Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2018/180 K.2018/4378

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması davalı tarafından istenilmekle, 17.01.2017 tarihli duruşma günü için yapılan tebligat üzerine duruşmaya gelen davalı vekili Av. ... geldi. Karşı taraf davacı vekili Av....'nın sözlü açıklamaları dinlendikten sonra eksikliğin giderilmesi bakımından mahkemesine geri çevrilen dosya yeniden gelmekle; belli günde dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, ... 3. İcra Müdürlüğü'nün 2014/456 Esas sayılı takip dosyası ile başlattığı icra takibine davalının süresi içerisinde borca itiraz etmeleri üzerine takibin durdurulduğunu belirterek itirazlarının iptali ile %20 icra inkar tazminatına ve takibin devamına karar verilmesini ismiştir.

Davalı; sözleşme süresinin dolması nedeniyle taşınmazın tahliye edildiğini, talep edilen dönemde kiralanan dükkanların bulunduğu otellerin kapalı olduğunu savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabul ve kısmen reddi ile, 38.571 Euro asıl alacak üzerinden itirazın iptali ile kabul edilen alacak üzerinden davacı lehine icra inkar tazminatı ve red edilen alacak üzerinden davalı lehine kötü niyet tazminatına karar verilmiş, hüküm davacı ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına göre temyiz eden davalının temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacının reddedilen alacağa yönelik sair temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Borçlar Kanunu'nun adi kira hükümlerine tabi kira sözleşmelerinde kira süresinin taraflarca tayin edilmesi halinde sözleşmenin sona erme hali TBK.nun 327. maddesinde düzenlenmiştir. TBK.nun 347. maddesi gereğince konut ve çatılı işyeri kiralarında kiracı, belirli süreli sözleşmelerin süresinin bitiminden en az on beş gün önce bildirimde bulunmadıkça, kira sözleşmesi aynı koşullarla bir yıl uzatılmış sayılır.

Kiraya veren, sözleşme süresinin bitimine dayanarak sözleşmeyi sona erdiremez. Konut ve çatılı iş yerleri kira sözleşmesi TBK. nun 347/1 maddesine göre aynı şartlarla birer yıl uzamış sayılır. Bu nedenle konut ve çatılı iş yeri kiralarında kiracının taşınmazı tahliye etmesi veya tahliyeye ilişkin mahkeme kararı olmadığı takdirde, sözleşmenin uzadığının kabulü gerekir.

Kiralananın tahliye edildiğinin (kiracının kiralananı iade borcunu yerine getirdiğinin) kabul edilebilmesi için, kiralananın fiilen boşaltılması yeterli değildir. Anahtarın da kiraya verene teslim edilmesi gerekir. Kiracının bildirdiği tahliye tarihinin kiraya veren tarafından kabul edilmemesi; başka bir ifadeyle, tahliye tarihinin taraflar arasında çekişmeli olması halinde; kiralananın fiilen boşaltıldığını ve anahtarın teslim edildiğini, böylece kira ilişkisinin kendisince ileri sürülen tarihte hukuken sona erdirildiğini kanıtlama yükümlülüğü, kiracıya aittir. Kiracı, kiralananı kendisinin ileri sürdüğü tarihte tahliye ettiğini ispatlayamazsa, kiraya verenin bildirdiği tahliye tarihine itibar olunmalıdır.

Somut olayda; davacı kiraya veren 01.04.2013 başlangıç ve 31.10.2013 bitiş tarihli kira sözleşmesine dayanarak 02.04.2014 tarihinde başlattığı icra takibinde, 31.10.2013 ile 31.01.2014 tarihleri arası toplam 77.142 Euro alacağının davalıdan tahsilini istemiştir. Davalı borçlu, 09.04.2014 tarihinde herhangi bir borcu bulunmadığını bildirerek borca itiraz etmiştir.

Taraflar arasında 01.04.2013 başlangıç ve 31.10.2013 bitiş tarihli kira sözleşmesinin varlığı hususunda uyuşmazlık bulunmamakta olup sözleşmede 4 adet dükkanın toplam kira bedeli 180.000 Euro olarak belirlenmiştir. Dava konusu 4 adet dükkan davacı tarafından dava dışı ..... A.Ş. ve Cömertoğlu... A.Ş.'den kiralanmış ve alt kiralama yetkisine dayanılarak davalı şirkete kiraya verilmiştir.

Kural olarak anahtar teslim edilmediği sürece kiralananın kiracının kullanımında olduğunun kabulü gerekir. Kiralananın anahtarının usulüne uygun şekilde kiraya veren davacıya teslim edildiği davalı kiracı tarafından yazılı delillerle kanıtlanmalıdır. Yasal anahtar teslimi bizzat anahtarı kiraya verene vermek veya tevdi mahalli tayini suretiyle yapılır. Mahkemece, davacı kiraya verenin, ... Otel'de bulunan 2 adet dükkan için davacı ile dava dışı .....

A.Ş. arasında yapılan kira sözleşmesinin 31.10.2013 tarihinde sözleşmenin yenilenmediğinden son bulduğu gerekçesi ile bu 2 dükkan için talep edilen kira bedeli yönünden davanın reddine karar verilmiş ise de. Davacı ile dükkan sahibi ..... A.Ş. arasında sözleşmenin sonlandırıldığına ilişkin bir delil sunulmaması karşısında davacı üst kiracının kiracılığının devam ettiğinin kabulü gerekir.

Bu itibarla, davacının ödenmeyen kira bedellerini alt kiracıdan talep etme hakkı bulunduğu gözetilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken hatalı gerekçe ve eksik araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

3- Davacının kötü niyet tazminatına ilişkin temyiz itirazlarına gelince; İİK 67/2.maddesi uyarınca itirazın iptali davasının kısmen veya tamamen reddi halinde, borçlu lehine hükmedilecek tazminat kötüniyet tazminatı olup, borçlu lehine kötüniyet tazminatına hükmedilebilmesi için icra takibinin haksız olmasının yanında takip alacaklısının kötüniyetli olması gerekir. Alacaklı icra takibi başlatmakta kötüniyetli değilse aleyhine kötüniyet tazminatı hükmedilemez.

Somut olayda, davacının icra takibi yapmakta kötüniyetli olduğu ispat edilememiştir. Bu nedenle davalının kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde asıl alacak üzerinden %20 oranında tazminata karar verilmesi doğru değildir.

Hüküm, bu nedenlerle bozulmalıdır.