Yargıtay 4. Ceza Dairesi E.2020/18489 K.2020/16740

Hakaret suçundan sanıklar ... ve ...'in 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 125/2 delaletiyle 125/1, 125/4, 43/2, 62/1 ve 52. maddeleri gereğince 2.180,00 Türk lirası adli para cezası ile ayrı ayrı cezalandırılmasına dair Samsun 7. Asliye Ceza Mahkemesinin 17/04/2018 tarihli ve 2016/536 esas, 2018/311 sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.

İstem yazısında;

“Samsun 7. Asliye Ceza Mahkemesinin 17/04/2018 tarihli kararı ile, sanıklar hakkında önceden hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına yönelik kararlar verildiği ve sanıkların da denetim süresi içerisinde dava konusu suçu işlediklerinden bahisle haklarındaki hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına yer olmadığına karar verilmiş ise de;

Benzer bir olay sebebiyle Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 08/11/2018 tarihli ve 2018/4555 esas, 2018/19259 karar sayılı ilamında belirtildiği üzere, 28/06/2014 tarihli ve 29044 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Türk Ceza Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 72. maddesi ile 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 231/8. maddesine eklenen “Denetim süresi içinde, kişi hakkında kasıtlı bir suç nedeniyle bir daha hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemez.” şeklindeki düzenlemenin, suç tarihinin ve önceki hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin kararın kesinleşme tarihinin anılan kanuni değişiklik tarihinden sonra olması halinde uygulanabileceği nazara alındığında;

Sanıkların adli sicil kaydında bulunan Samsun 3. Sulh Ceza Mahkemesinin 31/05/2011 tarihli ve 2009/775 esas, 2011/886 sayılı kararına konu hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin kararların 26/09/2011 tarihinde kesinleştiği, yine sanık ...'ın adli sicil kaydında bulunan Samsun 4. Sulh Ceza Mahkemesinin 08/04/2010 tarihli ve 2010/609 esas, 2013/614 sayılı kararına konu hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının 11/07/2013 tarihinde kesinleştiği ve yine sanık ...'in adli sicil kaydında bulunan Samsun 3. Sulh Ceza Mahkemesinin 20/03/2013 tarihli ve 2009/1120 esas,

2013/276 sayılı kararına konu hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına yönelik kararın ise 14/05/2013 tarihinde kesinleştiği anlaşılmakla; her ne kadar anılan kanuni değişiklikten sonra 07/06/2016 tarihinde dava konusu suç işlenmiş ise de;

sanıklar hakkında önceden verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin kararlar yasal değişiklikten önce kesinleştiklerinden, sanıklar hakkındaki hükmün açıklanmasının geri bırakılıp bırakılmayacağı hususunun 5271 sayılı Kanun'un 231/6. maddesinde belirtilen koşullar değerlendirilmek suretiyle tartışılması gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir." denilmektedir.

Hukuksal Değerlendirme:

Sanık hakkında kurulan mahkûmiyet hükmünün hukuki bir sonuç doğurmamasını ifade eden ve doğurduğu sonuçlar itibariyle karma bir özelliğe sahip bulunan hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumu, denetim süresi içinde kasten yeni bir suçun işlenmemesi ve yükümlülüklere uygun davranılması halinde, geri bırakılan hükmün ortadan kaldırılarak kamu davasının 5271 sayılı CMK'nın 223. maddesi uyarınca düşürülmesi sonucu doğurduğundan, bu niteliğiyle sanık ile devlet arasındaki cezai nitelikteki ilişkiyi sona erdiren düşme nedenlerinden birisini oluşturmaktadır.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması, hukukumuzda ilk kez çocuklar hakkında 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanununun 23. maddesi ile kabul edilmiş, 19/12/2006 tarihinde yürürlüğe giren 5560 sayılı Kanunun 23. maddesiyle 5271 sayılı Kanunun 231. maddesine eklenen 5 ila 14. fıkrayla büyükler için de uygulamaya konulmuş, aynı Kanunun 40. maddesi ile 5395 sayılı Kanunun 23. maddesi değiştirilmek suretiyle, denetim süresindeki farklılıklar hariç tutulmak kaydıyla çocuk suçlular ile yetişkin suçlular, hükmün açıklanmasının geri bırakılması açısından aynı şartlara tâbi kılınmıştır.

Başlangıçta yalnızca yetişkin sanıklar yönünden ve şikâyete bağlı suçlarla sınırlı olarak hükmolunan, bir yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezaları için kabul edilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması 5728 sayılı Kanunun 562. maddesi ile 5271 sayılı Kanunun 231. maddesinin 5 ve 14. fıkralarında yapılan değişiklikle, Anayasanın 174. maddesinde güvence altına alınan inkılâp kanunlarında yer alan suçlar istisna olmak üzere, iki yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezalarına ilişkin tüm suçları kapsayacak şekilde düzenlenmiş, maddenin altıncı fıkrasına,

25/07/2010 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6008 sayılı Kanunun 7. maddesiyle "sanığın kabul etmemesi hâlinde, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmez." cümlesi eklenmiş, yine maddenin sekizinci fıkrasına birinci cümlesinden sonra gelmek üzere, 28/06/2014 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 6545 sayılı Kanun'un 72. maddesiyle "Denetim süresi içinde, kişi hakkında kasıtlı bir suç nedeniyle bir daha hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemez" cümlesi eklenmiştir.

5560, 5728, 5739, 6008 ve 6545 sayılı Kanunlarla 5271 sayılı CMK'nun 231. maddesinde yapılan değişiklikler göz önüne alındığında, hükmün açıklanmasının geri bırakılabilmesi için;

1) Suça ilişkin olarak;

a- Yargılama sonucu hükmolunan cezanın iki yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezası olması,

b- Suçun Anayasanın 174. maddesinde güvence altına alınan inkılâp kanunlarında yer alan suçlardan olmaması,

2) Sanığa ilişkin olarak;

a- Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış bulunması,

b- Suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi,

c- Mahkemece sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz önüne alınarak yeniden suç işlemeyeceği hususunda kanaate ulaşılması,

d- Sanığın, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasını kabul etmediğine dair bir beyanının olmaması,

e- Sanık hakkında daha önce hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair karar verilmemiş olması,

Şartlarının gerçekleşmesi gerekmektedir.

Tüm bu şartların varlığı halinde, mahkemece hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilecek ve onsekiz yaşından büyük olan sanıklar beş yıl, suça sürüklenen çocuklar ise üç yıl süreyle denetimli serbestlik tedbirine tâbi tutulacaktır.

CMK'nın 231. maddesinin sekizinci fıkrasına birinci cümlesinden sonra gelmek üzere, 28/06/2014 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 6545 sayılı Kanun'un 72. maddesiyle eklenen "Denetim süresi içinde, kişi hakkında kasıtlı bir suç nedeniyle bir daha hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemez" şeklindeki düzenleme, incelemeye konu suç tarihinin 28/06/2014 ve sonrası olması ile adli sicil kaydındaki hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işlenmesi halinde uygulanabilecektir.

İnceleme konusu somut olayda, sanık ...’in adli sicil kaydında yer alan Samsun 3. Sulh Ceza Mahkemesi'nin 2009/775 E., 2011/886 K. sayılı hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair ilamın 26/09/2011 tarihinde, Samsun 3. Sulh Ceza Mahkemesi'nin 2009/1120 E., 2013/276 K. sayılı hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair ilamın 14/05/2013 tarihinde, sanık ...’in adli sicil kaydında yer alan Samsun 4. Sulh Ceza Mahkemesi'nin 2010/609 E., 2013/614 K. sayılı hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair ilamın ise 11/07/2013 tarihinde kesinleşmeleri, incelemeye konu suç tarihinin 07/06/2016,

11/06/2016 olması ve sanıkların adli sicil kayıtlarındaki hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararlarının kesinleşmesinden sonra denetim süresi içerisinde inceleme konusu kasıtlı suçun işlendiğinin anlaşılması karşısında; yeniden hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemeyeceğinden istem konusu Samsun 7. Asliye Ceza Mahkemesinin 17/04/2018 tarihli ve 2016/536 esas, 2018/311karar sayılı kararında herhangi bir isabetsizlik bulunmamaktadır.