Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/7384 K.2024/1966

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 23.01.2019 tarihinde davacının sürücüsü olduğu motosiklet ile davalı şirkete Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi ile sigortalı aracın karıştığı çift taraflı kazada davacının yaralanarak malul kaldığını belirterek belirsiz alacak olarak 4.800,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 100,00 TL geçici bakıcı giderinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş, bedel artırım dilekçesiyle bakıcı gideri talebini 2.064,70 TL'ye, geçici iş göremezlik tazminatı talebini 9.094,05 TL'ye, sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 128.398,63 TL'ye artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı def'inde bulunarak ve maluliyete itiraz ederek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; usul ve denetime elverişli maluliyet ve aktüer raporu çerçevesinde davalı tarafın ZMSS poliçesi kapsamında sorumluluğunun belirlendiği gerekçesiyle davanın kabulüne, 2.064,70 TL bakıcı gideri, 9.094,05 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 128.398,63 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 139.557,38 TL tazminatın karar tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; hükme esas alınan maluliyet raporunun sunulan medikal rapor ile çelişkili olduğunu, iyileşme ve tedavi süresi beklenmeden hatalı mevzuata göre düzenlendiğini, davacı sürücü ehliyetsiz olup müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, davacı kafa bölgesinden yaralanmış olup kask takmama nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, TRH 2010 Yaşam Tablosu progresif rant yöntemine göre hesaplama yapılmasının hatalı olduğunu, 1,8 teknik faiz yöntemine göre hesaplama yapılması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatı ve geçici bakıcı giderinin teminat dışı olduğunu, vekalet ücretinin; tarifeye göre belirlenen ücretin 1/5'i oranında hükmedilmesi gerektiğini belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; maluliyet raporunun kaza ile illiyetli maluliyet oranını farklı mevzuatlara göre belirlediği, Uyuşmazlık Hakem Heyetince hatalı mevzuata göre belirlenen oranın benimsendiği, kaza tarihinde geçerli mevzuata göre belirlenen oranın % 15 olduğu, bakıcı gideri poliçe teminat kapsamında davalı tarafın sorumluluğunda olduğu, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre yapılmasının Yargıtay içtihatlarına uygun olduğu,

dosya kapsamına sunulu Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) hizmet dökümüne göre davacının geçici iş göremezlik döneminde çalıştığı bu sebeple davalı tarafın anılan yöne ilişkin itirazının kabulü gerektiği, davacı sürücü ehliyetsiz olup % 20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğinden anılan yöne ilişkin itirazın kabulü gerektiği, kök raporun % 15 maluliyet oranına ve güncel asgari ücrete revize edildiğinde tazminatın 175.627,16 TL olduğu, müterafik kusur indirimi yapıldığında 140.501,73 TL olduğu,

sürekli iş göremezlik tazminatı bakımından 128.398,63 TL üzerinden kurulduğundan aleyhe bozma yasağı gereği sürekli iş göremezlik tazminatında değişiklik yapılmadığı gerekçesiyle, davalı vekilinin itirazının kısmen kabulüne, yeniden hüküm tesisi ile davanın kısmen kabulüyle 128.398,39 TL sürekli iş göremezlik ve 1.651,76 TL bakıcı gideri toplamı 130.050,39 TL'nin karar tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle başvuru sahibine ödenmesine, geçici iş göremezlik tazminatının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına karşı yaptığı itiraz başvurusuna konu ettiği nedenlerle, İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı sürücünün sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile bakıcı gideri talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Dosya kapsamından. Uyuşmazlık Hakem Heyetince alınan 19.11.2021 tarihli hesap raporu ile davacının % 17,2 maluliyet oranına ve TRH 2010 Yaşam Tablosu progresif rant yöntemine göre 128.398,63 TL sürekli iş göremezlik tazminatı belirlenmiş, Uyuşmazlık Hakem Heyetince söz konusu rapor benimsenerek tazminat hüküm altına alınmıştır.

Davalı vekilince Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına maluliyet oranı ve diğer nedenlerle itiraz edilmesi üzerine İtiraz Hakem Heyetince; kaza tarihinde yürürlükte olan mevzuata göre % 15 maluliyet oranının benimsenmesi gerektiği, usul ekonomisi ilkesi uyarınca aktüer raporu alınmasına gerek olmadığı kanaati ile heyetçe hesaplama yapılarak % 15 maluliyet oranı ve İtiraz Hakem Heyeti karar tarihindeki güncel asgari ücret verilerine, TRH 2010 Yaşam Tablosu progresif rant yöntemine göre tazminat hesaplandığında 175.627,16 TL tazminat hesaplandığının belirtildiği,

davacı sürücünün sürücü belgesiz olması nedeniyle % 20 oranında müterafik kusur indirimi yapıldığında ise tazminatın 140.501,73 TL olduğu, söz konusu bedelin Uyuşmazlık Hakem Heyetince hüküm altına alınan 128.398,63 TL'den fazla olduğu bu sebeple aleyhe bozma yasağı kapsamında davalı vekilinin anılan yöne ilişkin itirazlarının reddine karar verilmiştir.

Bu durumda; Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen karara sadece davalı tarafça itiraz edildiği ve Uyuşmazlık Hakem Heyetince hükme esas alınan 19.11.2021 tarihli hesap raporuna davacı tarafın itirazının bulunmadığı gözetilerek 19.11.2021 tarihli raporda belirlenen hesaplama yöntemi bakımından davalı taraf lehine usuli kazanılmış hak oluştuğu dikkate alınmalıdır. Her ne kadar itiraz hakem heyeti tarafından Uyuşmazlık Hakem Heyetince hükmedilen miktar aşılmadan karar verilip usuli kazanılmış hakların korunduğu gerekçesine dayanılmışsa da, karar gerekçesinde davacı lehine güncel verilerle hesaplama yapılması dikkate alındığında, bu kabulün usuli kazanılmış hakları ihlal edici nitelik taşıdığı açıktır.

Açıklanan vakıalar karşısında İtiraz Hakem Heyetince.

Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına karşı sadece davalı tarafça itiraz edildiği gözetilerek Uyuşmazlık Hakem Heyetince hükme esas alınan 19.11.2021 tarihli hesap raporundaki veriler esas alınarak davalı taraf lehine oluşan kazanılmış hakkın korunmasını sağlayacak biçimde ve olay tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ölçülerine göre belirlenen maluliyet oranı olan % 15 orana revize edilmesi suretiyle hesaplama yapılması ve davacı tarafça karara itiraz edilmediğinden % 20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerekirken,

usuli kazanılmış hakları ihlal edecek biçimde güncel asgari ücret verilerine göre hesaplama yapılarak karar verilmesi doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.

3.5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrası, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü ve AAÜT’nin 17/2 nci maddeleri bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5’i oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) ve (3) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,

Dosyanın, mahkemeye gönderilmesine,