Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2024/4061 K.2025/2560

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar, taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili. İstanbul ...

Organize Sanayi Bölgesinde faaliyetini sürdüren müvekkili kooperatifin, sanayi sitesindeki iş yerlerinin su ihtiyacını karşılamak amacıyla davalı şirket ile 15.06.2011 tarihli abonelik sözleşmesini imzaladığını, davalıdan satın aldığı suyu iş yerlerine dağıttığını, satın aldığı su miktarı ile iş yerlerine dağıttığı su miktarının örtüşmemesi üzerine davalıya müracaat ederek sayacının kontrol edilmesini talep ettiğini, davalı şirket çalışanlarının yapmış olduğu uzun süren incelemeler ve denemelerden sonra,

sayaç odasının hatalı montajı nedeniyle sayacın fazla tüketim kaydettiğinin tespit edildiğini, 21.03.2018 tarihinde sayaç odasının standartlara uygun hale getirildiğini, sayaç odasının standartlara aykırı montajından davalının sorumlu olduğunu, tarafına kusur atfedilemeyeceğini ileri sürerek.

2012 ila 2018 yıllarında davalıya yapmış olduğu fazladan ödeme miktarının bilirkişi marifetiyle belirlenmesini ve şimdilik 868.947,45 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini; kabul edilmediği takdirde ise fazladan fatura edilen su miktarının tespiti ile dava tarihindeki m3 birim fiyatı üzerinden hesaplanacak bedelin, dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; abonesi olan davacının başvurusu üzerine sayacının sökülerek muayeneye gönderildiğini, sayacın doğru çalıştığının sayaç muayene raporu ile sabit olduğunu, davacının itirazları üzerine bu kez yerinde yapılan incelemede;

sayaç odasının standartlara uygun olmadığının, basınç kırıcının doğrudan sayaca bağlandığının, olması gereken düz boruların yerinde olmadığının tespit edildiğini, ancak standartlara aykırı sayaç odasının, sayaç ölçümünü etkilediğine dair bilimsel bir verinin bulunmadığını, kaldı ki sayaç odasının bakımı ve korunmasından davacının sorumlu olduğunu, nitekim abonelik sözleşmesinin sayaç odasının standartlara uygun olduğu görülerek yapıldığını, sonrasında kendisinin herhangi bir müdahalesinin olmadığını, sayaç sarfiyatlarına göre yapılan tahakkuk işleminin de hukuka uygun olduğunu, savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 01.12.2020 tarihli kararıyla.

07.11.2019 tarihli bilirkişi heyeti raporu hükme esas alınarak, taraflar arasında 15.06.2011 tarihli abonelik sözleşmesinin bulunduğu, davacının su sayaç odasını ve sayaç montajını dava dışı ... firmasına yaptırdığı, sayaç odasının montajının hatalı yapıldığı, bu nedenle sayacın fazla tüketim kaydettiğinden bahisle fazladan tahakkuk ettirilerek tahsil edilen bedellerin iadesi istemiyle eldeki davanın açıldığı, su sayaç odasının sayaç dahil montajının yapılması yükümlülüğünün aboneye ait olduğu,

ancak abonenin su almak için İyaptığı müracaat sonrasında İSKİ tarafından su verilmeden önce sayaç kontrolünün yapılması gerektiği, dosyadaki mevcut fotoğraflardan ve yerinde yapılan incelemelerden; sayaç montajının sayaç montaj şemasına uygun olarak yapıldığının, sayaç montajında bir hatanın bulunmadığının, davacı tarafından site sakinlerine verilen su miktarı ile davalıdan alınan su miktarının aynı olmamasının davalıdan alınan suyun sayaçlarda fazladan ölçüldüğü anlamını taşımayacağı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin 26.05.2022 tarihli kararıyla; alınan bilirkişi kök ve ek raporlanan ilgili mevzuat ve yönetmelik hükümlerine uygun olduğu, fatura tahakkuklarında hata olmadığı, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

1.Dairece verilen 11.04.2023 tarihli ilamla; derece mahkemelerince hükme esas alınan bilirkişi heyeti raporunda; anılan tespit ve gözlemler dikkate alınmaksızın, davalı şirketin sayaç odasının standartlara uygun olmadığı yönündeki tespitinin aksine, bilimsel verilere dayanılmadan, dava dışı firma tarafından hazırlanan sayaç montaj şemasına atıfta bulunularak, montaj şemasında "basınç düşürücüden" hiç bahsedilmediği,

bu nedenle sayacın doğru ölçüm yapması için sadece "sayaç ekseninin zemin eksenine paralel" olmasının yeterli olacağı, dava konusu sayacın da zemine paralel olduğunun görüldüğü belirtilip, sayaç odasının dizaynından kaynaklanan fazla bir tüketimin olmayacağının genel ve soyut ifadelerle açıklandığı, davacı tarafından işbu rapora gerekçeleri de gösterilmek suretiyle itiraz edildiği; diğer taraftan alınan raporun, hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmadığı gerekçesiyle, Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

2.Bozmaya uyan İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; yeniden alınan bilirkişi raporundaki değerlendirmeler uyarınca; su sayacının, sayaç odasında, basınç kırıcıdan sonra "L" parçası konulması gerektiği, "L" parçası konulmadan su sayacının bitişiğine montajının yapılmasından ve suyun basıncı kırılmadan yüksek basınçla su saatine girmesi nedeniyle su sayacının gerçek tüketimin çok üzerinde fazla kayıt yaptığının tespit edildiği, sayaç odasının hatalı montajı nedeniyle fazla okuduğunun İSKİ tarafından bir tutanakla belirlendiği, 21.03.2018 tarihinde okuma yaptıktan sonra,

sayaç odasını tekrar normal standartlara uygun hale getirildiğinin tespit edildiği, bununla birlikte su sayacının yaptığı fazla kayıt miktar ya da oranının fiilen tespiti olanaklı olmadığından, davacı yanın dava dilekçesinde belirttiği şekli ile yıllık tahakkuk eden su bedeli üzerinden talep edilen %20 lik oranın kadri maruf olduğu bu oran davalının cevap dilekçesi ekinde yer verdiği kümülatif fatura bedeline oranlanmak sureti ile zararın 1.050.361,67 TL olarak hesaplandığı, ancak davacı talebinin toplamda 868.947,95 TL olduğundan taleple bağlı kalındığı gerekçesiyle;

davanın kabulü ile 868.947,95 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesi karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili; 14.518,38 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmediğini, fazla ödenen bedelin dava tarihinden değil ödeme tarihinden iadesine karar verilmesi gerektiğini, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak dava açmalarına ve davanın kabulüne karar verilmesine rağmen kararda fazlaya ilişkin saklı tutulduğunun belirtilmediğini ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

2.Davalı vekili; bilirkişilerin "L" parçasının konulmamasının suyun saate basınç kırılmadan girmesi sebebiyle fazla kayıt yaptığına dair kanaatinin bilimsel bir veriye dayandırılmadığını, yine bilirkişi raporunda; dava konusu su sayacının yaptığı fazla kayıt miktar ya da oranının fiilen tespiti olanaklı olmadığı kanaatine varılmış ise de, davacı yanın dava dilekçesinde belirttiği şekli ile yıllık tahakkuk eden su bedeli üzerinden talep edilen %20'lik oranın kadri maruf olduğu belirtilerek,

davacı şirketin talebinin aynen tekrar edildiğini, davalı idare personelince yapılan ölçümde dava konusu su sayacının basıncının 7,5 bar olduğunun, su sayacının üreticisi firmasının belirtmiş olduğu su sayacı teknik özelliklerine göre su sayaçlarının 16 bar'a kadar sorunsuz çalıştığı dikkate alındığında, dava konusu adreste basınç kırıcı konulmamış olsa bile su sayacının doğru tüketimi kaydedeceğini, bozma sonrası alınan raporun hiçbir araştırma ve inceleme yapılmadan, dosyadaki dilekçeler, kararlar ve internet sitelerinden kopyala yapıştır yapılarak hazırlandığını, su sayaç odasının sayaç dahil yapılması yükümlülüğünün aboneye ait olduğunu,

davacının davalıdan aldığı su miktarı ile site içerisinde sattığı su miktarının birbirini tutmadığını ispatlayamadığını, davalının ana sayaçtan sonraki tesisat ile ilgili kayıp ve kaçaktan sorumluluğu bulunmadığını, borca faiz işletilmemesi, faiz işletilecek ise de en fazla yasal faiz işletilmesi gerektiğini ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davaya konu aboneliğe dair sayacın, kurulu bulunduğu sayaç odasının montajının yanlış yapılmış olması nedeniyle hatalı ölçüm yaptığı, fazla tüketim kaydettiği iddiasıyla, fazladan tahsil edilen bedellerinin istirdadı istemine ilişkindir.

Mahkemece uyulan bozma ilamı doğrultusunda inceleme ve araştırma yapılarak karar verilmiş olmasına, bozma ilamı uyarınca alınan denetime elverişli bilirkişi raporunda fazla su tüketim sebebinin ve miktarının tespit edilmesine, peşin yatırılan harcın davalıdan tahsiline karar verilmesine, davalı davadan önce temerrüde dönüştürülmemesi nedeniyle fazla ödenen bedelin dava tarihinden işleyecek avans faiziyle tahsiline karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamasına göre, anlaşıldığından, taraf vekillerinin temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;