Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/17165 K.2018/771

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı ... tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; davalıların velayeti altında bulunan çocukları tarafından, 25/02/2009 tarihinde, çantasının içinde bulunan 8 adet tırtırlı kalın burma bilezik, 1 adet birbirine geçirmeli halka şeklinde uzay yolu altın bilezik, üzerinde 1 adet çeyrek altın bulunan altın bilezik, 1 adet cumhuriyet tam altın, 2 adet Cumhuriyet yarım altın, 27 adet çeyrek altın, 20 adet kaplama altın diş, 2.800 TL nakit para, 360 Euro ve 400 Dolar'ın ablasına ziyarete gittiğinde çalındığını olaydan dolayı davalıların kusursuz sorumlu olduğunu ileri sürerek,

uğramış olduğu zarar için fazlaya ilişkin hakları saklı kalması kaydıyla, 20.000 TL tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş,14/07/2015 tarihli dilekçesiyle dava konusunu nitelik yönünden ıslah ettiğini beyan ederek, talebini 22.560 TL'ye yükseltmiştir.

Davalılar; atılan suçlamaları kabul etmediklerini, davacının üzerindeki çantasında bir kuyumcu dükkanında olduğu kadar ziynet eşyasının bulunmasının imkansız olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini dilemişlerdir.

Mahkemece; 21/12/2014 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda, davanın kabulü ile altınların değerine karşılık 22.560 TL tazminatın olay tarihi olan 25/02/2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş, hüküm davalılardan ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; 4721 sayılı yasanın 369.maddesi gereğince aile başkanının sorumluluğu esasına göre maddi tazminat istemine ilişkindir.

1 ) 6100 sayılı HMK'nın 26.maddesi (HUMK’nun 74. maddesi) hükmüne göre, mahkeme tarafların iddia, savunma ve talepleri ile bağlıdır. Kural olarak mahkemenin talepten fazlasına veya başka bir şeye hükmetmesi olanak dışıdır. Öğreti ve uygulamada taleple bağlılık olarak adlandırılan bu kural sadece sonuç istem yönünden değil, sonuç istemi oluşturulan her bir alacak kalemi yönünden de uygulanır.

Aynı kanunun 141/2.maddesinde ise "İddia ve savunmanın genişletilip değiştirilmesi konusunda ıslah ve karşı tarafın açık muvafakati hükümleri saklıdır." şeklinde düzenlenmiş olup, 176.maddesinin 1.fıkrasında ise, ıslah "Taraflardan her biri, yapmış olduğu usul işlemlerini kısmen veya tamamen ıslah edebilir." şeklinde ıslahın kapsamı belirlenmiştir.

...nun 26.09.2011 tarih, 2011/1-364 E.-2011/453 K.sayılı ilamında "Dava konusu edilmeyen bir şeyin ıslah yoluyla davaya ithaline ve dava konusu haline getirilmesine yasal açıdan olanak bulunmamaktadır." ilkesi benimsenmiştir.

HUMK.nun 83.maddesine göre; ıslah, taraflardan birinin yapmış olduğu bir usul işlemini tamamen veya kısmen düzeltmesine denir.

Tamamen ıslahta davacı, davasını baştan (dava dilekçesinden) itibaren ıslah eder ve yeni bir dava dilekçesi verir (HUMK.md.88). Tamamen ( kamilen) ıslah ile dava dilekçesi de dahil bütün usul işlemlerinin yapılmamış sayılması söz konusudur ve tamamen ıslah ile talep sonucu ve dava sebebi değiştirilebilir.

...nun 26.09.2011 tarih, 2011/1-364 E.-2011/453 K.sayılı ilamında "Dava konusu edilmeyen bir şeyin ıslah yoluyla davaya ithaline ve dava konusu haline getirilmesine yasal açıdan olanak bulunmamaktadır." ilkesi benimsenmiştir.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden; ... Çocuk Mahkemesinin 2009/100 Esas-2010/18 Karar sayılı dosyasında davacının kolluğa vermiş olduğu ifadesinde.

25/02/2009 tarihinde ablasına ziyarete gittiğinde bahçeden avlu kısmına girdiğini ve daireye giriş kısmında bulunan merdiven boşluğuna kahverengi omuz çantasını bırakarak dairenin giriş kısmına doğru döndüğünde bırakmış olduğu çantasının yerinde olmadığını gördüğünü ve çantasının içerisinde dava dilekçesinde belirttiği ziynet eşyaları ve paranın olduğunu beyan ettiği, ...

Çocuk Mahkemesinin 2009/100 Esas-2010/18 Karar sayılı 29/01/2010 tarihli kararı ile davalıların çocukları olan ... ve...'nin hırsızlık, konut dokunulmazlığını ihlal suçlarından ceza aldığı, Kararın Yargıtay 5. Ceza Dairesinin 2012/20381 Esas-2014/20780 Karar sayılı 27.11.2014 tarihli kararıyla ".... ... ve ..... ... hakkında kamu davasının zamanaşımı nedeniyle düşmesine,

kararın bu nedenle bozulmasına karar verildiği ve kararın temyizde bozularak ortadan kaldırma neticesinde 27/11/2014 tarihinde kesinleştiği, dava dilekçesinde 8 adet tırtırlı kalın burma bilezik, 1 adet birbirine geçirmeli halka şeklinde uzay yolu altın bilezik, üzerinde 1 adet çeyrek altın bulunan altın bilezik, 1 adet cumhuriyet tam altın, 2 adet Cumhuriyet yarım altın, 27 adet çeyrek altın, 20 adet kaplama altın diş, 2.800 TL nakit para, 360 Euro ve 400 dolar karşılığı zararı için 20.000 TL talep ettiği, davacının 14/07/2015 tarihli dilekçesiyle talebini 22.560 TL'ye yükselttiği, bu ıslah dilekçesinin kamilen ıslah talebi olmadığı,

mahkemece hükme esas alınan 21/12/2014 tarihli ek bilirkişi raporunda davacının dava dilekçesinde talep etmediği ancak ibraz ettiği kuyumcu kartvizitlerinde yazılı altınlar dikkate alınarak hesaplama yapıldığı anlaşılmıştır.

O halde, mahkemece; yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular dikkate alınarak, davacının talebine ilişkin hüküm kurulması gerekirken, taleple bağlılık kuralına aykırı olarak, talepten fazlaya karar verilmesi HMK'nın 297. maddesine aykırı hüküm tesisi doğru görülmemiş, bu husus bozmayı gerektirmiştir.