Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/10133 K.2023/10108

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece kararın bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde.

11.05.2013 tarihinde davalıların işleteni, sürücüsü ve zorunlu trafik sigortacısı oldukları aracın davacıların oğlu ...'a çarparak ölümüne neden olduğunu belirterek, belirsiz alacak davası olarak, davacılar için şimdilik 10.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, yine davacı ... için 50.000,00 TL, davacı ... ... için 50.000,00 TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ...'dan kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş,

18.12.2014 tarihli belirli ... getirme dilekçesi ile talebini davacı ... için 34.733,87 TL, davacı ... ... için 30.153,87 TL maddi tazminat olarak artırmış. 10.12.2019 havale tarihli ıslah dilekçesi ile maddi tazminat taleplerini 57.889,96 TL olarak ıslah etmişlerdir.

II. CEVAP

Davalı ...vekili cevap dilekçesinde; sigortalının kusuru oranında azami poliçe limitine kadar gerçek zarardan sorumlu olduklarını, davacının ticari faiz isteminin haksız olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar ... ve ... vekilleri cevap dilekçesi ile; yargılama aşamasında görevli mahkemenin Bakırköy Ticaret Mahkemesi olduğunu, ihtiyati haciz ve tedbir kararının usul ve yasalara uygun bulunmadığını, davalının eylemi ile ölüm arasında nedensellik bağının tam olarak kurulamadığını, kusur durumunun netleşmediğini, davacı yanın en yüksek mevduat faizi talebinin usul ve yasalara uygun bulunmadığını, davanın ...ye ihbarı gerektiğini, bu nedenle tedbirin kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Küçükçekmece 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 06.02.2015 tarihli ve 2013/392 Esas 2015/41 Karar sayılı ilamıyla; davacıların maddi tazminat talebini içerir davalarının kabulüne, manevi tazminat talebini içerir davalarının kısmen kabulüne, davacı anne Nurten ... için 30.153,87 TL, davacı baba ... için 34.733,87 TL olmak üzere toplam 64.887,74 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile davacılar için 15.000,00'er TL olmak üzere toplam 30.000,00 TL manevi tazminatın,

(davalı ... şirketi maddi tazminattan poliçe limiti ile dava tarihi olan 31.05.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle sorumlu tutulacak şekilde) kaza tarihi olan 11.05.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... ve Allianz Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 20.02.2017 tarihli ve 2015/6994 esas 2017/1627 karar sayılı ilamıyla "Açılan somut davada davalılar arasında zorunlu mali sorumluluk sigortacısı da bulunmaktadır. Sigorta hukuku 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 6.kitabında 1401 ve devamı maddelerinde, zorunlu sorumluluk sigortası ise 1483 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Bu durumda Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenen hususlardan olması nedeniyle dava ticari dava olup asliye ticaret mahkemesi görev alanı içinde bulunmakta olup mahkemece görevsizlik kararı verilmesi gerekirken işin esasına girilerek yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir." gerekçesiyle ilk derece mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Küçükçekmece 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 11.07.2017 taih, 2017/248 Esas 2017/303 karar sayılı kararı ile bozma ilamı doğrultusunda davanın usulden reddine, mahkemenin görevsizliği nedeni ile Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 20 inci maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içinde başvurulması halinde dosyanın görevli Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, davacılar vekilinin talebi üzeirne dosya Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Davacı vekilinin davasını belirsiz alacak davası olarak açtığı, 18.12.2016 havale tarihli dilekçesi ile davayı ıslah ile dava değerini artırdığı, 10.12.2019 tarihli bedel artırım dilekçesi ile dava değerini ikinci kez artırdığı anlaşılmıştır.

HMK 'nun 107/2 maddesi '...karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacı iddiasının genişletilmesi yasağına tabii olmaksızın davanın başında belirlemiş olduğu talebini artırabilir...' yönünde düzenleme içermektedir. İlgili yasal düzenlemenin gerekçesinde kanun koyucu " ...

Şüphesiz alacağın belirli ... gelmesini müteakip ortaya çıkan yeni talep eksik belirtilmiş ise de, bundan sonra yeni bir artırma isteği iddianın genişletilmesi yasağı ile karşılaşacaktır..." ifadesi ile talep artırımın davada bir defa yapılabileceğini açıkça ifade etmiştir. Bu nedenle davacının ikinci talep artırım dilekçesi yargılama giderleri ve vekalet ücreti hesaplanırken dikkate alınmamıştır.

Davacının manevi tazminat isteminin ise tarafların ekonomik ve sosyal durumu, olayın oluş şekli, kusur oranı, manevi tazminatın zenginleşme veya fakirleşme aracı olamayacağına ilişkin temel ilkeler göz önünde bulundurulmak suretiyle, davacıların yaşadığı elem ve ızdırabın bir nebze olsun giderilmesi konusunda her bir davacı yönünden 20.000,00 TL manevi tazminat takdirinin hak ve nesafet kurallarına uygun düştüğü kabul edilerek, manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne dair hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile;

davacı ... ... yönünden 26.935,71 TL destekten yoksun kalma tazminatının, davacı ... için 30.954,25 TL destekten yoksun kalma tazminatının, davalı ... şirketi yönünden dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle ve poliçe limitiyle sınırlı sorumlu olmak üzere, davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi olan 11.05.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle sorumlu olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacıların manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile;

davacı ... ... için 20.000,00 TL, davalı ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 11.05.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ...’dan alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... Şirketi vekili temyiz dilekçesinde; davalının sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, davalı sürücüye verilen kusur oranının fahiş olduğunu, yetiştirme giderlerinin mahsubu gerektiğini, belirlenen tazminatın fahiş olduğunu, askerlik süresince gelir elde edemeyeciği göz önünde bulundurularak hesaplama yapılmasını, evlenme çocuk sahibi olma durumunda pay oranlarının değişeceğini ve re'sen dikkate alınacak nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirtmiştir.

Davalılar ... ve ... vekili temyiz dilekçesinde; görevsizlik kararından önce Küçükçekmece 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2013/392 E. 2015/41 K. Sayılı ilamı doğrultusunda davacılara ödeme yapıldığını, tarafların ibralaştığını, belirlenen tazminatın fahiş olduğunu, ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirtmiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan, diğer davalıların sürücüsü ve işleteni olduğu aracın karıştığı trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların açtığı destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3/2 maddesi atfı ile uygulanmasına devam olunan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 427 vd. maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 ve devamı maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 86, 87, 89, 90, 91 inci maddeleri.

3. Değerlendirme Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalılara yükletilmesine,