Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/14089 K.2025/7037

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; başmüfettişler tarafından düzenlenen idari soruşturma raporunda davalının dava dışı şirket adına tescilli serbest dolaşıma giriş beyannamesine ait EK 12 formu gelmeden beyannamenin 22.10.2012 tarihinde "kapanmış" konumuna getirilerek beyannameye ait teminatın serbest kalmasına yol açtığının tespit edildiğini, bu beyannameler karşılığında firmadan teminatın tekrar yatırılmasının talep edildiğini, ancak sonuç alınamadığını,

bu kapsamda davalı tarafından EK 12 formu gelmeden beyannamenin kapalı konuma getirilmesi sebebi ile 390.210,00 TL kamu zararına sebebiyet verildiğini belirterek 390.210,00 TL kamu zararının serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescil tarihi olan 19.10.2012 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; kendisine atfedilebilir bir kusur bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin tarih ve sayısı yukarıda yazılı kararıyla; ceza mahkemesinde yapılan tespitlerden 390.210,00 TL teminatın kurum oluru üzerine iade edildiği, ceza yargılamasında toplanan belgeler, alınan ifadeler, bilirkişi raporu ve verilip kesinleşen hüküm, alınan bilirkişi raporunda yer alan açıklama ve tespitler birlikte değerlendirildiğinde davacı idarenin tazminat isteminin kabulü için varlığı zorunlu bulunan zarar, kusur ve illiyet bağı unsurlarını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının süresi içinde davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine.

Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle kamu zararlarının tahsiline ilişkin usul ve esaslar hakkında yönetmelik hükümleri gereği kamu zararlarını takibe yetkili birimlerin, merkezde strateji geliştirme birimleri, taşrada ise strateji geliştirme biriminin bağlı olduğu üst yöneticinin alacağın takibi konusunda yetki verdiği birimleri olduğu,

Gümrük Müdürlüğünce tahsil edilecek teminat ile güvence altına alınması amaçlanan ÖTV borcunun mükelleften ve bu ÖTV'nin tahsil imkanının kalmaması ihtimalinde doğacak kamu zararının ilgili kamu görevlisinden tahsil ve takip yetkisinin davacı ... İdaresine ait olmadığı gerekçesiyle davanın HMK'nun 114/1-d ve 115/2 maddeleri gereğince aktif husumet dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; Gümrük İdaresi tarafından vergi dairesince yapılan bildirim üzerine, teminat mektubunun veya nakit teminatın olduğu Gümrük Saymanlık Müdürlüğü’ne yazı yazılarak nakit teminatların veya ilgili teminat mektuplarının paraya çevrilerek ilgili vergi dairesine gönderilmesinin sağlanacağının düzenlendiğini, bu durumda dosya kapsamı ile oluştuğu sabit olan kamu zararının davalıdan tahsiline karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, kurum zararı nedeniyle tazminat talebine ilişkindir. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, ÖTV'nin tahsil edilememesi durumunda doğacak kamu zararının ilgili kamu görevlisinden tahsil ve takip yetkisinin davacı ... İdaresine ait olmamasına göre, usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR