Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/16096 K.2025/17089

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü,

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalıların sürücüsü ve maliki olduğu aracın, yaya konumunda bulunan ...’e çarpması neticesinde yayanın vefat ettiğini bu nedenle davacıların derin üzüntü yaşadıklarını açıklamış eşi ... için 200.000,00 TL, çocuğu ... için 150.000,00 TL, annesi ... için 100.000,00 TL, babası ... için 100.000,00 TL, kardeşlari ... için 50.000,00 TL, ... için 50.000,00 TL...için 50.000,00 TL, ... için 50.000,00 TL, ... için 50.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; kazanın oluşumunda davalıların herhangi bir kusuru bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama neticesinde iddia, savunma ve toplanan delillere göre ... için 60.000,00 TL, ... için 40.000,00 TL, ... için 30.000,00 TL, ... için 30.000,00TL, ... için 20.000,00 TL, ... için 20.000,00 TL, ... ...için 20.000,00 TL, ... için 20.000,00 TL, ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın 01.03.2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunması üzerine Bölge Adiye Mahkemesince İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b/1. maddesi uyarınca esastan reddine ancak kararın harçlar yönünden düzeltilmesi gerektiğinden yeniden tazminat hükmü kurulmak suretiyle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına,

davanın kısmen kabulüne, ... için 60.000,00 TL, ... için 40.000,00 TL, ... için 30.000,00 TL, ... için 30.000,00 TL, ... için 20.000,00 TL, ... için 20.000,00 TL, ... ...için 20.000,00 TL, ... için 20.000,00 TL, ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın 01.03.2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacılar ... ve ... vekili temyiz dilekçesinde; müteveffanın eşi ve kaza tarihinde bir buçuk yaşında olan oğlu için hükmedilen manevi tazminat miktarlarının çok düşük olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Gerekçe

Uyuşmazlık, davaların sürücüsü ve işleteni olduğu aracın karıştığı trafik kazası sonucu yayanın vefatı nedeniyle manevi tazminat talebine ilişkindir.

Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bir kimsenin ölümü hâlinde, olayın özellikleri göz önünde tutularak ölenin yakınlarına uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verilebilir. Manevi tazminat, maddi bir zararın karşılanması niteliği taşımayıp zarara uğrayanda manevi huzur ve tatmini sağlamayı amaçlayan özgün bir nitelik taşır. Bu itibarla manevi tazminat, cezalandırma aracı olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanması olarak da nitelendirilemez.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulu’nun 22.06.1966 tarihli ve 7/7 sayılı kararına, Yargıtayın yerleşik uygulamalarına ve çağdaş hukuk anlayışına göre manevi tazminat miktarı belirlenirken zarar görenin yakınlarının duyduğu acı, üzüntü, keder gibi duyguları hafifletmenin ve dindirmenin yanında, zarar vereni gerekli dikkat ve özeni gösterme konusunda etkileyecek ölçüde caydırıcı olması da gözetilmelidir. O hâlde takdir olunacak miktar belirlenirken; bir yandan maddi tazminatı tamamlayan bir denkleştirme unsuru olarak zarara uğrayanın tatmin edilmesi, diğer yandan zarar verenin daha dikkatli ve özenli davranıp zarar verici eylemlerden sakınması için caydırıcı etki sağlayacak bedel ödettirilmesi göz önünde tutulmalıdır.

Öte yandan, manevi tazminatın miktarı belirlenirken hukuka aykırı eylemle birlikte somut olayın özellikleri, olay ve olgular, tarafların kusuru, tarafların kusuru olmasa bile zararın artmasındaki etkileri de dikkate alınmalıdır. Ayrıca miktarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel hâl ve şartların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenler kararda gerekçeleriyle gösterilmelidir. Zira Türk Medeni Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca Kanun’un takdir yetkisi tanıdığı konularda hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar vermek zorundadır.

Somut olayda; davaya konu kazanın meydana geliş tarihi, kazanın meydana gelmesinde kusurun davalı tarafta olması, temyiz eden davacıların ölene yakınlıkları ve yukarıdaki ilkeler göz önüne alındığında davacı ... ...ve davacı ... için hükmedilen manevi tazminat miktarları az olup daha fazla manevi tazminata hükmedilmek üzere Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Davacılar ... ve ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,