Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/15998 K.2025/16846

Mahkeme kararı asıl davada davalı ...Ş. vekili ile birleşen davada davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiş, incelemenin duruşmalı olarak yapılması birleşen davada davalı ... vekili tarafından istenilmekle kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 16.12.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen gün ve saatte birleşen davada davalı ... vekili Avukat ... geldi. Davacılar adına gelen olmadı. Birleşen davada davalı ... vekilinin sözlü açıklamaları dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 16.12.2025 gününde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili asıl dosyada dava dilekçesinde; 06.09.2004 tarihinde davacıların yolcu olduğu davalı ...Ş.'ye trafik sigorta poliçesi ile sigortalı araç ile davalı ...'ın sürücüsü, davalı ...'ın işleteni ve ... Sigorta'nın trafik sigortacısı olduğu aracın çarpışması neticesinde meydana gelen kazada davacıların yaralandığını, davacı ...'ın bir gözünü kaybettiğini ve hayati tehlike geçirdiğini, diğer davacıların iş ve güçten kaldıklarını belirterek 80.000,00 TL manevi tazminat ile 20.000,00 TL maddi tazminatın yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş; 27.11.2014 tarihli ıslah dilekçesi ile davacı ... için taleplerini 120.819,24 TL'ye yükseltmiştir.

Davacı vekili birleştirilen dosyada dava dilekçesinde ise; aynı olaya ilişkin olarak davacıların yolcu olduğu aracın sürücü ve işleteni olan davalıların meydana gelen zarardan kusurları oranında 80.000,00 TL manevi tazminat ile 20.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden yasal faiziyle müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekilleri cevap dilekçelerinde; ayrı ayrı davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 26.05.2015 tarihli ve 2009/236 Esas, 2015/216 Karar sayılı kararı ile 120.819,24 TL maddi tazminatın gerçek kişi davalılardan olay tarihi olan 06.09.2004'ten itibaren yasal faizi ile birlikte, sigorta şirketlerinden ise dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 40.000,00 TL manevi tazminatın gerçek kişi davalılardan müştereken ve müteselsilen olay tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsiline ve davacı tarafa (37.000,00 TL ..., 1.000,00 TL ..., 1.000,00 TL .... ve 1.000,00 TL ....) ödenmesine, sigorta şirketlerinden manevi tazminat isteminin reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Mahkemenin 26.05.2015 tarihli ve 2009/236 Esas, 2015/216 Karar sayılı kararının süresi içinde asıl davada davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 11.12.2018 tarihli ve 2016/2128 Esas, 2018/119817 Karar sayılı ilamı ile asıl davada davalı ...Ş. vekilinin diğer temyiz itirazları reddedilerek somut olayda davalı ...Ş. vekilinin ıslah dilekçesine karşı ıslah zamanaşımı ve süresinden sonra dava zamanaşımı def'inde bulunduğu,

mahkemece ıslah ile artırılan miktara karşı ileri sürülen zamanaşımı def'i hususunda herhangi bir değerlendirme yapılmaksızın bilirkişi raporunda tespit edilen 120.819,24 TL'nin davalı ...Ş.'den tahsiline karar verildiği, mahkemece davalının süresinden sonra ileri sürdüğü dava zamanaşımı def'i ile ilgili davacı tarafın beyanı alındıktan sonra davalı vekilinin dava ve ıslah edilen miktar yönünden zamanaşımı defi hakkında değerlendirme yapılarak olumlu olumsuz karar verilmesi gerekirken tartışılmadan yazılı şekilde hüküm kurulmasının doğru görülmediği gerekçesi ile kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl ve birleşen davanın kısmen kabulü ile 120.819,24 TL maddi tazminatın tamamından davalı gerçek kişiler ile davalı ... A.Ş., 20.000,00 TL'lik kısmından ise davalılardan ...

Sigorta A.Ş. sorumlu olmak ve tahsilde tekerrür oluşturmamak kaydıyla gerçek kişi olan davalılardan olay tarihi olan 06.09.2004 tarihinden, davalı ... şirketlerinden ise dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...’a ödenmesine, 40.000,00 TL manevi tazminatın (37.000,00 TL'si davacılardan ... için, 1.000,00 TL davacılardan .... için ve 1.000,00 TL davacılardan ... için) gerçek kişi davalılardan olay tarihi olan 06.09.2004 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile ismi geçen davacılara ödenmesine,

sigorta şirketleri aleyhine açılan manevi tazminat davasının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Asıl davada davalı ...Ş. vekili temyiz dilekçesinde; Karayolları Trafik Kanunu’nun 98... uncu maddeleri ve Yargıtay kararları gereğince gerekli belgelerin eklenmesi ve şirkete müracaat tarihinden önce müvekkili şirketinin temerrüdünün söz konusu olmadığını, sigortacı yönünden yeterli ve gerekli belgelerin ibrazından itibaren 8 iş günü içinde temerrüdün gerçekleştiğini, olay tarihinden itibaren faize hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek mahkeme kararının bozulmasını istemiştir.

Birleşen davada davalı ... temyiz dilekçesinde; birleşen dosyada davalı müvekkiline dava dilekçesi ve deliller ile ilgili herhangi bir tebligat yapılmadığını, bununla beraber birleştirme kararı verilmesinin ardından da müvekkiline dava dilekçesi ve delillerin tebliğ edilmediğini, müvekkiline sadece ihbar olunan olarak tebligat yapıldığını, davalı olarak ise sadece sözlü yargılama duruşma günü ile diğer duruşma zabıtlarının tebliğ edildiğini, yapılan bu tebligatların müvekkilinin davaya esas ve usule ilişkin itiraz ve def'ilerini sunmasına engel olmayacağını,

05.10.2021 tarihli cevap dilekçelerinin ve zamanaşımı definin değerlendirilmemiş olmasının hukuka aykırı olduğunu, bilirkişi raporlarının da müvekkiline tebliğ edilmediğini, itiraz etme hakkı olduğunun kendisine bildirilmediğini, kazadan kaynaklanan maddi tazminat bedelllerinin sigorta şirketlerinden teminatları kapsamında talep edilmesi gerektiğini, karşılanamadığı oranda diğer şahıslardan talep edilebileceğini, müvekkilinin davada pasif husumet ehliyetinin bulunmadığını, 2009/236 E. sayılı dosya ile verilen 2015/216 K. sayılı gerekçeli kararın müvekkiline ihbar olunan sıfatı ile tebliğ edildiğini,

ihbar olunanın temyiz hakkının bulunmamaması sebebi ile davada taraf sıfatı olmadığı düşüncesi ile belirtilen hükme karşı müvekkili tarafından temyiz hakkının kullanılamadığını, şu halde ilk kararı temyiz edemeyen müvekkili yönünden davacı taraf yönünden bir kazanılmış haktan söz etmenin mümkün olmayacağını, davanın zamanaşımına uğradığını, kusur ve hesap raporunu kabul etmediklerini,

dosyada mübrez hesap bilirkişi raporunda yapılan hesaplamanın sadece davacılardan ... için yapılmış olması karşısında diğer davalıların maddi tazminat haklarının olmadığı ve davanın diğer davalılar yönünden maddi tazminata ilişkin taleplerinin reddi gerekirken tüm davacılar adına karar verilmesinin de hukuka aykırı olduğunu, hükmedilen manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu, maddi ve manevi tazminat taleplerinin müvekkilinin de içinde bulunduğu davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek mahkeme kararının bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; davalı ... şirketleri tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan araçların karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcuların uğradığı zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olmasına, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmamasına, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmamasına göre temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR