Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/14685 K.2023/9373

Taraflar arasındaki rücuen tazminat kaynaklı itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili ve katılma yoluyla davalı ... Dış Ticaret ve Makina San. A.Ş. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkil şirket nezdinde İşveren Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan ... T-D Enerji Endüstri A.Ş.'nin (yeni unvanı: ... Grid Enerji Endüstrisi A.Ş) Gebze'de bulunan tesisinde 23.09.2009 tarihinde meydana gelen iş kazasında işçi ... ...'ın vefat ettiğini, ... ... ...'ın ölümünden sonra SGK tarafından müvekkil şirket sigortalısı ... T-D Enerji Endüstri A.Ş. ile ... Elektrik Proje Taahhüt ve Tic.

A.Ş aleyhine Gebze 1. İş Mahkemesinin 2012/363 Esas - 2014/889 Karar sayısı ile rücuen tazminat davası açıldığını, dava sonucunda toplam 172.950,30 TL tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiğini, işbu kararın SGK tarafından Kocaeli 7. İcra Müdürlüğü'nün 2015/1821 sayılı dosyası ile ilamlı icra takibine konu edildiğini, karar gereğince sigortalı şirket ...

T-D Enerji Endüstri A.Ş tarafından 05.03.2015 tarihinde dosya borcunun tamamı olan 288.074,20 TL'nin icra dosyasına ödendiğini, sigortalı ...

T-D Enerji Endüstri A.Ş'nin ödediği işbu tazminatı müvekkili şirket nezdindeki işveren mali mesuliyet sigorta poliçesinden talep etmesi üzerine bu miktarın 06.04.2016 tarihinde sigortalıya ödendiğini, hasarın ödenmesi ile mukavele şartlarına ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1472 nci maddesi hükmüne göre şirket sigortalısının yerine kaim olduğunu ve sigortalının zarara sebebiyet verenler aleyhine mevcut her türlü haklarının şirkete intikal ettiğini, Gebze 1. İş Mahkemesinin 2012/363 Esas 2014/889 Karar sayılı kararının Yargıtay tarafından bozulduğunu, müvekkilince ödenen tazminatın,

müştereken müteselsilen sorumlu olan davalılarca kusurları oranında tazmini gerektiğini, tüm bu nedenlerle davalıların İstanbul Anadolu 5. İcra Müdürlüğünün 2017/21743 Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazların iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... Elektrik Proje Taahhüt ve Tic. A.Ş vekili cevap dilekçesi ile; müvekkili şirket ile dava dışı ...

T-D A.Ş firması arasında imzalanan "endüstriyel bakım hizmetleri sözleşmesi" gereği müvekkil şirketin ... firmasının Gebze'de bulunan tesislerinde üretim ekipmanlarının bakım işi için görevlendirildiğini, işin yerine getirilmesi sırasında müvekkili şirket çalışanı olan ... ...'ın iş kazası geçirerek vefat ettiğini, bunun üzerine SGK tarafından geride kalan hak sahiplerine bağlanan gelir ile diğer masrafların rücuen tazmini amacıyla Gebze 1. İş Mahkemesi'nin 2012/363 esas sayılı dosyası ile ikame edilen davada davacı lehine hesaplanan tutarın müvekkili şirket ile diğer davalı ...

Grid firmasından müştereken ve müteselsilen tazminine karar verildiğini, bu karara ilişkin hem müvekkili hem ...

Grid Şirketinin tehri icra talepli temyiz yoluna başvurduğunu, temyize konu kararın SGK tarafından Kocaeli 7. İcra Müdürlüğü'nün 2015/1821 sayılı dosyası ile ilamlı icra takibine konu edildiğini, taraflarınca icra dosyasına teminat mektubu sunularak Yargıtay ilgili hukuk dairesinden tehri icra kararı sunularak ve takibin müvekkil şirket yönünden durdurulduğunu, diğer davalı ...

Grid Şirketinin ise tehiri icra talepli temyiz yoluna başvurmuş olmasına rağmen icra dosyası borcunu ödediğini, karar hakkında yapılan temyiz incelemesi neticesinde Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 2015/5687 Esas, 2016/7346 Karar sayılı 03.05.2016 tarihli ilamı ile yerel mahkeme kararının kusur oranları hakkında yeniden inceleme yapılması gerekliliği nedeniyle bozularak yerel mahkemeye iade edildiğini, söz konusu davanın Gebze 1. İş Mahkemesinin 2016/914 Esas sayılı dosyası ile halen görülmeye devam ettiğini, davacı ...

Sigorta A.Ş'nin huzurdaki dava ile hakkında kesinleşmiş bir mahkeme kararı bulunmayan alacak miktarını haksız bir şekilde müvekkilinden talep ettiğini, ...

Grid Şirketi tarafından icra dosyasına yapılan ödemenin müvekkili şirket açısından hiçbir bağlayıcılığının olmadığını, zira ilgili takibin icra müdürlüğü tarafından müvekkili yönünden durdurulduğunu, açıklanan nedenlerle müvekkilinin Gebze 1. İş Mahkemesinde görülen dava konusu olaydaki kusur oranı bile belirli değilken dosyadan alınan bilirkişi raporunun işbu davanın esasına dayanak yapılması ve müvekkil şirkete husumet yöneltilmesinin kabul edilemez olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... Dış Tic. ve Makina San. A.Ş vekili cevap dilekçesinde; icra takibinde borcun sebebinin Gebze 2. İş Mahkemesi'nin 07.07.2015 tarih, 2011/422 Esas, 2015/399 Karar sayılı ilamı çerçevesinde Ferdi Kaza Grup Sigorta Poliçesine istinaden ödenen tazminatın rücuen tahsili talebi olarak belirtildiğini, oysa işbu davada Gebze 1. İş Mahkemesi'nin 25.12.2014 tarih 2012/363 esas 2014/889 karar sayılı ilamı çerçevesinde işveren mali mesuliyet sigorta poliçesine istinaden ödenen tazminatın rücuen tahsilinden bahsedilerek itirazın iptalinin talep ettiği ve davacının icra takibinde belirtilen ilamdan farklı bir ilam için itirazın iptali davası açmış olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

3.Davalı ... cevap dilekçesinde; bu dosyada taraf sıfatının bulunmadığını, söz konusu dava ve icra takip dosyasına taraf olmaması ve dosyada sunulu bilirkişi raporunun hiçbir maddi vakıayı ve alacağı ispatlamadığı gerekçeleriyle ilgili icra takibi ile hiçbir alakasının bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davaya konu takibin İstanbul Anadolu 5. İcra Müdürlüğünün 2017/21743 Esas sayılı dosyası olduğu, icra dosyasında takip dayanağı belgenin Gebze 2. İş Mahkemesinin 2011/422 E. ve 2015/399 Karar sayılı ilamı olduğu, ancak dava dilekçesinde alacağın dayanağı olarak Gebze 1. İş Mahkemesinin 2012/363 Esas, 2014/889 Karar sayılı ilam olduğu, takip dayanağı ile dava dilekçesinde belirtilen ilamın birbirinden farklı olduğu, bu durumun davacı tarafın da kabulünde olduğu ve dosyaya sunmuş olduğu 22.11.2019 tarihli beyan dilekçesinde bunun sehven yazıldığının belirtildiği,

itirazın iptali davalarında alacaklının takip talebinde belirttiği sebepler ve belgeler ile bağlı olduğu, takip talebinde sunmadığı ve dayanmadığı belgeleri itirazın iptali davasını açtıktan sonra sunup ileri süremeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve katılma yoluyla davalı ... Dış Ticaret ve Makina San. A.Ş. vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde; yargılama sırasında ... ...'ın ölümü ile ilgili müvekkil şirket tarafından tek bir ödeme yapıldığını, bu ödemenin de 06.04.2016 tarihinde sigortalı ...

Grid Enerji Endüstrisi A.Ş.'ye yapılan 288.074,20 TL'lik ödeme olduğunu ve dolayısıyla hem icra takibinde hem huzurdaki davada müvekkili şirket tarafından talep edilebilecek başkaca bir zarar bulunmadığını, kaldı ki ödeme emrine bu ödemeye ilişkin banka dekontunun da eklendiğini, takip talebinin açıklama kısmında dosya bilgileri yanlış yazılmışsa da davalılara rücu edilen miktarın, müvekkili şirket tarafından yapılan ödeme miktarı ile tarafların kusur oranlarının takipte doğru olarak belirtildiğini, icra takibinde talep edilen ödeme, borç ve talebin doğru yazıldığını, dayanak kararın yanlış yazıldığını,

bu nedenle hukuki dayanaktan yoksun ve hatalı yoruma dayanan yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

2.Davalı ... Dış Ticaret ve Makina San. A.Ş. vekili katılma yoluyla sunduğu istinaf dilekçesinde; yerel mahkemenin maktu şekilde avukatlık ücretine hükmettiğini, yerel mahkemenin davalılar için ayrı ayrı nispi şekilde avukatlık ücretine hükmetmemesinin AAÜT'ne aykırı olduğunu, bu nedenle avukatlık ücreti yönünden her davalı için ayrı ayrı nispi vekalet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; '' İstanbul Anadolu 5. İcra Müdürlüğü'nün 2017/21743 esas sayılı takip dosyası incelendiğinde davacının, davalılar aleyhine Gebze 2. İş Mahkemesi'nin 07.07.2015 tarih 2011/422 Esas, 2015/399 Karar sayılı ilamı çerçevesinde müvekkil şirket nezdinde Ferdi Kaza Sigorta Poliçesine istinaden ödenen tazminatın tarafların kusurları oranında rücuen tazmini amacıyla 169.455,42 TL asıl alacak, 23.522,61 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 192.983,03 TL ilamsız icra takibi başlattığı, Gebze 2. İş Mahkemesi'nin 07.07.2015 tarih 2011/422 Esas,

2015/399 Karar sayılı ilamın takibe dayanak yapıldığı, her ne kadar 06.04.2016 tarihli ödemeye ilişkin banka dekontu takip dosyasına eklenmiş ise de takibe dayanak belge olarak gösterilmediği, Gebze 2. İş Mahkemesi'nin 07.07.2015 tarih 2011/422 Esas, 2015/399 Karar sayılı ilamı incelendiğinde davacısının, iş kazasında hayatını kaybeden ... ...'ın miraşçıları, davalılar ise işbu dosyanın davalıları olduğu, iş kazası nedeniyle uğranılan maddi ve manevi zararın tazmininin talep edildiği, ancak dava dilekçesinde, davacı alacağının dayanağı olarak;

... ... ...'ın ölümünden sonra SGK tarafından müvekkil şirket sigortalısı Arve T-D Enerji Endüstri A.Ş ile ... Elektrik Proje Taahhüt ve Tic.

A.Ş aleyhine Gebze 1. İş Mahkemesi'nin 2012/363 Esas - 2014/889 Karar sayısı ile rücuen tazminat davası sonucunda verilen karar sonrasında SGK tarafından Kocaeli 7. İcra Müdürlüğü'nün 2015/1821 esas sayılı dosyası ile ilamlı icra takibine konu edildikten yapılan ödemeyi gösterdiği, itirazın iptali davası, itiraz üzerine duran icra takibinin devamını amaçlayan ve dayanağı olan icra takibine sıkı sıkıya bağlı olan bir dava türü olup, alacaklının süresi içerisinde ancak takip talebinde gösterilen belgeye dayanarak itirazın iptali davası açabileceği gözetildiğinde icra takibinde gösterilen belge ile davaya dayanak yapılan belgenin farklı olduğu,

bu nedenle alacaklı takip yapılırken dayanmadığı bir belgeye dayanarak itirazın iptali davası açamayacağından davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmediği davalı ... Dış Ticaret ve Makina San.

A.Ş. vekili, davalılar için ayrı ayrı nisbi şekilde avukatlık ücretine hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle istinaf yoluna başvurduğu, avukatlık ücretinin aidiyeti, sınırları ve ortak veya değişik sebeple davanın reddinde davalıların avukatlık ücreti başlıklı AAÜT'nin 3/2 bendinin "Müteselsil sorumluluk da dahil olmak üzere, birden fazla davalı aleyhine açılan davanın reddinde, ret sebebi ortak olan davalılar vekili lehine tek, ret sebebi ayrı olan davalılar vekili lehine ise her ret sebebi için ayrı ayrı avukatlık ücretine hükmolunur." şeklinde olduğu mahkemece,

tüm davalılar yönünden aynı gerekçe ile davanın reddine karar verildiği davanın aynı sebepten ve dava ön şartının yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiş olması karşısında karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 3/2. maddesi gereğince red sebebi ortak davalılar lehine tek ve aynı tarifenin 7/2 bendi gereğince maktu vekalet ücretine hükmedilmesinde isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekili ile davalı ...

A.Ş.'nin istinaf başvurularının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) inci alt bendi ğereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, işveren mali mesuliyet sigorta poliçesi kapsamında davacı ... şirketinin yaptığı ödemenin kazanın meydana gelmesinde kusuru olan diğer davalılardan rücuen tazmini için başlatılan takibe itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu 67 inci maddesi, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1472 nci maddesi.

3. Değerlendirme Gebze 2. İş Mahkemesinin 07.07.2015 tarihli 2011/422 Esas, 2015/399 Karar sayılı dosyasında; 23.09.2009 tarihinde iş kazası sonucu vefat eden işçinin mirasçılarının işverenlere karşı açtığı davada davacı Ayfer için 100.000,00 TL, davacı ... için 28.105,04 TL destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmiştir.

Gebze 1. İş Mahkemesinin 2012/363 Esas, 2014/889 Karar sayılı dosyasında; iş kazası kapsamında yapılan ödemelerin rücuen tazmini için davacı Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından işverenlere karşı açılan davada 179.950,30 TL'nin davalılardan tahsiline karar verilmiş, bu kararın Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından takibe konulması üzerine, Kocaeli 7. İcra Müdürlüğünün 2015/1821 sayılı takip dosyasına sigortalı şirket tarafından ödeme yapılmış, davacı ... tarafından da sigortalısı olan şirkete 06.04.2016 tarihinde ''Kocaeli 7. İcra Müdürlüğü 2015/1821 nolu dosyaya ödeme'' açıklamasıyla ödeme yaptığına dair dekontu İstanbul Anadolu 5. İcra Müdürlüğünün 2017/21743 esas sayılı dosyada başlattığı takip talebi ekine sunmuştur.

İstanbul Anadolu 5. İcra Müdürlüğünün 2017/21743 esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; takip talebinde borcun sebebi kısmına; ''169.455,42 TL asıl alacak (tarih:06.04.2016 açıklama: Gebze 2. İş Mahkemesi'nin 07.07.2015 tarihli ve 2011/422 Esas, 2015/399 Karar sayılı kararı çerçevesinde müvekkil şirket nezdinde ödenen tazminatın; ... %2 kusuruna denk gelen 6.778,21 TL, ... Elektirk A.Ş. için %28 kusuruna denk gelen 94.895,03 TL, ... A.Ş. için %20 kusuruna denk gelen 67.782,16 TL'nin Borçlar Kanunu ve yasal mevzuat gereğince rücuen tahsili talebidir.)'' yazmaktadır. Takip talebi ekine de Gebze 2. İş Mahkemesinin 07.07.2015 tarihli ve 2011/422 Esas, 2015/399 Karar sayılı kararı ile 06.04.2016 tarihli ödeme dekontunu sunmuştur.

Davacı şirket tarafından takip talebi ekine sunulu dekont incelendiğinde ödeme tarihi 06.04.2016 olup, borcun sebebi kısmının incelenmesinde tarih kısmına 06.04.2016 yazıldığı görülmektedir. Davacı vekili tarafından da dava dilekçesinde ödemeye dair sürecin açıklandığı görülmekle; takip talebi ekinde ödemeye dair dekontun bulunduğu, borcun sebebi kısmına ödeme tarihinin yazıldığı da dikkate alındığında dosyanın esasına girilerek karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş ve kararın bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünde açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacıya iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,