Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/4493 K.2019/2093

Taraflar arasındaki tazminat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; mülkiyeti hazineye ait Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Eğitim Dairesi Başkanlığı yatakhanesindeki kafeteryanın 2886 sayılı yasa hükümlerine göre ilk yıl kira bedeli 3.000,00 TL olmak üzere 3 yıllığına davalıya kiralandığını, 11/09/2013 tarihinde yer tesliminin yapıldığını ancak davalının 27/11/2013 tarihinde verdiği dilekçe ile ailevi nedenlerden dolayı kafeterya işletmesini bırakmak istediğini belirttiğini, kira sözleşmesinin 14. ve şartnamenin 15.maddesi uyarınca kiracının fesih talebinde bulunması durumunda cari yıl kira bedelinin tazminat olarak tahsil edilerek sözleşmenin feshinin söz konusu olacağını,

bu madde hükmüne göre 14/01/2014 tarihinde sözleşmenin feshedildiğini beyan ederek 3.000,00 TL tazminatın 16/04/2014 tarihinden itibaren işlemiş gecikme tazminatı ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı; davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece; cezai şartlar TBK ile geçersiz hale geldiğinden açılan davanın reddine karar verilmiş, hüküm süresi içince davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında düzenlenen 11.09.2013 başlangıç tarihli ve 3 yıl süreli kira sözleşmesi konusunda bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşme ile kafeterya yeri davalıya 2886 sayılı Yasa hükümleri uyarınca ihale ile kiraya verilmiştir. Sözleşmenin 14. maddesinde "Kiracının fesih talebinde bulunması, kira dönemi sona ermeden faaliyetini durdurması, kiralananı amacı dışında kullanması, taahhüdünü sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi ve işletme ruhsatının her ne sebeple olursa olsun iptal edilmesi hallerinde kira sözleşmesi, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunun 62. maddesine göre tebligat yapmaya gerek kalmaksızın idarece feshedilerek kesin teminatı gelir kaydedilir ve cari yıl kira bedeli tazminat olarak tahsil edilir." düzenlemesine yer verilmiştir. Kira sözleşmesinin

14. maddesindeki bu hüküm, T.B.K'nun 179 ve devamı maddelerinde düzenlenen cezai şart niteliğindedir. Cezai şart geçerli bir borcun yerine getirilmemesi veya eksik yerine getirilmesi ya da belli bir yerde belirli bir zamandan yerine getirilmemesi durumunda, borçlunun ödemesi gereken bir edimdir. Tarafların serbest iradesi ile kararlaştırılan bu cezai şart geçerli olup tarafları bağlar.

Davalı kiracının talebi üzerine sözleşmenin 14.01.2014 tarihi itibariyle feshedildiği anlaşılmaktadır. Kira sözleşmesi erken feshedildiğinden, Mahkemece, kira sözleşmesinin 14.maddesi gereğince cezai şartın davalıdan tahsiline karar verilmesi gerekmektedir.

Ancak, TBK 182/son maddeleri uyarınca hakim aşırı gördüğü ceza koşulunu kendiliğinden gerekirse indirebilir.

Bu durumda mahkemece yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, hükmün bozulması gerekmiştir.