Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2024/4301 K.2025/3208

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; Erzurum ilinde Kongre Eczanesinin sahibi ve mesul müdürü olduğunu, 24.12.2018 tarihinde Medula ekranına reçete kaydettirmek için gittiğinde " bu eczane iptallidir" şeklinde uyarı ekranı açıldığının gördüğünü fesih nedeni olarak ileri sürülen sözleşmenin (5.1) maddesinin sözleşmenin asıl tarafı olan Sosyal Güvenlik Kurumu ile Türk Eczacılar Birliği arasında olduğunu, eczacıların ancak SGK ve TEB arasında müzakere edilerek matbulaştırılan bu sözleşmeye katılma yolu ile sonradan müdahil olduklarını, fesih işleminin hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek, davalı tarafından yollanan fesih bildiriminin geçersizliğinin tespiti ile fesih işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; davacı hakkında tesis edilen medula erişiminin engellenmesi ve sözleşmenin feshinin bildirimi işlemlerinin mevzuat ve davacının tarafı olduğu protokol hükümlerine uygun tesis edildiğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalının bir ay önceden yazılı bildirimde bulunmak şartıyla sözleşmeyi her zaman fesih hakkının bulunduğu, bir fesih gerekçesi bildirmek zorunda olmadığı, tarafların her zaman yeniden sözleşme yapma imkanına sahip oldukları ve davalı Kurum işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı, Erzurum 2.Ağır Ceza Mahkemesinin 2018/94 E. sayılı dosyasının kesinleşmesinin beklenilmesine gerek görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; sözleşme maddesi gereğince davalının bir ay önceden yazılı bildirimde bulunmak şartıyla sözleşmeyi her zaman fesih hakkının bulunduğu, sözleşme hükmünün verdiği fesih yetkisinin davalı tarafça kullanılarak bildirimin davacıya yapıldığının da tarafların kabulünde olduğu, davacının sözleşmeyi imzaladıktan sonra sözleşme hükümleri ile bağlı olduğu,

tarafların her zaman yeniden sözleşme yapma imkanına sahip oldukları, davacının sözleşmenin feshine gerekçe olarak gösterilen terör örgütüne iltisakına dair yürütülen kamu davasında tecziyesine karar verildiği ve söz konusu kararın istinaf incelemesinden de geçtiği, buna göre usul ve yasaya uygun olduğu tespit edilen karara karşı ileri sürülen istinaf sebepleri yerinde bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; müvekkili davacı hakkında kesinleşmiş bir mahkeme kararı bulunmadan davalı Kurum ile müvekkili davacı arasında yapılan sözleşmenin Erzurum 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2018/94 E., 2019/14 K. sayılı dosyasının gerekçe yapılarak feshedilmesinin masumiyet ilkesine aykırı olduğunu, SGK ile TEB arasında imzalanan Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamındaki kişilerin Türk Eczacıları Birliği üyesi eczanelerden ilaç teminine ilişkin protokol olmaksızın eczanenin faaliyet yürütmesi mümkün olmadığından iş ve çalışma hürriyetinin ihlal edildiğini,

sözleşmenin (5.1) maddesinin eczacıların menfaatine aykırı bir madde olması nedeni ile Türk Borçlar Kanunu'nun 20. maddesi uyarınca genel işlem koşulu kapsamında yazılmamış sayılması gerektiğini, protokolün (5.1) maddesinde sebep gösterilmeden fesih yetkisi verilmesinin keyfi olarak fesih hakkının kullanılacağı anlamını taşımadığını, protokolün (7.1) maddesine göre fesih için gerekçe gösterilmesi gerektiğini, davalı Kurumun protokolün (5.1) maddesine göre bir ay önceden yazılı bildirimde bulunma kuralını da ihlal ederek fesih yazısından çok önce davacının MEDULA ekranını kapatarak faaliyetini engellediğini,

davalı Kurumun haklı olduğu düşünülse bile 47 günlük haksız işleminin bulunduğunu, yazılı bildirim şekil şartının gerçekleşmediğini, davalı Kurum tarafından bir ay öncesinden yazılı bildirim yapıldığına ilişkin her hangi bir delil, bildirim yazısı veya ihtarname bulunmadığını ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, Sosyal Güvenlik Kurumu Kapsamındaki Kişilerin Türk Eczacıları Birliği Üyesi Eczanelerden İlaç Teminine İlişkin 2020 yılı Protokolünün (7.1) maddesi uyarınca Kurumun davacı ile sözleşme yapması gerekip gerekmediğine ilişkindir.

1.2020 yılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kapsamındaki Kişilerin Türk Eczacıları Birliği Üyesi Eczanelerden İlaç Teminine İlişkin Protokolün (5.1.) maddesi; "Taraflar bir ay öncesinden yazılı bildirimde bulunmak şartıyla sözleşmeyi her zaman feshedilebilir." şeklinde düzenlenmiştir.

Anılan Protokolün (7.1.) maddesi; “…Kurum, Protokol hükümlerini kabul eden ve başvuru formunu getiren her eczacı ile (feshi gerektirecek hususlar nedeniyle sözleşmeleri feshedilenlerin fesih süreleri boyunca ve muvazaalı olarak açıldığı kanıtlanan eczacılar hariç) sözleşme yapar…”; (6.3.) maddesi ise; "Bu Protokol hükümleri ile ilgili olarak hakkında suç duyurusunda bulunulan ve açılan kamu davası sonucunda ceza mahkemesi tarafından beraat kararı verilen eczacının beraat kararından sonra talebi halinde sözleşme yapılır.” şeklindedir.

2.Yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda somut olay incelendiğinde; davacı eczacının Erzurum 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2018/94 E., 2019/14 K. sayılı kararında silahlı terör örgütüne üye olma suçunu işlediği sabit görüldüğü ve davacının mahkumiyetine karar verildiğinin anlaşılmış olup, davalı Kurumun 24.12.2018 tarihli fesih yazısında;

''Ülkenin iç ve dış güvenliğini tehdit eden terör örgütleri ile bağlantılarıdan dolayı haklarında inceleme, soruşturma, tutuklama bulunan veya bahse konu terör örgütleri ile bağlantılı oldukları belgelenen sağlık hizmeti sunucuları hakkında Kurumumuza intikal eden bildirimler nedeniyle MEDULA erişimi iptal edilmiş ve ödemeleri durdurulmuş Kurumumuzla sözleşmeli eczanelerin, Sosyal Güvenlik Kurumu Kapsamındaki Kişilerin Türk Eczacıları Birliği Üyesi Eczanelerden İlaç Teminine İlişkin Protokolün "5.1.

Taruflar bir ay önceden yazılı bildirimde bulunmuk şartıyla sözleşınevi her zaman feshedebilir." maddesince Eczanelerden İlaç Teminine İlişkin sözleşmeleri, Eczanelerden Tıbbi Malzeme Teminine İlişkin Protokolün "6.1.1. Taraflar. 30 (otuz) gün öncesinden vazılı bildirinde bulunmak şartıyla, sözleşmeyi herhangi bir sebep göstermeksizin her zaman feshedebilir.

Sözleşmenin eczane tarafından tek tarafı olarak feshedilmesi halinde 6 (alt) ay sürevle tekrar sözleşme yapılmaz." maddesi uyarınca da Eczanelerden Tıbbi Malzeme Teminine İlişkin sözleşmeleri feshedilmektedir....'' denmektedir.

Fesih yazısında haklı sebep bildirmesinin anlaşılmasına ve davacının sözleşmesinin feshini gerektirecek haklı sebepler bulunduğuna göre davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR