Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/21108 K.2023/392

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine karar verilmiştir.

... kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda davalı vekilinin temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacıya ait olup davalının zorunlu deprem sigortacısı olduğu konutun 26.09.2019 tarihinde Silivri açıklarında meydana gelen depremde ağır hasar gördüğünü ve yetkili kurumlarca yıkıldığını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 1.000,00 TL tazminatın olay tarihinden işleyecek en yüksek mevduat faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; 03.02.2021 tarihli ıslah dilekçesiyle taleplerini 65.395,00 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; eksper tarafından belirlenen kısmi hasar için 6.077,02 TL'nin ödenmesiyle sorumluluklarını son bulduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. ... KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...davacıya ait sigortalı konutun davaya konu deprem nedeniyle ağır hasar görüp yıkıldığı, konutun yeniden yapım maliyetinin (poliçedeki % 2 muafiyet düşüldükten sonra dahi) poliçedeki teminat limitini aştığı ve tam hasar nedeniyle davalının sorumlu olduğu tutarın 66.750,00 TL olduğu, ancak taleple bağlı kalınarak karar verildiği" gerekçesiyle, taleple bağlı kalınarak davanın kabulüne ve 65.395,00 TL'nin 25.08.2020 tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; sigortalı konutun bulunduğu binanın yapısal kusuru nedeniyle, idari makamlarca verilen yıkım kararı sonucu oluşan zararın teminat dışı olduğunu; mahallinde jeoloji mühendisi de bulunan heyet eşliğinde yapılacak keşifle, uzman heyet raporu alınması gerektiğini; tazminatın yüksek hesaplandığını; poliçedeki % 2 muafiyetin sigorta bedelinden düşülmesi gerekirken hasar bedelinden düşülmesinin de hatalı olduğunu belirterek, Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "... Sigortalı konutun yıkılmış olması ve keşif yapılmasının sonuca etkili olmaması nedeniyle bu yöne ilişkin itirazın yerinde olmadığı; davalı tarafından alınan eksper raporuyla, davaya konu hasarın deprem sonucu meydana geldiğinin tespit edildiği; tam hasar söz konusu olduğundan, %2 muafiyet düşüldüğünde dahi hasar miktarının poliçe teminat limiti üstünde kaldığı gözetildiğinde, bu husustaki itirazın da yerinde görülmediği" gerekçesiyle, davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; ... kararına karşı yaptığı itiraz başvurusunda bildirdiği sebepler ile ... kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davacıya ait davalıya zorunlu deprem sigortası ile sigortalı konutta deprem nedeniyle oluşan hasar bedeli talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 177 nci maddesi, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, 6305 sayılı Afet Sigortaları Kanunu, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1453 vd. maddeleri, Zorunlu Deprem Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere; özellikle, depremden hemen sonra davalı tarafından alınan eksper raporuyla, sigortalı konutun bulunduğu binanın taşıyıcı kolonlarında deprem nedeniyle kesme çatlakları oluştuğunun tespit edildiği ve idari makamlarca tahliye ile yıkımına karar verilen binanın yıkıldığı dikkate alındığında, hasarın depremden kaynaklandığı ve poliçe teminatında olduğuna ilişkin kabulün yerinde görülmesine göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davaya konu edilen hasar bedelinin hesaplanması için inşaat mühendisi bilirkişiden alınan 28.01.2021 tarihli raporda; sigortalı konutun 21-30 yaş aralığında olduğu kabul edilerek, bina yapı tarzına göre %25 oranında yıpranma payının düşülmesiyle hesaplamanın yapıldığı; ayrıca sigortalı konutun yüz ölçümünün 80 m2 olarak hesaplamaya esas alındığı görülmektedir.

Oysa, sigortalı konutun yüz ölçümü, sigorta poliçesinde 75 m2 olarak yazılmış ve bu alana göre sigorta primi tahsil edilip sigorta teminat tutarı belirlenmiş olup anılan bu alan üzerinden hesaplama yapılması gereklidir. Diğer yandan, davacı adına konutun 1986 yılında tescil edildiği de dikkate alındığında, davaya konu deprem tarihinde bina yaşının en az 33 olduğu açıktır.

Hesaplamada esas alınan Gelir İdaresi Başkanlığı'nın bina aşınma payı oranları tablosuna göre, 31-40 yaş aralığındaki (4B yapı grubu) binalar için yıpranma payının %32 olduğu gözetilerek, %32 oranı üzerinden yıpranma payı düşümüyle hesaplamanın yapılması gereğini gözetmeyen rapor, anılan her iki yönden de hatalı olup bu rapora göre karar verilmesi eksik inceleme niteliğindedir.

Bu açıklamalara göre; rapor düzenleyen bilirkişiden, sigortalı konut alanının 75 m2 ve bina yıpranma payı oranının %32 olarak esas alınmasıyla, konut yeniden inşa maliyetinin belirlenmesi konusunda ek rapor alınması; sigortalı konutun tam zayi olduğu dikkate alınarak, poliçedeki %2 muafiyetin 66.750,00 TL'lik sigorta bedelinden düşülmesiyle belirlenecek tutarı (yapım maliyeti olarak hesaplanan tutarın daha düşük olması halinde o tutarla sınırlı olarak) aşmayacak biçimde saptanacak tazminatın hüküm altına alınması gerektiği gözetilmeden, hatalı rapora göre karar verilmesi doğru görülmemiş ve kararın bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan ... kararının BOZULMASINA,

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının davalıya iadesine,