Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/10646 K.2025/1784

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesi ile; davacıların çocukları olan bisiklet sürücüsü ...'a 30.08.2016 tarihinde davalıya trafik sigortalı araç sürücüsünün çarpması neticesi vefat ettiğini, davacıların oğullarının desteğinden mahrum kaldığını, desteğin Karadeniz Teknik Üniversitesi Meslek Yüksekokulu Teknik Programlar Bölümü İnşaat Bölümünden inşaat teknikeri olarak mezun olduğunu,

özel sektörde aylık 4.000,00-5.000,00 TL ücret ile çalışabileceğini beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile her bir davacı için 1.000,00 TL olmak üzere toplam 2.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 200,00 TL cenaze giderinin 28.06.2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, 25.03.2019 tarihli dilekçe ile davacı ... için 176.594,15TL, davacı ... için 133.405,85 TL olarak ıslah etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi ile; usule uygun başvuru yapılmadığını, poliçe limiti ve kusur oranı ile sınırlı sorumlulukları olduğunu, kusur oranlarının belirlenmesi gerektiğini, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz yönteminin kullanılmasını, temerrüde düşmediklerini, avans faizi talebini kabul etmediklerini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; alınan kusur raporu ile davalıya sigortalı araç sürücüsünün kazada %100 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği, mahkemece verilen 08.05.2019 tarihli kararda TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre yapılan hesaplamanın esas alınarak davanın kabulüne karar verildiği, kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 06.11.2019 tarihli kararı ile TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz yöntemi ile hesaplama yapılması gerektiği gerekçesi ile kararın kaldırılmasına karar verildiği,

mahkemece yargılamaya devam edilerek alınan hesap raporu neticesi TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz yöntemi ile yapılan hesaplamaya itibar edilerek 10.03.2021 tarihli karar ile davanın kısmen kabulüne karar verildiği,

söz konusu kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 21.06.2021 tarihli kararı ile hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yönteminin kullanılması gerektiği gerekçesi ile verilen kaldırma kararı sonrasında Yargıtay içtihatları uyarınca TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi kullanılarak hazırlanan 20.10.2021 tarihli bilirkişi raporunun hükme esas alındığı gerekçesi ile davacı ... için 156.074,25 TL, davacı ... için 117.685,48 TL, 200,00 TL cenaze giderinin 28.06.2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf isteminde bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; mahkemece verilen 2019/507 Esas sayılı karar uyarınca ödeme yapıldığını, bu ödemeler dikkate alınmadan hüküm kurulduğunu, bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, TRH 2010 Yaşam Tablosu %1,8 teknik faiz uygulanması gerektiğini, tazminata esas kazancın yanlış hesaplandığını, belgelenebilir olmadığını, baba destekten çıktıktan sonra anneye baba payının aktarılmasının hatalı olduğunu, hesap tarihindeki yaşların dikkate alınması gerektiğini, bu nedenle mahkemece verilen kararın hatalı olduğunu ileri sürerek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli ve denetime açık olduğu, davalı tarafından, mahkemece ilamına dayanılarak yapılan ödemenin icra müdürlüğünce infaz aşamasında dikkate alınacağı, kaldırma kararında geçtiği üzere müteveffanın aylık gelirinin ne olacağı tespit edilerek bunun üzerinden yapılan ve TRH 2010 Yaşam Tablosu %10 artırım eksiltim yapılmak suretiyle yapılan hesaplamanın yerinde olduğu, destek payının doğru hesaplandığı, baba payının anneye aktarılmasının yerinde olduğu,

tarafların bilirkişi raporlarına ve raporlara esas alınan hesap kriterlerine aşamalarda itiraz etmemeleri karşısında ve usuli kazanılmış hakların da değerlendirilmesi sonucunda davalının istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü gerekçeler ile kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 30.08.2016 tarihli trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların açtığı destekten yoksun kalma tazminatı ve cenaze gideri talebine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369. maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53. maddeleri, 2918 sayılı Kanun'un 85, 89, 90 ve 91. maddeleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, davalının yapmış olduğu ödemenin infaz aşamasında değerlendirilecek olmasına, hesaplama yönteminin usul ve yasaya uygun olmasına, bakiye ömür süresinin destek tazminatı bakımından kaza tarihi olarak dikkate alınmasının yerinde olmasına göre davalı vekilinin davacı ... yönünden temyiz isteminin reddi, davacı ... yönünden aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davalı vekilinin davacı ... yönünden diğer temyiz nedenlerine gelince;

Dava, trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

Davacı vekili, müvekkillerinin çocuğu olan desteğin meydana gelen kazada öldüğünü açıklayıp zarar sorumlusu davalıdan destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulunmuş, mahkemece davacıların bakiye yaşam süresi boyunca destekten yoksun kalma tazminatı hesaplanarak karar verilmiştir.

TBK gereği, ölüm neticesi olarak diğer kimseler müteveffanın yardımından mahrum kaldıkları takdirde, onların bu zararını da tazmin etmek lazım gelir. Yasa metninden de anlaşılacağı gibi destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların, desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır.

Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir. Destekten yoksun kalma tazminatının mahiyeti ve amacı, ölenin eylemli yardımını alanların, desteğin ölümünden sonra da bu yardımdan mahrum kalmaması olduğuna göre; destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilebilmesi için, her şeyden önce, destek alma hakkı olan kişinin destek alma ihtiyacının devam etmesi gerekir.

Somut olaya bakıldığında; davacı ...'ın dava karara bağlandıktan sonra 19.02.2024 tarihinde vefat ettiği, mahkemenin hükme esas aldığı hesap raporunda ise, davacı ...'ın muhtemel bakiye ömür süresinin tamamı için tazminat hesabı yapıldığı anlaşılmaktadır.

Oysa, destekten yoksun kalma tazminatının yukarıda ifade edilen amaç ve kapsamı karşısında; somut gerçeğin bulunduğu durumda varsayımlara dayalı hesaplama yapılamayacağı; destek alacaklısı olan davacı ...'ın ancak oğlunun ölüm tarihi ile kendisinin vefat ettiği tarih aralığı için tazminata hak kazanabileceği gözetilip hesaplama yapılmalıdır.

Somut olayda, incelenen nüfus kaydına göre müteveffanın babasının mahkeme karar tarihinden sonra 19.02.2024 tarihinde vefat ettiği anlaşılmaktadır. Bilirkişi raporunda desteğin, davacı baba ...'a 14.01.2030 tarihine kadar destek vereceği kabulü ile hesaplama yapılmıştır. Ancak babanın ölüm tarihi olan 19.02.2024 kadar destek alacağı değerlendirilerek tazminat hesaplaması yapılması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir. Hükmün açıklanan nedenle davalı yararına bozulması gerekmiştir.