Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/22186 K.2023/10464

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; 21.02.2016 tarihinde, müvekkili ...’nın eşi, ...’nın babası, ... ve ...’nın oğlu olan ...’nın sevk ve idaresindeki, davalı tarafından ZMSS policesi ile sigortalı motosikletin direksiyon hakimiyetini kaybetmesi neticesinde meydana gelen kazada vefat ettiğini, müvekkillerinin ölenin desteğinden mahrum kaldığını, davalının destek zararlarından sorumlu olduğunu belirterek ve fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 1.000,00’er TL destekten yoksun kalma nedeniyle maddi tazminatın davalıdan faizi ile tahsiline karar verilmesini istemiştir. Davacılar vekili talep artırım dilekçesi ile müvekkili Mevlüt için 27.783,93 TL, Ayten için 27.783,93 TL, Toprak için 34.779,26 TL, Ayşe için 219.652,88 TL destekten yoksun kalma tazminatı talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın haksız olduğunu, ölenin müvekkili tarafından sigortalı aracın işleteni olduğu, ölümü nedeniyle davacıların destek zararlarının sigorta teminatı kapsamında kalmadığından reddi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacıların destekten yoksun kalma nedeniyle zararlarını ZMSS kapsamında talep ettiği, davacıların desteğinin, kaza yapan motosikletin sürücüsü ve işleteni olduğu, tek taraflı kaza neticesinde vefat ettiği, davalının sorumluluğunun poliçe tarihindeki ZMSS Genel Şartlarına göre belirlenmesi gerektiği, poliçe düzenleme tarihinin 01.07.2015 olduğu ve kaza tarihindeki ZMSS Genel Şartları A.6-c ve d bendi gereğince destek kişinin kusuruna denk gelen zararların sigorta teminatı kapsamında kalmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; trafik kazasının 21.02.2016 tarihinde meydana geldiğini ve 6704 sayılı Yasa ile 2918 Sayılı Yasanın 92 nci maddesinde yapılan düzenlemeden önce olduğunu, bu nedenle ZMSS Genel Şartlarındaki hükme esas alınan maddelerin davada uygulanma imkanı bulunmadığını, yasada düzenlenmeyen genel şartların sözleşmenin tarafı olmayan müvekkillerine karşı ileri sürülemeyeceğini, bu nedenle müvekkillerinin talebinin kanun hükümleri gereğince kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, ayrıca davanın reddi nedeniyle müvekkilleri aleyhine 24.550,00 TL vekalet ücretine karar veriliğini,

davanın kazanın 01.06.2015 tarihinden önce gerçekleşmediğinden bahisle reddedildiğini, ret sebebinin ön şart mahiyetinde olduğunu bu nedenle ön şarttan reddedilmesi nedeniyle müvekkilleri aleyhine maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, nispi vekalet ücretine hükmedilmesinin de hatalı olduğunu belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile " ...sigortalı araç sürücüsünün kendi kusuru ile meydana gelen ölüm olayında, hak sahibi üçüncü kişilerin destek zararlarından sigortanın sorumlu olup olmadığı,

2918 sayılı Kanun'un 92/h maddesinin 26.04.2016 tarihinde yürürlüğe girmiş olması ve Anayasa Mahkemesi gerekçesine göre söz konusu zararların 92 nci maddenin "h" bendi kapsamında değerlendirilecek olması karşısında, bu tarihten sonra meydana gelen kazalarda 2918 sayılı Kanun'un 85 inci maddesi kapsamında işletenin sorumlu olmadığı hususların sigorta teminatı kapsamında olmayacağı kanun ile düzenlenerek açıklığa kavuşturulmuştur.

Bu nedenle 26.04.2016 tarihinden sonraki tek taraflı kazalarda zarar dolaylı yada doğrudan olsun, 2918 sayılı Kanun'un 85/1 inci maddesi gereğince işletenin sorumluluğu olmadığı durumlarda, sigortanın da sorumluluğu olmayacaktır.

6704 sayılı Kanun'un yürürlüğünden önceki dönem açısından ise; 01.06.2015 tarihinde düzenlenen Genel Şartlar A.6. maddesinin (c) bendinde “İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri” ve (d) bendinde “Destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı talepleri” zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı dışında kalan hallerden sayılmıştır.

01.06.2015 tarihinden sonra tanzim edilen ZMSS poliçelerine istinaden yeni genel şartlar uygulanacağından, işleten veya sürücünün kendi kusuru ile vefatı nedeniyle desteğinden mahrum kalan üçüncü kişilere karşı, sigortalının (işletenin) sorumluluğu olmamasına göre, yapılan düzenleme ile sigortanın da sorumlu olmayacağı belirtilmiştir.

Bu nedenle, ZMSS Genel Şartlarındaki yapılan düzenleme nedeniyle sigortalı araç sürücünün kendi kusuru nedeniyle meydana gelen destek zararları sigorta teminatı kapsamında olmadığından, mahkemece davanın reddine karar verilmiş olmasında kanuna aykırı bir yön bulunmamasına, ayrıca mahkemece karar tarihi itibariyle yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince davanın esastan reddedilmiş olması nedeniyle nispi vekalet ücreti takdir edilmiş olmasında, davacı aleyhine kanuna ve tarifeye aykırılık bulunmadığı" gerekçesi ile davacıların istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde belirttiği itirazlarını tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 92 nci maddeleri, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davacılara yükletilmesine,