Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/7301 K.2025/7571

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı tarafından ZMSS poliçesi ile sigortalanan ve davacının desteği olan müteveffanın yolcusu olduğu aracın, yol kenarındaki taşa çarpıp, dereye düşmesi sonucunda 21.05.2018 tarihinde tek taraflı trafik kazasının meydana geldiğini ve kaza nedeniyle davacının desteğinin öldüğünü, davalı tarafa başvuru yapılsa da davalı tarafça ödeme yapılmadığını beyanla belirsiz alacak davası olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, talep arttırım dilekçesiyle talebini 131.103,87 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafça dava öncesinde davalıya usulüne uygun başvuru yapılmadığını, müvekkilinin ZMSS poliçe limitleri dahilinde ve sigortalı aracın sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğunu, kusur durumunun tespiti için rapor alınması gerektiğini, hesaplanan tazminattan müterafik kusur indirimi ve hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, dava tarihinden itibaren yasal faize karar verilebileceğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 17.09.2019 tarihli ve 2018/955 Esas ve 2019/768 Karar sayılı kararıyla davanın kabulü ile 131.103,87 TL destekten yoksun kalma tazminatının 04.10.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine; Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; hesaplanan tazminattan müterafik kusur indirimi ve hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; davalı ... şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan ve davacının desteğinin yolcu olarak bulunduğu aracın, yol kenarındaki taşlara çarpıp dereye düşmesi suretiyle meydana gelen ölümlü tek taraflı trafik kazası sonucunda davacının, desteği olan müteveffanın desteğinden yoksun kalması nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

1- Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, davacının desteğinin para karşılığında taşındığının anlaşılmış olması nedeniyle hesaplanan tazminattan hatır taşıması indirimi yapılmamış olmasına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2- Davalının diğer temyiz itirazlarına gelince;

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 52. maddesi uyarınca zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış (müterafik kusur hâli söz konusu) ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir. Müterafik kusura ilişkin savunma bir def’i olmadığından bu yönde bir savunma olmasa da resen dikkate alınması gerekir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 78. ve Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 150. maddesi uyarınca emniyet kemeri takılması zorunluluğu bulunan araçlardan biri de otomobildir.

Dosya içerisinde yer alan ve kolluk görevlilerince tanzim olunan 24.05.2018 tarihli olay yeri inceleme tutanağında; emniyet kemerinin takılı olmadığının ifade edildiği görülmüş ve yine düzenlenen iş bu tutanaktan müteveffanın araçtan fırladığı anlaşılmıştır.

Adli Tıp Kurumu ... Grup Başkanlığı Morg İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen davacının desteğine ait 05.10.2018 tarihli otopsi raporunda müteveffanın ölümünün, kafa travmasına bağlı omur kırığıyla birlikte omurilik yaralanması sonucu meydana geldiğinin ifade edildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda; davalıya sigortalı araçta yolcu konumunda bulunan davacının desteğinin trafik kazası sonucu vefat ettiği ve emniyet kemeri takmadığı hususu, trafik kaza tespit tutanağı ile müteveffanın kaza esnasında araçtan fırlayarak aracın dışına düşmüş olması nedeniyle ve kazaya ilişkin kolluk görevlilerince tanzim olunan olay yeri inceleme tutanağı ile sabittir. Buna göre; müteveffanın emniyet kemeri takmaması nedeniyle zararın artmasında katkısının bulunduğu gözetilerek TBK’nın 52. maddesi gereğince Dairemizin yerleşik uygulamasına göre %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle davalının sorumlu olduğu tazminat miktarının belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

VI. KARAR

1. Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekillerinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2. Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 3. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 12.05.2025 tarihinde ... ve ...'in karşı oyu ve oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Somut olayda destek yolcu konumundadır. Tek taraflı trafik kazasının aracın yol kenarındaki taşa çarptıktan sonra dereye düşmesi suretiyle meydana geldiği anlaşılmaktadır. Aracın suya gömülmesi, müteveffanın sudan ölü olarak çıkarılmış olması, kazanın oluş şekli birlikte gözetildiğinde müteveffanın kaza esnasında kurtulma niyetiyle emniyet kemerini çıkartmış olabileceği ihtimali de gözetilerek müterafik kusur indirimi yapılmasına yer olmadığı ve kararın onanması gerektiği kanaatinde olduğumuzdan, sayın çoğunluğun bozma kararına katılmıyoruz.