Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/16718 K.2023/4535

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ... Çelik Enerji Tersane ve Ulaşım San. A.Ş vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili. 19.07.2010 tarihinde ... A.Ş de işçi olarak çalışan ve ...

A.Ş'ye ait kamyonu kullanan davalı ... sevk ve idaresindeki araçla tedbirsizliği ve dikkatsizliği sonucu davacının ayağının üzerinden geçerek feci şekilde yaralanmasına neden olduğunu, davacının 15 gün Biga Devlet Hastanesinde tedavi gördüğünü, müvekkilinin evinde hiçbir işini yapamadığı gibi kişisel ihtiyaçlarını bile karşılayamaz durumda olduğundan refakatçi ve bakım ihtiyacı sebebiyle bakıcı tutmak zorunda kaldıklarını ve bu şekilde büyük giderlerinin olduğunu, maddi tazminat talep olunan tedavi, bakıcı, efor ve iş gücü kaybı zarar miktarlarının dava tarihinde kesin olarak belirlenmesi mümkün olmadığından,

işbu davanın HMK 107. maddesi gereğince belirsiz alacak davası olarak açıldığını belirterek, ileride yargılama sırasında zarar miktarı tespit edildiğinde dava miktarını arttırma hakları saklı kalmak üzere 20.000,00 TL maddi, 20.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 19.07.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 11.02.2022 tarihli bedel artırım dilekçesi ile 3.292,41 TL geçici iş göremezlik, 42.995,57 TL sürekli iş göremezlik tazminatı,

12.600,00 TL bakıcı gideri ve 2.607,00 TL SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri olmak üzere talebini toplam 61.494,00 TL artırmıştır.

II. CEVAP

1. Davalı ... A.Ş vekili; davacının daha sonradan iddiasını genişletmesine değiştirmesine muvafakatlerinin olmadığını, zamanaşımı itirazlarının olduğunu, müvekkil şirket ile oluşan kaza arasında illiyet bağının kesildiğini, talep edilen miktarların fahiş olduğunu, davanın müvekkil şirket aracının zorunlu mali mesuliyet sigortasını yapan sigorta şirketine ihbar edilmesini, davanın tüm istemleriyle birlikte reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalı ...; kendisinin ... A.Ş de kamyon soförü olduğunu ,görevinin sadece fabrika sahası içerisinde su dağıtımı olduğunu, cuma günleri köy içerisine ağır tonajlı araçların girmesinin yasak olmasına rağmen Aksaz köyünde su dağıtımı için görevlendirildiğini, asgari ücretle çalışan bir işçi olarak mecburen emirlere riayet etmek zorunda olduğunu, kazada tek suçlunun fabrika yetkilileri olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 05.05.2015 tarih ve 2012/244 Esas ve 2015/358 sayılı kararıyla; davacının maddi tazminat isteminin kısmen kabulü ile; 14.246,49 TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacının manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile ; 6.000 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen 05.05.2015 tarih ve 2012/244 Esas ve 2015/358 sayılı kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 01.11.2018 tarih ve 2015/19374 Esas 2018/10010 Karar sayılı ilamında özetle "...Somut olayda mahkemece kusur yönünden hiçbir inceleme yaptırılmadan Biga Sulh Ceza Mahkemesinin 2010/539 esas, 2012/639 karar sayılı dosyasında verilen kararın temyiz edilmeksizin kesinleşmiş olması ve Adli Tıp Kurumu raporunda oransal kusur belirlemesi yapılmamış olması bakımından sözkonusu rapora dayanılarak hüküm kurulmasının doğru olmadığı,

ayrıca mahkemece öncelikle HMK'nın 31. maddesinde düzenlenen hakimin davayı aydınlatma ödevi doğrultusunda dava dilekçesindeki maddi tazminat taleplerinin ne kadarının geçici iş göremezlik, ne kadarının sürekli iş göremezlik, ne kadarının tedavi gideri ve bakıcı gideri olduğu açıklattırıldıktan sonra, kaza tarihinde yürürlükte bulunan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği’ne göre rapor aldırılarak geçici işgöremezlik ve sürekli iş göremezlik durumu tespit edilerek,

sonucuna göre (talep de gözetilerek) geçici işgöremezlik ve sürekli iş göremezlik süresi yönünden maluliyet tazminatına ve geçici iş göremezlik süresi yönünden bakıcı giderine hükmedilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yerinde olmayan gerekçe ile yazılı şekilde karar verilmesinin doğru görülmediği" şeklindeki gerekçesi ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davanın kısmen kabulüne, 42.995,57 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 3.292,41 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 4.599,00 TL bakıcı gideri, 2.607,00 TL tedavi gideri olmak üzere toplam 53.493,98 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 19.07.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 20.000,00 TL manevi Tazminatın kaza tarihi olan 19.07.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... A.Ş vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ...

A.Ş vekili temyiz dilekçesinde; mahkemece tarafsız olamayacak tanıkların ifadelerine dayanarak karar verildiğini, davacı tarafın 11.02.2022 tarihli dilekçesi ile HMK 107. maddesi hükmü uyarınca dava bedelini arttırmış bulunduğunu, bedel arttırım talebinin 22.02.2021 tarihli bilirkişi raporu ve 16.11.2021 tarihli ek bilirkişi raporu dikkate alınarak yapıldığını, hesaplamanın kaza tarihi olan 19.07.2010 tarihinden itibaren yapıldığını, davacı tarafın talepleri 10 yıllık zaman aşımına tabi olmakla, bedel arttırım talebinden 10 yıl önceki, başka bir deyişle 11.02.2011 tarihinden önceki taleplerin zaman aşımına uğramış bulunduğunu,

Adli Tıp Kurumu'nun 29.06.2020 tarihli raporu ile davacının geçici iş göremezlik süresi içerisinde başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmayacağı belirlenmiş olduğu halde o tarihte geçerli olan asgari ücret üzerinden bakıcı gideri hesaplanmasının ve hüküm altına alınmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, bir an için iddia olunan bakıcı giderinin tazmininin gerektiği kabul olunsa dahi, bakıcı giderinin asgari ücret üzerinden değil aylık 600,00 TL olarak hesaplanması gerektiğini belirterek, kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; 19.07.2010 tarihinde davalıların işleteni ve sürücüsü olduğu aracın, davacı yayaya çarpması sonucu davacının yaralanması nedeniyle sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri, tedavi gideri ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 ünü maddesi delaletiyle mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 46 ve 47 nci, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 ve 56 ıncı maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu 85, 89, 90 ıncı maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla davalı ... Çelik Enerji Tersane ve Ulaşım San. A.Ş vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2. Dosya kapsamından, mahkemece Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 01.11.2018 tarih ve 2015/19374 Esas 2018/10010 Karar sayılı bozma ilamına uyulmasına karar verilmesine rağmen gereğinin yerine getirilmediği, bozma ilamı doğrultusunda mahkemece maluliyet raporu alındığı, söz konusu raporda davacının bakıcı ihtiyacı olmadığı belirtildiği halde 4.599,00 TL bakıcı giderine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda dosyaya kazandırılan "Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi adli tıp raporunda; ... kızı 1963 doğumlu ...’ın 19.07.2010 tarihinde maruz kaldığı trafik kazasına bağlı; metatars kırığı ve doku defekti yaralanması nedeniyle; geçici iş göremezlik süresinin olay tarihinden itibaren 6(altı) aya kadar uzayabileceği, kesin iş göremezlik süresinin kişinin tedavi ve takibini yapan hekimler (sağlık kuruluşu) tarafından düzenlenmiş istirahat veya çalışabilir raporu ile belirlenebileceği, geçici iş göremezlik süresi içerisinde başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı,

geçici iş göremezlik süresi sonundan itibaren ayak bileği hareket kısıtlılığı arızası nedeniyle; olay tarihinde yürürlükte olan 11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerinden yararlanılarak ve meslek grup numarası bildirilmemekle Grup 1 kabul olunarak: Gr1 XII(27Ca……….7)A %11 E cetveline (yaşına) göre %12,1 (yüzdeonikivirgülbir) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, aynı yönetmelik çerçevesinde başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı" kanaati bildirilmiştir.

Bu durumda eldeki davada Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 29.06.2020 tarihli rapora göre davacının geçici ve sürekli bakıcı ihtiyacı olmadığı belirlenmekle, bakıcı gideri yönünden hüküm tesis edilmesi doğru olmamış, hükmün bu nedenle davalı yararına bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı ... Çelik Enerji Tersane ve Ulaşım San. A.Ş vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle ... Çelik Enerji Tersane ve Ulaşım San. A.Ş vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davalı ... Çelik Enerji Tersane ve Ulaşım San. A.Ş'ye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,