Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2021/3882 K.2022/894

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda; davanın kısmen kabul ve kısmen reddine dair verilen hükmün, duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili, tarafından istenilmekle daha önceden belirlenen 10/02/2022 duruşma günü için tebligat üzerine temyiz eden davacı Av. ... geldiler. Başka gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunan vekilin sözlü açıklaması dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, 11.03.2000 tarihli ve 25 Mayıs 2001 tarihli “Soyak Yenişehir Palmiye Evleri Satış Sözleşmesi” ile davalıdan Ümraniye ilçesi 189 ada 27 parselde yapılacak olan C-2 Blok, 8. kat, 25 numaralı daireyi satın aldığını, davalı tarafından verilen ilanlarda, satış maketlerinde ve planlarda basketbol sahaları, tenis sahaları, çocuk oyun alanları, büfe, çocuk kulübü, personel yeri, otoparklar, yüzme havuzları, jimnastik salonu, kaffe ve diğer peyzaj ve sosyal alanların etrafı çevrili site içinde gösterildiğini, ancak yapılan araştırma sonucunda da bu sosyal tesislerin kamuya ait arazi içerisinde bulunduğunun anlaşıldığını,

sözleşmenin gereği gibi ifa edilmediğini, bu durumun eksik ve ayıplı işler kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, açıklanan nedenle konutunun değer kaybettiğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 30.000,00- TL bedel indirimi ve tazminatın tescil tarihi olan 30.12.2003 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir. Mahkemece, ayıp ihbarının süresinde yapılmadığından bahisle davanın reddine dair verilen karar, Yargıtay 13. Hukuk Dairesince eksik ifa ve 10 yıllık zamanaşımı süresinden bahsedilip, davanın süresinde açıldığı belirlemesi yapılarak, bedel tenziline yönelik talep nedeniyle bilirkişi marifetiyle nispi metoda göre hesaplama yaptırılıp, çıkacak değer farkının hüküm altına alınması gereğine değinilerek bozulmuş, bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde, davanın kısmen kabulü ile 17.257,20 TL'nin tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, eksik ifa nedenine dayalı bedel tenzili isteğine ilişkin olup, davanın reddine dair verilen karar, Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 19.02.2015 tarih , 2014/13386 esas, 2015/4916 K. sayılı ilamı ile bozulmuş, bozma ilamına uyulmakla, taraflar lehine usulü kazanılmış hak elde edilmiştir. Bu kapsamda, bozma ilamında işaret edildiği şekilde, nispi metoda göre işlem yapılmak suretiyle hesaplanan bedelin hüküm altına alınması gerekeceği açıktır.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, eksik ifa olarak nitelendirilen işlerin, projedeki oranı %10 kabul edilerek, konutun (A) harfiyle gösterilen eksiksiz değerinin 1.127.992,22 TL, (C) harfiyle gösterilen eksik ifalı değerinin 1.015.130,00 TL olarak saptandığı, bu değerlerin, konutun satış bedeline (B) oranlanmak suretiyle sonuca gidildiği görülmektedir.

Bozma ilamında da işaret edildiği üzere, nispi metoda göre, satış tarihi itibariyle satılanın, ayıpsız ve ayıplı değerleri arasındaki oranın, satış bedeline yansıma miktarı belirlenmektedir.

Başka bir ifade ile satılanın, tarafların kararlaştırdıkları satış bedeli gözetilmeksizin, satış tarihi itibariyle gerçek ayıpsız rayiç değeri ile, mevcut ayıplı haldeki rayiç değeri ayrı ayrı belirlenerek, bu iki değerin birbirine bölünmesi suretiyle elde edilecek oran, satış bedeline uygulanmaktadır.

Somut olayda da, dava konusu konutun satış tarihi gözetilerek, satış bedelinden indirilmesi gereken miktarın bu metoda göre belirlenmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gereklidir.

Mahkemece, güncel değerler esas alınarak bulunan, konutun eksiksiz değeri ile eksik ifalı değerinin belirlenmesinden sonra ayrıca % 10 oranında bir indirimin uygulanarak bulunan değerlerin birbirine olan oranı, satış sözleşmesindeki değere yansıtılmak suretiyle, meydana gelen değer azalması tespit edilmiştir. Bu haliyle, bozma gereğinin yerine getirilmediği sonucuna ulaşılmaktadır.

Bozmaya uygun nispi metod yöntemine uygun şekilde bilirkişiden ek rapor alınarak sonucuna uygun hüküm kurulması gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.