Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2023/4808 K.2024/3151

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılardan Dicle EDAŞ vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılardan Dicle EDAŞ vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili; olay tarihinde 17 yaşında olan davacı ...'in 02.10.2014 tarihinde davalı ...'e ait evin dış cephesini boyadığı esnada yakından geçen davalı ... şirketine ait enerji hattına demir çubuğun değmesi sonucunda elektrik akımına kapılarak ağır bir şekilde yaralandığını, davalıların kusurlu olduğunu ileri sürerek;

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, davacılardan Kadir için iş göremezlik, bakıcı tazminatı ve tedavi giderleri için 1.000,00 TL maddi ve 150.000,00 TL manevi, ... ve ... için 1.000,00'er TL maddi ve 100.000,00'er TL manevi, diğer davacılar için ayrı ayrı 30.000,00'er TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsilini talep etmiş, yargılama sırasında davacı ... yönünden maddi tazminat talebini 1.889.398,57 TL ye yüksetmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... EDAŞ vekili, kazanın yaşandığı enerji nakil hattının okulu besleyen trafoya ait olduğunu, kazada sorumluluklarının bulunmadığını, zarardan bina sahibi diğer davalı ... ve davacı ... ile kaçak yapılaşmaya izin veren Belediyenin sorumlu olacağını, yüksek miktarda tazminat talep edildiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

2. Davalı ... vekili; davalının, evinin inşaat işlerinin yapılması amacıyla davacılardan ... ile götürü usulü anlaştığını, adı geçen davacıdan boya işinin de yapılmasını istendiğini, ...'in haber vermeden oğlu olan davacı ...'i işe getirdiğini, davacı ... ile arasında sözleşme bulunmayan davalıya husumet yöneltilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

1. İlk Derece Mahkemesinin 14.01.2020 tarihli ve 2015/56 E., 2020/14 K. sayılı kararıyla; davacılar ... ve ...'nın çocukları, diğer davacıların kardeşi olan davacı ...'in elektrik akımına kapılarak yaralandığı, Adli Tıp Kurumu raporu ve bilirkişi raporları ile tarafların belirlenen kusuru ve zarar gözetilmek ve bakıcı giderine yönelik tazminattan %20 oranında hakkaniyet indirimi yapılarak, davacılardan Kadir için 1.652.647,00 TL maddi ve 70.000,00 TL manevi, ... için 30.000,00 TL manevi, ... için 40.000,00 TL manevi, diğer davacılar için ayrı ayrı 15.000,00'er TL manevi tazminatın davalılardan tahsiline, fazlaya ilişkin taleplerinin reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalılar istinaf başvurusunda bulunmuştur.

2. Bölge Adliye Mahkemesinin 17.12.2020 tarihli ve 2020/368 E., 2020/640 K. sayılı kararıyla; davalıların hukuki sorumluluğu ve zararın tespiti konusunda yapılan araştırma ve incelemenin hüküm vermeye yeterli ve elverişli olmadığı, düzenlenen bilirkişi raporlarında farklı kusur oranlarına yer verildiği, öte yandan olayın meydana geldiği yerde bulunan enerji nakil hatlarının yer altına alındığı yönündeki savunmaya ilişkin dayanak kayıtlar getirtilmeden düzenlenen bilirkişi raporu ve ek rapordaki tespitlere göre karar verildiği,

öncelikle kazanın meydana geldiği tarih itibariyle bina ile enerji nakil hatlarının konumuna ilişkin kayıtların getirtilmesi, enerji nakil hattının 2016 yılında yer altına alındığı savunulduğu gözetilerek buna ilişkin dayanak kayıtların merciinden temini, bu hususlar açıklığa kavuşturulduktan sonra dosyaya ibraz edilen bilirkişi raporlarında tarafların sorumluluklarına ilişkin farklı tespitler ve kusur oranlarına yer verildiği gözetilerek raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi bakımından, üniversite öğretim elemanlarından seçilecek aralarında elektrik mühendisi ve iş güvenliği uzmanı sıfatını haiz bilirkişilerin de yer aldığı heyetten,

olayla ilgili olarak düzenlenmiş tüm raporlar değerlendirilmek suretiyle yukarıda açıklanan ilkelere uygun olarak tarafların sorumlulukları ve kusurlarının belirlenmesi için rapor alınması ve varılacak sonuç çerçevesinde karar verilmesi gerektiğinden bahisle, istinaf başvurusunun kabulü ile karar kaldırılarak yargılamanın yapılması için dosyanın gönderilmesine karar verilmiştir.

3. İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı ...

EDAŞ'ın, yapılan işin elektrikle ilgili olması, dolayısıyla bir tehlike oluşturacak nitelikte faaliyette bulunuyor olmasından dolayı tehlike sorumluluğuna göre, davalı ...'in ise imar planına aykırı olarak, ruhsatsız bir şekilde bina yapmış olması ve elektrik tellerinin binaya uzaklığının Yönetmelikle belirlenen sınırların altında olması nedeniyle binanın yapımındaki bozukluk kabul edileceği ve bu anlamda davalı yapı malikinin kusursuz sorumluluk hükümlerine göre sorumlu olacağı, kaldırma kararı doğrultusunda eksikliklerin tamamlandığı,

3 kişilik bilirkişi heyetinden alınan 12.11.2021 havale tarihli bilirkişi raporu ile daha önce alınan raporlar arasındaki çelişkinin giderildiği gerekçesiyle; davanın kısmen kabulü ile davacılardan Kadir için 1.652.647,00 TL maddi ve 70.000,00 TL manevi, ... için 30.000,00 TL manevi, ... için 40.000,00 TL manevi ve diğer davacılar için ayrı ayrı 15.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan tahsiline,

davacılar ... ve ...’in destekten yoksun kalma tazminatı talepleri açısından davacılar vekilinin ıslah dilekçesinde de bu yönde bir talebinin olmaması ve yargılama süresince bu hususta hesap yapılmamış olması nedeniyle bu hususta karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılardan Dicle EDAŞ vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili; kusur raporları arasındaki çelişkinin giderilmediğini, adam çalıştıranın sorumluluğunun dikkate alınmadığını, kaçak ve ruhsatsız yapı nedeniyle illiyet bağının kesildiğini, iş güvenliği sağlanmadığını, binanın ne zaman yapıldığının tespit edilmesi gerektiğini, idarenin denetleme yükümlülüğü bulunduğunu, tazminat raporunun mevzuata aykırı olduğunu, davacının 18 yaşından sonra gelir elde edeceğini, bakiye ömür süresinin Yargıtay uygulamalarına uygun belirlenmediğini, bilinmeyen dönemde %10 artış ve %10 iskontolama yapılmadan hesaplama yapıldığını, EKAT Yönetmeliğinin gözetilmediğini, davacının ağır kusuru nedeniyle manevi tazminat taleplerinin reddi gerektiğini, fahiş tazminata hükmedildiğini ileri sürerek; kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; somut olayda yapının kaçak olarak inşa edildiği sabit ise de, insanların ve canlıların yaşamı için önemli bir tehdit oluşturan bu tür enerji hatlarının bakım ve korunmasında, bunların yerleşim yeri üzerinde bulunduğu da düşünüldüğünde, normalin üzerinde bir özen borcu bulunan davalı şirketin, daha sonradan Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliği'nde belirtilen mesafelere uymadan yapılan bina nedeniyle gerekli ek önlemleri almadığı, dolayısıyla eneji hattının tehlike taşımayacak bir durumda bulunmasını sağlama yükümlülüğünü yerine getirmediği,

ancak olayın meydana gelmesinden sonra enerji hatlarını yer altına almak suretiyle gerekli tedbiri aldığı, kaldırma kararı sonrasında hükme esas alınan 11.11.2021 tarihli bilirkişi raporunda da aynı saikle davalı şirkete kusur atfedildiği, raporun ayrıntılı gerekçeli ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, kusur, hesap ve maluliyet raporlarının hükme esas alınmasında isabetsizlik bulunmadığı, manevi tazminat miktarlarının usul ve yasaya uygun takdir edildiği gerekçesiyle, başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılardan Dicle EDAŞ vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; istinaf sebeplerini tekrar ederek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, elektrik çarpması sonucu meydana gelen yaralanma nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "Tehlike sorumluluğu ve denkleştirme" kenar başlıklı 71 inci maddesi.

2. Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliği'nin (Yönetmelik) "İkinci’’ bölümünün "Genel Hükümler" başlığı altındaki ‘’Kuvvetli akım tesislerinin güvenliği’’ alt başlığında yer alan 5 ve 27 nci maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Somut uyuşmazlıkta; davalı ... şirketinin meydana gelen olay nedeniyle tehlike sorumluluğuna dayalı kusursuz sorumlu olduğu, Yönetmelik'in yukarıda yer verilen maddesi uyarınca; davalı ... şirketinin, insanlar, diğer canlılar ve eşyalar için tehlikeli olabilecek olan enerji nakil hatlarını belirli sürelerde denetleyerek yapılara olan uzaklığı kontrol etmesi ve gerekli tedbirleri alması gerektiği, hükme esas alınan kusur raporunda taraflara atfedilen kusur oranlarının somut olayın özelliklerine göre makul ve yerinde bulunduğu, hükmedilen manevi tazminat miktarlarının hakkaniyete uygun olduğu anlaşılmakla, davalı tarafın temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2. Kamu düzenine aykırılık yönünden resen yapılan incelemede; Bölge Adliye Mahkemesince, kararı istinaf eden davalı ... EDAŞ'ın, hüküm altına alınan tutar üzerinden hesaplanan 127.579,00 TL karar ve ilam harcından sorumlu olduğuna karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile 189.122,96 TL karar ve ilam harcından sorumlu olduğuna karar verilmiş olması, usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davalı ... EDAŞ vekilinin temyiz itirazlarının reddine,

2. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (2) numaralı bendinde yer alan "...189.122,96 TL..." ve "...158.245,96 TL..." rakamlarının çıkartılarak yerlerine sırasıyla "127.579,00 TL" ve "96.702,00 TL" rakamlarının yazılması suretiyle, hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,