Gerek borca batıklığın şirket varlıklarının rayiç satış değerleri üzerinden belirlenebilmesi ve gerek projenin ciddi ve inandırıcı olup olmadığının tesbiti amacıyla, konusunda uzman bilirkişilerin görüşlerine müracaat edilmelidir.

Somut olayda istemcilerin borca batıklığının şüpheli alacaklar kalemine dayandığı, bunların sadece belli bir kısmı için takibe geçildiği sabittir. Alınan raporlarda da istemcilerin gerçek ve fiili durumu sakladığı, sunulan iki icra dosya sureti dışında şüpheli alacakların neler olduğu konusunda bilgi ve belge temin edilemediği, satış ve alacak tutarlarının uyumlu olmadığı vurgulanmıştır. Hayali biçimde bilançoya geçirilen (fiktif) şüpheli alacakların, borca batıklığı ne şekilde etkileyeceği ise yeterince tartışılmamıştır.

Bu durumda mahkemece, borca batıklığın yasa ve muhasebe ilkeleri çerçevesinde net biçimde tesbiti gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.