Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/1394 K.2023/6955

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalının itirazının reddine karar verilmiştir.

... kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; yaya olan müvekkiline 04.11.2019 tarihinde sürücüsü ve plakası tespit edilemeyen aracın çarpması neticesinde davacının %5.1 oranında malul kaldığını, belirsiz alacak davası olarak ikame ettikleri davada şimdilik 4.400,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 600,00 TL rapor ücreti olmak üzere toplam 5.000,00 TL'nin temerrüt tarihi olan 28.05.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir. Davacı vekili 09.09.2021 tarihinde 74.428,77 TL olarak sürekli iş göremezlik tazminatını artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalıya başvuru şartının oluşmadığını, maluliyet raporunu kabul etmediklerini, davacının plakası tespit dilemeyen aracı ve kazayı ispatlaması gerektiğini, sorumluluklarının olmadığını, kazada başvuranın asli kusurunun dikkate alınması gerektiğini, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1.8 teknik faiz esasının kabul edilmesini, temerrüte düşmediklerini, avans faizi talebinin reddine karar verilmesini, vekalet ücretinin hükmedilecek vekalet ücreti miktarının beşte biri oranında olması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. ... KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ...plakası tespit edilemeyen aracın çarpması neticesinde malul kalan başvuranın sürekli iş göremezlik tazminatı talep ettiği, ibraz edilen bilirkişi raporu ile başvuranın kazada %60, plakası tespit edilemeyen aracın ise %40 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği, aktüer rapor ile 74.428,77 TL sürekli iş göremezlik tazminatı hesaplaması yapıldığı, başvuranın talebini toplam 75.028,77 TL olarak artırdığı" gerekçesi ile talebin kabulüne, 74.428,77 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 600,00 TL rapor ücreti olmak üzere toplam 75.028,77 TL'nin 27.05.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili; itiraz dilekçesinde sigorta şirketine eksik evrakla başvuru yapıldığını, hükme esas alınan maluliyet raporunun mevzuata aykırı olduğunu, taleple bağlılık ilkesi gereğince daha düşük maluliyet raporu üzerinden hüküm kurulması gerektiğini, başvuranın iddialarının ispata muhtaç olduğunu, kusur raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi gerektiğini, aktüeryal hesaplamanın hatalı olduğunu, rapor ücretinden Güvence Hesabının sorumluluğunun olmadığını, temerrüt gerçekleşmediğinden faiz istenemeyeceğini, davacı taraf lehine 1/5 oranında vekalet ücretine karar verilmesi gerektiğini beyan etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; " başvuran tarafından taleplerini içeren dilekçenin 13.05.2021 tarihinde davalıya tebliğ edildiği, başvurunun genel şartlar ek:6 hükümlerine uygun şekilde yapıldığı,

dosyadaki mevcut bilgi ve belgeler incelendiğinde kazanın 04.11.2019 tarihinde gerçekleştiği ve maluliyet durumu tespitinin Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik m.14 atfıyla Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre yapılması gerektiği, dosyada mevcut 26.11.2020 tarihli Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı'ndan alınan raporun söz konusu yönetmelik hükümleri uyarınca hazırlanmış olduğu,

davalı vekili taleple bağlılık ilkesi gereği hesaplamada %5.1 maluliyet oranı üzerinden hesaplama yapılmasını talep etmiş ise de, başvurunun belirsiz alacak davası olarak ikame edildiği, maluliyet raporunun ise seçenekli olarak ibraz edildiği, maluliyet oranının hangi yönetmeliğe göre tespit edileceği ve hangi orana göre aktüer hesabı yapılacağı hususu yargılamaya muhtaç olduğundan başvuranın talep artırım dilekçesi vermesinin taleple bağlılık ilkesine aykırılık oluşturmadığı,

davalı taraf kazanın meydana geldiğine dair dosya kapsamında delil olmadığını beyan etmişsede, başvuran tarafından dosyaya sunulan evraklardan kazanın nerede ve hangi saatte meydana geldiğinin belirli olduğu, kaza sonrasında olay yerine gidilerek kollukça araştırma yapıldığının anlaşıldığı, başvuran tarafından ortaya konulan verilerin aksini gösteren bir delil, bilgi veya belge gösterilemediği, kusur raporu gereği başvuranın kazada %60 oranında kusurlu olduğu, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yönteminin kullanılmasında usul ve yasaya aykırı yön bulunmadığı, davalının rapor ücretinden sorumlu olduğu,

davalı lehine tam nispi oranda vekalet ücreti verilmesinde isabetsizlik olmadığı" gerekçeleri ile davalının itirazının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; itiraz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenlerle kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; 04.11.2019 tarihinde sürücüsü ve plakası tespit edilemeyen aracın davacı yayaya çarpması sonucu davacının yaralanması nedeniyle uğradığı sürekli iş göremezlik tazminatı ve rapor ücreti talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi ve Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesinin on üçüncü fıkrası, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere; alınan kusur raporu ile plakası tespit edilemeyen araç sürücüsünün kazada %40 oranında kusurlu olmasına, progresif rant yönetimine göre hesaplama yapılmasının usul ve yasaya uygun olduğunun anlaşılmasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından geçici iş göremezlik süresi ile sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi zorunludur. Söz konusu belirlemenin, bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastaneler veya sağlık kuruluşları tarafından çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetince kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılması gerekir.

11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 ilâ 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 ilâ 01.06.2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 ilâ 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik ve 20.02.2019 tarihinden sonra ise Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükte olduğundan kaza tarihinde geçerli mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu düzenlenmelidir. Eldeki davada kaza 04.11.2019 tarihinde meydana gelmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince; davacı tarafından kararın temyiz edilmediği göz önüne alındığında davalının usuli kazanılmış hakları gözetilerek davacının kazaya ilişkin tüm tedavi evrakı eklenip (eksik varsa temini ile) dosyada bulunan sağlık kurulu raporları da irdelenmek ve bizzat muayene edilmek suretiyle kaza tarihinde yürürlükte bulunan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak ve yukarıda açıklandığı şekilde yetkili sağlık kurulundan rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

3. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30/17 nci, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesi (AAÜT)’nin 17/2 nci maddeleri bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5’i oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekâlet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.

4. Dosya kapsamından, Uyuşmazlık Hakem Heyetince rapor ücretinin asıl alacak kalemi gibi hüküm altına alındığı anlaşılmaktadır. Rapor ücretinin yargılama giderleri içine dahil edilmesi gerekirken tazminat gibi hüküm altına alınması doğru olmamıştır.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE

2. Değerlendirme bölümünün (2), (3) ve (4) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan ... kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davalıya iadesine,

Dosyanın İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere mahkemesine gönderilmesine