Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2023/3968 K.2024/2365

Taraflar arasındaki menfi tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; ... numaralı aboneliğin müvekkili adına kayıtlı olmasına rağmen 21.07.2017 tarihinde düzenlenen kaçak elektrik tutanağına istinaden aleyhinde 93.917,72 TL borç tahakkuku yapıldığını, 20.12.2017 tarihinde ise tekrar düzenlenen kaçak elektrik tutanağına istinaden 41.748,85 TL borç tahakkuku ettirildiğini, 07.07.2017 tarihinde abonelik veren davalı şirketin kaçak işlemi yapmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, ayrıca bu işlemden sonra sayacın değişeceğinin belirtilmesine rağmen haksız olarak işlem uygulandığını, müvekkilinin kaçak elektrik kullanmadığını ileri sürerek; kaçak tutanak bedeli olan 156.623,37 TL yönünden borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; davacının Ceylanpınar İlçesi Büyükçaylı Köyünde tarımsal sulama trafosunda sayaçsız ve abonesiz kaçak elektrik kullandığının ve trafo koordinatı ile ekili ürünlerin olduğunun tespit edildiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; alınan bilirkişi raporu doğrultusunda 20.12.2017 tarihli kaçak tutanağının usulüne uygun olduğu, davacının kaçak usulsüz elektrik kullanması nedeniye yürürlükte olan mevzuat hükümleri ve dosyada yer alan verilere göre, davalı şirkete 20.12.2017 tarihli M/040926 seri numaralı kaçak usulüz elektrik tespit tutanağına istinaden ödemesi gereken tutarın 5.772,08 TL olarak belirlendiği, 21.07.2017 tarihli kaçak/usulsüz elektrik tespit tutanağında taşınmazda hangi ürünün ekili olduğunun belirtilmediği, davacı adına 2017 yılına ait herhangi bir ÇKS kaydının bulunmadığı,

davalı şirket müzekkere yazılarak dava konusu kaçak tespit tutanaklarına yer alan tutanak mümzilerinin isim ve kimlik bilgilerinin bildirilmesinin ve bir sonraki duruşma gün ve saatinde hazır edilmesinin istendiği, tutanak mümzileri hazır edilmediği takdirde dinletmekten vazgeçmiş sayılacağının mevcut durum itibariyle karar verileceğinin müzekkereye şerh olunduğu, yazılan müzekkereye cevap verilmediği,

bu nedenle davacının davalı şirkete 21.07.2017 tarihli ve L 070754 seri numaralı kaçak usulsüz elektrik tespit tutanağına istinaden borçlu olmadığının ve 20.12.2017 tarih M 040926 seri numaralı kaçak usulsüz elektrik tespit tutanağına istinaden 35.976,77 TL'lik miktar bakımından borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili; müvekkilinin 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanununa dayanılarak hazırlanan Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği ve bu yönetmelikteki hükümlere göre enerji dağıtımı yaptığını, dava konusu olayda; müvekkili şirket tarafından dava konusu kaçak tespiti sonrası yapılan tahakkuk, davacı tarafından tahakkuka itiraz ve sonrasında tahakkukun düzeltilmesi şeklinde cereyan ettiğini, ancak davacının tahakkukun düzeltilmesi ve kendisine tebliğini beklemeksizin dava açma yoluna gittiğini,

bu bakımdan dava tarihinden önce dava konusu işlemin düzeltilmiş olması sebebiyle davanın reddi veya talep hakkında karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi gerekirken ıslah edilip indirim yapılan miktar kadar davanın kabulüne karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkili şirketin elemanlarınca davacıya ait tarımsal sulama tesisinde yapılan kontrolde şahsın tarımsal sulama trafosunda abonesiz ve sayaçsız olarak kaçak elektrik kullandığının tespit edildiğini, kaçak kullanımın görevli personelce tutulan tutanaklar ve fotoğraflarla sabit olduğunu, davacıya L-70754 ve M-40926 seri nolu kaçak tespit tutanağı tutulduğunu,

davacıya ait tarımsal sulama tesisinde ve meskende yapılan denetimlerde kaçak elektrik enerjisi kullanımının kuşkuya yer vermeyecek derecede kesin ve sabit olduğunu, Yargıtay İçtihatları gereğince kaçak tutanaklarının aksi sabit oluncaya kadar resmi belge gibi geçerli olduğunu, kaçak tutanağının aksini iddia eden davacının bunu resmi belgeler ile ispatlaması gerektiğini, ayrıca Mahkeme dosyanın yeni üçlü bilirkişiye gönderilmesini talep ettiklerini ancak taleplerinin göz ardı edildiğini ve eksik inceleme neticesinde karar verildiğini, yapılan hesaplamanın yasal olduğunu ileri sürerek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dava konusu 21.07.2017 tarihli ve L/070754 seri nolu kaçak tutanağının davacı hakkında düzenlendiği, davacının abonesiz ve sayaçsız kaçak elektrik kullandığının tespit edildiği, kaçak kullanıma ilişkin fotoğrafların tutanağa eklendiği, bu tutanağa dayalı olarak 93.917,72 TL tahakkuk yapıldığı; yine 20.12.2017 tarihli ve M/040926 seri nolu kaçak tutanağında ise ekili ürünün buğday olduğu, bu tutanağa dayalı olarak 41.748,85 TL tahakkuk yapıldığı, her ne kadar Mahkemece kaçak tutanağının aksinin ispat yükünün davacıya ait olduğu gerekçesi doğru değil ise de.

21.07.2017 tarihli ve L/070754 seri nolu kaçak elektrik tutanağında ekili ürünün belirtilmemesi ve davacıya ait ÇKS kaydının olmaması sebebi ile kaçak elektrik kullanıldığının davalı tarafından ispatlanamadığı tespitini içeren raporun hüküm kurmaya elverişli ve taraf denetimine açık olduğu anlaşıldığından hükme esas alınmasında bir isabetsizlik görülmediği,

20.12.2017 tarihli ve M/040926 seri nolu kaçak tutanağı yönünden yapılan incelmede ise hesaplamanın kaçak elektrik tahakkukuna ilişkin dönemde yeterli yağış olmamasına göre yapılması karşısında incelemeye konu kararın usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; istinaf dilekçesinde bildirdiği sebepleri tekrarlayarak, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kaçak elektrik tahakkukundan kaynaklı menfi tespit talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 6 ncı maddesi,

2. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 190 ve 204 üncü maddeleri,

3. 08.05.2014 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Enerji Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin "Kaçak elektrik enerjisi tüketimi" kenar başlıklı 26, 27, 28 ve 29 uncu maddeleri,

4. Dairemizin emsal niteliğindeki 21.10.2021 tarihli ve 2021/4894 E., 2021/10580 K. sayılı ilamı.

3. Değerlendirme

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında; belirtilen gerekçeye, davaya konu kaçak elektrik tespit tutanaklarının, bir özel hukuk tüzel kişisi olduğu tartışmasız olan davalı şirkette hizmet akdiyle çalışan görevliler tarafından düzenlenmiş olduğu gözetildiğinde, 6100 sayılı Kanun'un 204/2 nci maddesinde hüküm altına alınan belgelerden olmadığının sabit bulunmasına,

özellikle tutanakta belirtilen koordinatlara ilişkin mahalde yapılan keşif sonrası iki elektrik mühendisi, bir ziraat mühendisi ve bir fen bilirkişiden oluşan heyetçe hazırlanan bilirkişi raporunda yukarıda yer verilen Yönetmelik hükümlerine uygun olarak abonesiz kaçak elektrik tüketim bedelinin hesaplanmasına, davalı şirketin anılan Yönetmelik hükmü yerine mülga Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine göre kaçak elektrik tüketim bedelini hesaplamış olmasına göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle,

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,