Yargıtay 4. Ceza Dairesi E.2020/2249 K.2020/14208

Tehdit suçundan suça sürüklenen çocuk ...'nın, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 106/1-1. cümle, 43/1, 31/3 ve 62/1. maddeleri gereğince 4 ay 5 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 231/5. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair Küçükçekmece 1. Çocuk Mahkemesinin 10/12/2019 tarihli ve 2019/282 esas, 2019/593 sayılı kararına karşı yapılan itirazın kabulü ile hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kaldırılmasına ilişkin mercii Bakırköy 1. Çocuk Mahkemesinin 10/01/2019 tarihli ve 2020/31 değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.

İstem yazısında: “Her ne kadar mercii Bakırköy 1. Çocuk Mahkemesince, suça sürüklenen çocuk hakkında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 50/3. maddesi uyarınca cezasının seçenek yaptırıma çevrilmesi zorunlu olduğu ve bu nedenle hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemeyeceği gerekçesi ile itiraz kabul edilmişse de,

5271 sayılı Kanun'un 231/7. maddesinde "(7) (Ek: 6/12/2006-5560/23 md.) Açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilen hükümde, mahkûm olunan hapis cezası ertelenemez ve kısa süreli olması halinde seçenek yaptırımlara çevrilemez." şeklinde düzenlemeye yer verildiği,

Benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 19. Ceza Dairesinin 03/10/2019 tarih ve 2019/617 esas, 2019/12136 karar sayılı ilamı ile Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 17/03/2015 tarihli ve 2015/4-222 Esas, 2015/48 karar sayılı ilamlarında da belirtildiği üzere, hükmün açıklanmasının geri bırakılması hükümlerinin daha lehe olup öncelikle uygulanması gerektiği, 5271 sayılı Kanun’un 231/7. maddesinde yer alan özel hüküm uyarınca da hükmün açıklanmasının geri bırakılması halinde kısa süreli hapis cezasının seçenek yaptırımlara çevrilemeyeceği,

ancak şartların gerçekleşmemesi nedeniyle hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına yer olmadığına karar verilmesi veya açıklanması geri bırakılan hükmün 5271 sayılı Kanun'un 231. maddesinin 11. fıkrası uyarınca açıklanması sırasında ise 5237 sayılı Kanun'un 50/3. maddesinde yer alan seçenek yaptırımlara çevirme zorunluluğunun mahkemece gözönüne alınması gerektiği gözetilmeksizin, merciince yapılan itirazın bu nedenle reddi yerine, yazılı şekilde kabulüne karar verilmesinde isabet görülmemiştir.” denilmektedir.

Hukuksal Değerlendirme:

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun, “Kısa süreli hapis cezasına seçenek yaptırımlar” başlıklı 50. maddesinin 1. fıkrasında " Kısa süreli hapis cezası, suçlunun kişiliğine, sosyal ve ekonomik durumuna, yargılama sürecinde duyduğu pişmanlığa ve suçun işlenmesindeki özelliklere göre;

a-Adlî para cezasına,

b-Mağdurun veya kamunun uğradığı zararın aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle, tamamen giderilmesine,

c-En az iki yıl süreyle, bir meslek veya sanat edinmeyi sağlamak amacıyla, gerektiğinde barınma imkanı da bulunan bir eğitim kurumuna devam etmeye,

d-Mahkûm olunan cezanın yarısından bir katına kadar süreyle, belirli yerlere gitmekten veya belirli etkinlikleri yapmaktan yasaklanmaya,

e-Sağladığı hak ve yetkiler kötüye kullanılmak suretiyle veya gerektirdiği dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranılarak suç işlenmiş olması durumunda; mahkûm olunan cezanın yarısından bir katına kadar süreyle, ilgili ehliyet ve ruhsat belgelerinin geri alınmasına, belli bir meslek ve sanatı yapmaktan yasaklanmaya,

f-Mahkûm olunan cezanın yarısından bir katına kadar süreyle ve gönüllü olmak koşuluyla kamuya yararlı bir işte çalıştırılmaya, çevrilebilir."

2. fıkrasında "Suç tanımında hapis cezası ile adlî para cezasının seçenek olarak öngörüldüğü hallerde, hapis cezasına hükmedilmişse; bu ceza artık adlî para cezasına çevrilmez."

3. fıkrasında ise "Daha önce hapis cezasına mahkûm edilmemiş olmak koşuluyla, mahkûm olunan otuz gün ve daha az süreli hapis cezası ile fiili işlediği tarihte onsekiz yaşını doldurmamış veya altmışbeş yaşını bitirmiş bulunanların mahkûm edildiği bir yıl veya daha az süreli hapis cezası, birinci fıkrada yazılı seçenek yaptırımlardan birine çevrilir." hükümleri yer almaktadır.

İnceleme konusu somut olayda; anılan Kanun hükümleri dikkate alınarak yapılan değerlendirmeye göre, suç tarihinden önce hapis cezasına mahkûm edilmemiş ve suç tarihinde 18 yaşından küçük olan suça sürüklenen çocuk hakkında tehdit suçundan hükmolunan 4 ay 5 gün hapis cezasının, TCK'nın 50/3. maddesindeki amir hüküm gereğince, anılan maddenin 1. fıkrasında belirtilen seçenek yaptırımlardan birisine çevrilmesi zorunluluğunun gözetilmemesi hukuka aykırıdır.

Sonuç ve Karar:

Yukarıda açıklanan nedenlerle;