Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/2354 K.2025/6376

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin dava dışı ... ve ..... Şeker Fabrikası A.Ş. ile birlikte davalı şirketin dağıtım lisans bölgesindeki enerji nakil hattı (...) maliki olduklarını, müvekkili ve ortaklarının tarlalarına elektrik enerjisi temin etmek amacıyla ...

Elektrik Dağıtım A.Ş. birim fiyatları ve Bayındırlık birim fiyatları üzerinden 2007 yılında 199.329,13 TL harcama yaptıklarını, bu rakamın içerisinde proje maliyeti ve hesap dışı çıkan ilave harcamaların olmadığını, devir bedelinin tespitinin Kullanıcı Mülkiyetindeki Elektrik Tesislerinin Elektrik Dağıtım Şirketlerince Devralınmasına Dair Usul ve Esaslar ile ilgili düzenlemenin 8. maddesine göre yapılması ve bedelin güncellenerek belirlenmesi gerektiğini, davalı şirketin müvekkiline 7.061,65 TL hat bedeli ödenmesi kaydıyla söz konusu ... ile ilgili kamulaştırma işlemlerini başlattığını,

müvekkilinin davalı şirkete 21.12.2018 tarihinde itirazda bulunduğunu ancak itirazının reddedildiğini, 26.07.2019 tarihinde ihtarname keşide edilerek ...'nın kurulum masraflarının hissesine düşen kısmının güncellenmek suretiyle hesaplanarak ödenmesini talep ettiğini ancak olumsuz cevap verildiğini ileri sürerek;

müvekkilinin özel mülkiyetinde bulunan ...'nın davalı şirket tarafından üçüncü şahıslara kullandırmak amacıyla kamulaştırma suretiyle devralınması istenmesi nedeniyle, devir bedelinin güncellenerek tespit edilmesi ve hissesine düşen kısmının fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 20.000,00 TL'lik kısmının dava tarihinden itibaren en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; alacağın zamanaşımına uğradığını, davacı ve dava dışı kişiler ...'dan 19 nolu direkten enerji almak için kendileri tarafından direk dikilmek şartıyla enerji almalarına müsaade edildiğini, üçüncü kişilerin dava konusu ...'dan enerji bağlanması talebinde bulunmaları üzerine devir işlemlerinin başlatıldığını, 14.08.2018 tarihinde davacı ile diğer malik ...'ın belirtilen bedeli içeren protokolü kabul ederek imzaladıklarını, diğer malik şeker fabrikasının ise protokolü imzalamadığından devir işlemlerinin yapılamadığını, bu nedenle müvekkil şirket tarafından ... aleyhine kamulaştırma işlemlerinin başlatıldığını,

davacı lehine hesaplanan bedelin Yönetmelik hükümlerine uygun olarak hesaplandığını, davacının bu bedeli itiraz etmeden kabul ettiğini, kamulaştırma işlemleri tamamlama süreci uzun sürse de ödenecek tutarın TÜFE oranında güncelleneceğini, davacının müvekkili şirket aleyhine keşide ettiğini iddia ettiği ihtarnamenin şirket kayıtlarında bulunmadığını, bulunsa dahi ödeme şartı gerçekleşmediğinden temerrüde düşürülmediğini, davacının en yüksek mevduat faizini isteyemeyeceğini, devir ücretleri ödemelerinde müvekkil şirketin aracı rol üstlendiğini, ödenecek bedelin şirketin uhdesinde bulunmadığını,

ödeme yapılmaması kusuruna dayanmadığından müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; katılım bedelinin tespiti konusunda alınan 13.12.2023 tarihli bilirkişi heyet raporu doğrultusunda, davanın kısmen kabulü ile 6.973,99 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalının istinaf yoluna başvurma dilekçesinin miktar yönünden reddine, davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; taleplerinin sadece ... katılım bedeli olmadığını, talebinin ...'nın 2007 yılında ... birim fiyatları ve bayındırlık birim fiyatlarına göre hesaplanmış bedelinin ve o tarihteki çizim ve onay bedelleri ile sair masraflarda dahil edilip dava tarihi itibariyle güncellenerek en yüksek mevduat faizi ile birlikte tahsilini talep ettiğini, dava konusunun 14.08.2018 tarihli devir protokolü sözleşmesi olduğunu, devir konusunun 1.220 metrelik 13 direkli enerji nakil hattı olduğunu,

müvekkili ve ortaklarının özel ... kurulumu için 2007 yılı ... ve Bayındırlık birim fiyatları üzerinden 2007 yılında 199.329,13 TL bedelli proje maliyeti üzerinden hat tesis ettiklerini, 2007 yılından bu yana kamulaştırma işlemi gerçekleştirilmediği,

herhangi bir anlaşma teklif edilmediği ve herhangi bir bedel ödenmediği halde ...'nın davalı tarafça kullanıldığını, davalının 32 elektrik direğinden oluşan hattın önce 19 direklik kısmı için yapılan 6.079,02 TL ödeme karşılığında kullanım hakkını ele geçirdiklerini, kalan 13 direğe ilişkin olarak imzalatılan belgedeki imza müvekkiline ait ise de, imzaladığı belge içeriğinin müvekkili tarafından bilinmediğini, bu nedenle geçerli bir rızai devir olmadığını, ayrıca ortaklardan şeker fabrikasının bu belgeyi imzalamamış olması nedeniyle geçerli bir sözleşme olmadığını,

kamu yararı kararı alınmadığından tek taraflı alınan kamulaştırma kararının uygulanabilmesinin mümkün olmadığını, bahsedilen ödemelerin de halen ödenmediğini, müvekkilinin bu konuda bir çok kuruma şikayette bulunduğunu, henüz cevap verilmediğini, davalı şirketin çalışmakta olan enerji nakil hattını cüzi bedel ile el koymaya çalıştığını, ilgili kurumlardan kurulum ve kamulaştırma karar tarihi itibariyle emsal nitelikteki kayıtların istenmesi veya bilirkişi incelemesi taleplerinin reddedildiğini,

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararında keşif yapılarak bilirkişi raporu alınması gerektiği belirtildiği halde keşif yapmaksızın dosya üzerinden rapor aldığını, hesaplamanın Kullanıcı Mülkiyetindeki Elektrik Tesislerinin Elektrik Dağıtım Şirketlerince Devralınmasına Dair Usul ve Esasların Devralınacak Elektrik Tesisinin Bedelinin Hesaplanması başlıklı 8. maddeye göre hesaplanması gerektiğini, hesaplamaya ilişkin herhangi bir belgenin ve kamulaştırmaya ilişkin bir bilginin bulunmadığını ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davacının ortaklarıyla birlikte masrafını karşılayarak tesis ettiği enerji nakil hattının davalı ... şirketince üçüncü kişilere kullandırılması nedeniyle, enerji nakli hattına yaptığı masrafların iadesi talebine ilişkindir. Temyiz edilen kararın dayandığı bilgi ve belgelere, belirtilen gerekçeye, denetime elverişli bilirkişi raporu kapsamında bedelin tespit edilmiş olmasına, 14.08.2018 tarihinde davacının diğer malik ... ile devir protokolünde belirtilen bedeli kabul ederek protokolü imzaladıklarının anlaşılmasına göre, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VII. KARAR