Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2023/4770 K.2025/747

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 11.02.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir. Belli edilen günde taraflar gelmediğinden işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saat 14.00'te Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; davalı ...

Bölgesinin 21.06.2011 tarihli müteşebbis heyeti kararı ile davacı şirket tarafından kullanılan su miktarına %50 indirim uygulanmasına karar verdiğini, ancak uygulanan indirimlerin yönetim kurulunun 23.02.2015 tarihli kararı ile bu tarihten sonra uygulanmamaya başlandığını, indirimin iptaline ilişkin kararın müteşebbis heyeti tarafından alınması gerekliliği karşısında yönetim kurulunca alınan bir kararın uygun görülmesinin de hukuken mümkün olmadığını, bugün dahi indirimi ortadan kaldıran bir kararın alınmamış olduğunun ve indirimin devam ettiğinin kabulü gerektiğini,

bu kapsamda 21.06.2011 tarihli müteşebbis heyeti kararının halen geçerli olduğunu, davacının ekonomik güçlükler sebebiyle bir dönem indirimli olan faturaları ödeyemediğini, söz konusu müteşebbis heyeti kararı ile indirimli hesaplanan miktarın 24 takside bölündüğünü ve bu şekilde ödenmeye başlandığını, 1.405,083,21 TL olan kısım için taraflar arasında ihtilaf bulunmadığını, %50 indirimin uygulanmamaya başlandığı tarihten bu yana davalı kayıtlarındaki fazladan borçtan davacının sorumlu olmadığını, 30.09.2019 tarihli ve 31.10.2019 tarihli faturaların yine indirimsiz düzenlenmiş olup bu defa tamamının yine ihtirazı kayıtla ödenmiş olduğunu,

davacı tarafından fazladan ödeme yapıldığını ileri sürerek; indirimin uygulanması durumunda davalı kayıtlarında bulunan fazladan 2.740,180,78 TL miktar yönünden borçlu olmadığının tespitine ve fazladan ödenen 114.910,36 TL'nin istirdadına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; davacı tarafın davalıya başvurarak su tüketim bedellerinde indirim yapılmasını talep etmesi üzerine 21.06.2011 tarihli müteşebbis heyeti kararı uyarınca belirlenen oranlarda su tüketim bedellerinde indirim yapılmasına karar verildiğini, ancak geçen süre zarfında Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesince su fiyatlarına zam yapılması üzerine yönetim kurulunca indirim kararlarının iptaline karar verildiğini, davalı tarafından yapılan işlemlerin mevzuata uygun olduğunu, davacının iddia ettiği şekilde yetki devri durumunun bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacıya su bedeli konusundaki indirimin müteşebbis heyetince 21.06.2011 tarihli karar ile tanındığı, müteşebbis heyetin aldığı bu kararı yönetim kurulunun kaldırma veya iptal etme hak ve yetkisinin bulunmadığı, yönetim kurulunun ancak müteşebbis heyetinin prensiplerini belirlediği sınırlar içinde fiyat belirleyebileceği, müteşebbis heyetince indirim yapılmasına ilişkin alınan prensip kararı esas alınarak fiyatlandırma yapmanın yönetim kurulunun yetkisinde bulunduğu,

bir başka anlatımla davacıya müteşebbis heyetince tanınan indirim hakkını kaldırmadan günün rayiç değerlerine göre su bedellerini belirleme yetkisinin yönetim kurulunda bulunduğu, ancak prensip kararı niteliğindeki indirim hakkını kaldırma yetkisinin bulunmadığı, hukukta temel prensiplerden olan yetkinin paralelliği ilkesi gereği de indirim kararını hangi organ almış ise geri alma veya iptal etme görev ve yetkisinin de onda olduğu,

davalı yönetim kurulunca yetki aşımı yapılarak verilen su bedelinde uygulanan indirimin iptaline ilişkin karara dayanılarak davacı hakkında indirim uygulanmadan tahakkuk ettirilen faturalardan dolayı müteşebbis heyetince belirlenen oran üzerinden belirlenen indirim miktarı kadar davacının borçlu olmadığı ve ödenen miktar yönünden de istirdat hakkının bulunduğu gerekçesiyle;

davanın kısmen kabulü ile davalı tarafça davacı adına tahakkuk ettirilen Ocak 2015 döneminden Ağustos 2019 dönemine kadar (Ağustos 2019 dahil) su faturası bedellerinden 2.719.886,25 TL indirim yapılması gereken miktar kadar borçlu olmadığının tespitine, menfi tespit istemi yönünden fazlaya ilişkin istemin reddine, ödenen Eylül 2019 ve Ekim 2019 faturalarından yapılması gereken indirim miktarı olan 114.910,36 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş; karara karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla. İlk Derece Mahkemesinin konu ile ilgili yasal düzenlemeler nazara alınarak, Yönetim Kurulunca içme ve kullanma suyunda indirim yapılmasına dair müteşebbis heyeti kararının iptaline ilişkin kararında yetki aşımı yapıldığına dair kabulünün yerinde bulunduğu,

su bedeline uygulanan indirimin iptaline ilişkin verilen kararın yetki aşımıma binaen verilmiş olduğunun anlaşılması karşısında, davacının hakkında indirim uygulanmadan tahakkuk ettirilen faturalardaki müteşebbis heyetince belirlenen oran üzerinden belirlenen indirim miktarı kadar borçlu olmadığı ve ödenen miktar yönünden de istirdat hakkının bulunduğu yönündeki gerekçesinin isabetli bulduğu, ancak davacının talebi Şubat 2015 tarihinden itibaren olduğundan İlk Derece Mahkemesince verilen kararın taleple bağlılık ilkesine uygun düşmediği gerekçesiyle;

davalı tarafın istinaf sebepleri yerinde olmadığından reddine, resen nazara alınan nedenlerle İlk Derece Mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olmadığından kaldırılmasına, yeniden davanın kısmen kabulü ile davalı tarafça davacı adına tahakkuk ettirilen Şubat 2015 döneminden Ağustos 2019 dönemine kadar (Ağustos 2019 dahil) su faturası bedellerinden 2.666.225,77 TL indirim yapılması gereken miktar kadar borçlu olmadığının tespitine, menfi tespit istemi yönünden fazlaya ilişkin istemin reddine,

davalıya ödenen Eylül 2019 ve Ekim 2019 faturalarından yapılması gereken indirim miktarı olan 114.910,36 TL ödemenin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; davacı tarafın davalıya başvuruda bulunarak su tüketim bedellerinde indirim yapılmasını talep etmesi üzerine müteşebbis heyeti tarafından 21.06.2011 tarihli kararla günlük tüketim oranları dikkate alınarak belirlenen oranlarda indirim yapılmasına karar verildiğini, karar gereğince davalı tarafından gerekli işlemlerin yapıldığını, ancak aradan geçen süre zarfında Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesince su fiyatlarına zam yapılması üzerine yönetim kurulunca 23.02.2015 tarihli kararla indirim kararlarının iptaline karar verildiğini,

davalı tarafından yapılan tüm işlemler yasal mevzuata uygun olarak gerçekleştirilmiş olup davacı tarafın iddia ettiğinin aksine su fiyatlarını belirleme yetkisinin müteşebbis heyette değil yönetim kurulunda olduğunu, yetki devri durumunun söz konusu olmadığını, yönetim kurulunun yetki aşımı yaptığı yönündeki değerlendirmenin hatalı olduğunu, ayrıca Yargıtay kararları uyarınca su, atık su ve arıtma bedellerinin hesaplanması yönünde bilirkişiden rapor aldırılmadan eksik inceleme ile karar verildiğini ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davacı aleyhine indirimsiz olarak tahakkuk edilen borç nedeniyle menfi tespit ve ödenilen kısım yönünden istirdat istemine ilişkindir.

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında belirtilen gerekçeye, 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu'nun 8. maddesine göre yönetim kurulunun; kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü ve benzeri düzenlemeler ile müteşebbis heyetin kararları çerçevesinde OSB’nin sevk ve idaresini yürütmekle görevli olmasına,

uyuşmazlığa konu karar tarihinde yürürlükte bulunan 27327 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliğinin 35. maddesinin (m) bendine göre su satış bedelleri ile ilgili prensipleri belirlemenin müteşebbis heyet ile genel kurulun ortak görev ve yetkileri arasında, ilgili Yönetmeliğin 41. maddesinin dördüncü fıkrasına göre elektrik satış bedellerini belirlemenin yönetim kurulunun görev ve yetkileri arasında bulunmasına,

bu itibarla yönetim kurulunun içme ve kullanma suyunda indirim yapılmasına dair müteşebbis heyeti kararının iptaline ilişkin görev ve yetkisinin söz konusu olmadığının anlaşılmasına göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR