Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/18011 K.2023/12684

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davalı ....'ye karşı açılan davanın feragat nedeniyle reddine, diğer davalılar Ergo Sigorta A.Ş., Anadolu Anonim Türk Sigorta A.Ş., Axa Sigorta A.Ş. ve Sompo Japan A.Ş. hakkında açılan davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar Ergo Sigorta A.Ş., Anadolu Anonim Türk Sigorta A.Ş., Axa Sigorta A.Ş., Sompo Japan A.Ş. vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak; davalı ... Sigorta A.Ş.'ye karşı açılan davanın feragat nedeniyle reddine, diğer davalılar Ergo Sigorta A.Ş., Axa Sigorta A.Ş., Sompo Japan Sigorta A.Ş. ve ... bakımından davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde.

25.12.2011 tarihinde, davacının sevk ve idaresinde bulunan otomobil ile yaptığı kaza sonucu yaralandığını, geçici ve sürekli iş göremezliğinin bulunduğunu, davacının davalı .... tarafından Bireysel Kaza Sigortası ile Ergo Sigorta A.Ş. tarafından Ferdi Kaza Sigortası ile Axa Sigorta A.Ş. tarafından Bireysel Ferdi Kaza Sigortası ile Anadolu Sigorta A.Ş. tarafından Ferdi Kaza Sigortası ile Sompo Japan Sigorta A.Ş. tarafından da üç adet Ferdi Kaza Sigortası ile sigortalandığını belirterek; davalı ....'den 96.600,00 TL gündelik, 108.000,00 TL maluliyet alacağı olmak üzere toplam 204.600,00 TL, davalı ...

Sigorta A.Ş.'den 92.400,00 TL gündelik, 108.000,00 TL maluliyet alacağı olmak üzere toplam 200.400,00 TL, davalı ...Ş.'den 450,00 TL gündelik, 54.000,00 TL maluliyet alacağı olmak üzere toplam 54.450,00 TL, davalı ... A.Ş.'den 48.000,00 TL gündelik 108.000,00 TL maluliyet olmak üzere toplam 156.000,00 TL, davalı ...

Japan Sigorta A.Ş.'den ise 108.000,00 TL maluliyet alacağının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiş, 17.04.2018 tarihli celsedeki beyanında. Fiba Emeklilik (önceki adı Ergo Emeklilik A.Ş.) ile karşılıklı olarak anlaştıklarını, Ergo Emeklilik A.Ş. hakkındaki davadan feragat ettiklerini bildirmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile; davacının kendisini yönetici, müteahhit, mühendis olarak tanıtarak 4 farklı şirketten 7 adet ferdi kaza poliçesini aynı acenteden düzenlemesinin birtakım şüpheleri beraberinde getirdiğini, davacının iyiniyetli ve dürüst olmayışının poliçelerin düzenlenme safhasında başladığını, davacının yanlış bilgi vermek suretiyle sigorta şirketleri tarafından çok temkinli olarak düzenlenen ferdi kaza poliçesinin düzenlenmesini sağladığını, davacı hakkında tüm davalılar tarafından dolandırıcılık ve sahtecilik suçundan dolayı Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2012/30958 soruşturma dosyasında suç duyurusunda bulunulduğundan bahisle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar Axa Sigorta A.Ş. ve Sompo Japan A.Ş. vekili cevap dilekçesi ile; davacının 3 sigorta şirketi nezdinde toplam 2.700,00 TL sigorta bedeli üzerinden düzenlediği 7 adet sigorta poliçesini aynı sigorta acenteden düzenlettiğini, düzenlettiği sigorta poliçelerinde kendisi ile ilgili yanlış bilgiler verdiğini, kaza ile ilgili yanlış ihbarda bulunduğunu, kazanın aracın şüpheli tarafından yoldan aşağı boş iken itilmesi sonucu meydana geldiğini öğrendiklerini, davacı hakkında dolandırıcılık ve resmi evrakta sahtecilik sucundan Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı'na suç duyurusunda bulunulduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. ve .... vekili cevap dilekçesi ile; davalı şirket tarafından yapılan araştırmada kazanın kurgu olduğunun belirlendiğini, sağlık raporununun gerçeği yansıtmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince; davalı ....'ye açılan davanın feragat nedeniyle reddine, davalı ... Sigorta A.Ş. hakkında açılan davanın kabulü ile 200.400,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle tahsiline, davalı ... A.Ş. hakkında açılan davanın kabulü ile 156.000,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle davalıdan tahsiline, davalı ...Ş. hakkında açılan davanın kabulü ile 54.450,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle davalıdan tahsiline, davalı ... Japan A.Ş. hakkında açılan davanın kabulü ile 108.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar Ergo Sigorta A.Ş., Anadolu Anonim Türk Sigorta A.Ş., Axa Sigorta A.Ş., Sompo Japan A.Ş. vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf dilekçesi ile; müvekkili şirket tarafından yapılan araştırma neticesinde şikayet olunan kişinin doğru beyanda bulunmadığını, gerek kazanın gerekse raporların düzmece olduğunu, davacı hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, dosya içerisinde yer alan adli tıp raporu ile hayat sigortalarına ilişkin hesaplama uzmanlarının raporlarını kabul etmediklerini, hesaplanan miktarların ve maluliyet oranlarının fahiş olduğunu, zararın teminat dışı kaldığının kabulü gerektiğini ileri sürerek kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...Ş. vekili istinaf dilekçesi ile; davacının 2010-2011 yıllarında, davalı ... nezdinde toplam 2.700.000,00 TL sigorta bedeli ve günlük 1.650,00 TL sigorta tazminatı ile aynı şubede yedi adet ferdi kaza/bireysel kaza sigorta poliçesi ile sigortalatıldığını, davacının kaza hakkında yanlış ihbarda bulunduğunu, yapılan araştırmalar ve tanık beyanları neticesinde kazanın aracın şüpheli tarafından yoldan aşağıya boş iken itilmesi sonucu meydana geldiğinin öğrenildiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Japan Sigorta A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde; davacının yedi farklı şirketten poliçesinin olmasının ve poliçe sırasındaki beyanlarının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacının poliçe genel şartlarına göre beyan yükümlülüğüne aykırı davrandığını, bu nedenle dava konusu poliçelerin hükümsüz olduğunu, davacıya ait maluliyet raporlarının çelişkili olup denetime elverişli olmadığını, raporların çelişkili olup mahkemece bu çelişki giderilmeden eksik inceleme ile karar verildiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... A.Ş. vekili istinaf dilekçesi ile; yapılan araştırmalar sonucu davacının meydana gelen kazayı isteyerek kendisinin yaptığı ve vücudunda meydana gelen yaralanmaların da kaza sonucu değil yine kendisini yaralaması sonucu meydana geldiğinin tespit edildiğini ileri sürerek mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; poliçelerin tamamının aynı acente olan Yasemin Sigorta Aracılık Hizmetleri Ltd.

Şti.'ce düzenlendiği, davacının kaza geçirdiği aracın 1986 model Tofaş-Fiat marka Serçe model otomobil olduğu, her ne kadar davacı hakkında Adana Cumhuriyet Başsavcılığı'nca yapılan soruşturmalar neticesinde kamu adına kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş ise de, bu kararların hukuk hakimini bağlayamacağı, davacının poliçelerin tanzimi esnasında gerçekçi olmayan beyanlarda bulunduğu, davacının Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) kayıtlarının incelenmesinden, poliçelerin düzenlenme tarihinde bu gelirdeki bir kimsenin aynı tarihleri kapsayacak şekilde 7 tane ayrı ferdi kaza sigorta poliçesi tanziminin hayatın olağan akışına aykırı olduğu,

kazaya karışan araç fotoğraflarının incelenmesinden tanığın anlatımı ile uyumlu bir hasarın olmadığının anlaşıldığı, davacının ve davacı tanığının çelişkili beyanlarda bulundukları, olayların gelişimi, kaza yeri, kazanın oluş şekli ve davacının yaralanma biçimi ile araçta oluşan hasarın örtüşmediği, davacı, tanık ve zabıt mümzisi tanık beyanları bir bütün olarak değerlendirildiğinde, sigortacı rizikonun ihbardan farklı şekilde gerçekleştiğini ve bu hususun teminat dışında kaldığını somut delillerle kanıtladığı,

bu nedenle olayın oluş şeklini ve zararın teminat kapsamında bulunduğunu ispat yükünün, davacı sigortalıya geçtiği, davacı sigortalının Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartlarında tanımı yapıldığı şekilde davacıda meydana gelen yaralanmanın ani ve harici bir tesirle oluştuğunun kanıtlanamadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunda bulunan davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davalı ...

Sigorta A.Ş.'ye açılan davanın feragat nedeniyle reddine, davalı ... Sigorta A.Ş., davalı ...Ş., davalı ... Japan Sigorta A.Ş. ve davalı ... bakımından davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; Adana Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yapılan soruşturmalarda takipsizlik kararı verildiği, Adli Tıp Kurumu'ndan alınan rapor ile kaza ve yaralanma arasında illiyet bağı olduğu tespit edildiği, birden fazla poliçe düzenlenmesinin şüpheli olmadığı, poliçeleri düzenleyen Yasemin Sigorta'nın davalıların acentesi olduğu ve davalılar ile acentelik ilişkisinin devam ettiği, davalıların kötü niyetli olduğu, her ne kadar beraat kararları hukuk hakimini bağlamaz ise de kazanın meydana geldiğinin kabulü gerektiği, İlk Derece Mahkemesi kararı doğrultusunda davanın kabulü gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; trafik kazası sonucu meydana gelen yaralanma nedeniyle davalı ... şirketleri tarafından düzenlenen ferdi kaza sigorta poliçeleri kapsamında talep edilen maddi tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 uncu ve devamı maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 100 üncü maddeleri, Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,