Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/14652 K.2023/790

Taraflar arasındaki alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı vekili ve davalılar ..., ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, davalıların murisi ... ile dava dışı ...'ın murisi ... 'in davacı bankada muhtelif hesapları bulunduğunu, ... 'in vefatı üzerine mirasçılarının banka hesaplarında işlem yapabilmek için davalıların murisi ... 'i vekil tayin ettiklerini, ... 'in vekaletnameye istinaden 05.04.2012 tarihinde murisleri ... 'in hesabında bulunan parayı çektiğini, ancak dava dışı ...'ın müteveffa ... 'i azlettiğine dair vekaletnameyi bankaya ibraz ettiğini, davacı bankanın yetkisiz temsilciye ödeme yaptığını tespit etmesi üzerine dava dışı ...'a murisi ... 'den intikal eden hisse kadar 08.01.2014 tarihinde ödeme yapıldığını,

bu şekilde davacı bankanın mükerrer ödeme yapmak zorunda kaldığını belirterek dava dışı ...'e ödenen 9.172,16 Euro'nun ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlike müteveffa ... 'in mirasçısı olan davalılardan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar davaya cevap vermemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin, 11.12.2014 tarih 2014/35 E-2014/535 K sayılı kararı ile davanın kabulüne, 9.172,16 Euro'nun davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı süresi içinde davalılardan ..., ... ve ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairenin 18.10.2017 tarihli 2015/13019 Esas ve 2017/6062 Karar sayılı ilamı ile; "...Dosya kapsamından; yargılamanın son oturumu olan 11.12.2014 tarihli duruşmada davalı tarafın duruşmalara gelmediği ve HMK 150/2 maddesine göre yargılamaya gelmeyen tarafın yokluğunda devam edileceği ve dava, hüküm için yeterince aydınlandığı gerekçesi ile tahkikata son verilmiş ve davalıların hazır bulunmadıkları bu celsede karar verilmiştir.

Yukarıda açıkladığı üzere Hukuk Muhakemeleri Kanunu 184 ve 186'ıncı maddelerinin açık ve emredici hükümlerine rağmen davalı tarafın hukuki dinlenilme hakkını sınırlar mahiyette, tahkikatın tümü hakkında açıklama yapma hakkı tanınmaksızın karar verilmesi doğru bulunmamış, HMK'nın 184 ve 186'ıncı maddelerinde düzenlenen yargılama usul kuralları uygulanarak bir hüküm verilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir." gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla, ... ve ...'ın murisi ... 'in davacı Ziraat Bankası Nevşehir Şubesi'nde mevduat hesabında yer alan 61.145 Euro'nun, vekaletnameye istinaden diğer mirasçıların da vekili olan ... 'e ödendiği, ancak ...'ın ... 'i azlettiği ve azilnamenin tebliğ edildiği, tebliğin banka şubesine de yapıldığı, ... 'in azledilmesine rağmen ...'a intikal eden hisseyi hukuka aykırı işlem yaparak bankadan çektiği, davalıların murisi ... tarafından bu şekilde hukuka aykırı işlem yapıldığı ve durumun fark edilmesi üzerine hak sahibi olan ...'a tekrar ödeme yapılmak zorunda kalındığı,

hukuka aykırı şekilde çekilen paranın ... mirasçılarından tahsilinin gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne, 9.172,16 Euro'nun dava tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı Yasa'nın 2. maddesine göre Merkez Bankasının reeskont işlerinde uyguladığı avans faiz oranı ile davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalılardan ..., ... ve ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde; mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş ise de hükmedilen vekalet ücreti yönünden kararın hatalı olduğu, dava konusu alacak yabancı para birimine ilişkin olduğundan yabancı para birimine ilişkin olarak hükmedilecek vekalet ücretinde dava tarihi değil, karar tarihindeki efektif satış kurunun esas alınması gerektiği, mahkemece dava tarihindeki alış kuru üzerinden taraflarına eksik vekalet ücretine hükmedildiği gerekçeleriyle kararın vekalet ücreti yönünden düzeltilerek onanmasını talep etmiştir.

2. Davalılardan ..., ... ve ... vekili temyiz dilekçesinde; müvekkillerinin murisi ... 'in ...'a payını ödediği, ancak bu payın muris ... 'in hesabından değil, acil paraya ihtiyaçları olması nedeniyle kendi hesabından ödediği, ... tarafından da hakkı olan paranın alındığına dair belge imzalandığı, ...'ın şu an oturduğu evin de bu paradan alındığı, ...'ın müvekkillerinin murisi ... ile aralarında kişisel husumet bulunması nedeniyle azilname düzenlediği,

... 'in hastalığı ve tedavi süreci nedeniyle azilnameden haberi olmadan bankanın da dikkatsizliği nedeniyle parayı çektiği, bu işlemden 1 ay sonra da vefat ettiği, Gülşehir Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/72 Esas ve 2021/222 Karar sayılı dosyasında yer alan dava konusu ile eldeki dava arasının birbirini etkileyecek nitelikte olduğu, bu nedenle bu davanın bekletici mesele yapılması gerektiği, ... tarafından hakkı olan paranın alındığına dair imzalanan belgenin miras payının devri sözleşmesi niteliğinde olduğu,

olayda davalı bankanın ihmali olduğu ve bu nedenle müvekkillerinin mağdur olduğu gerekçeleriyle kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalıların murisi ... ile dava dışı ...'ın murisi olan ... 'in davacı banka nezdindeki hesaplarından dava dışı ... adına davalıların murisi ... tarafından vekaletnameye dayalı işlem yapılması, ancak işlem tarihinde dava dışı ...'ın, ... 'i vekaletten azletmesi nedeniyle davacı bankanın ...'a yeniden ödeme yapmak zorunda kalması nedenine dayalı alacak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 16.02.2022 tarihli, 2022/1219 Esas ve 2022/1864 Karar sayılı kararı, Yargıtay 19. Hukuk Dairesi 03.03.2016 tarihli, 2015/10710 Esas ve 2016/3724 Karar sayılı kararı.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre temyiz eden davalılar vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Mahkemece dava tarihindeki yabancı para kuru esas alınarak harçlara ve vekalet ücretine hükmedildiği anlaşılmaktadır. Ancak yukarıda anılan Yargıtay kararları gereğince hükümde yabancı para alacağının tahsiline karar verildiğinden hükmedilen miktarın, karar tarihi itibarıyla Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankasının efektif satış kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilmesi ve bu miktar üzerinden davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin belirlenmesi gerekirken bu yön gözetilmeyerek davacı lehine eksik vekalet ücreti tayin edilmesi doğru görülmemiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin tüm, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının davacı yararına BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacıya iadesine,

Aşağıda dökümü yazılı 478,11 TL kalan onama harcının temyiz eden davalılardan alınmasına,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,