Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/10255 K.2023/13676

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 30.06.2017 tarihinde davacının yolcu olarak bulunduğu davalıya sigortalı araç ile başka bir aracın karıştığı çift taraflı trafik kazasında davacının yaralanarak malul kaldığını, davalının tahkim başvurusundan önce davacıya 18.09.2020 tarihinde 12.827,65 TL kısmi ödeme yaptığını, ödemenin yetersiz olduğunu, bakiye tazminat talep ettiklerini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 4.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 500,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 500,00 TL geçici bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 5.000,00 TL tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; ıslah dilekçesi ile talebini toplam 194.856,32 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, davalının tahkim başvurusundan önce davacıya 18.09.2020 tarihinde 12.827,65 TL ödediğini, davacının bakiye tazminat talebinin reddi gerektiğini, başvuruya eklenen maluliyet raporunu kabul etmediklerini, tarafların kusur oranlarının uzman bilirkişi tarafından belirlenmesi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının aynı kazaya ilişkin davalı aleyhine destekten yoksun kalma tazminatı talepli açtığı dava kapsamında Şanlıurfa 2.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2017/501 Esas sayılı dosyasında 02.04.2019 tarihli üç kişilik bilirkişi heyetinden alınan raporda davalıya sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde % 100 kusurlu olduğunun tespit edildiği, bu kusur raporunun hükme esas alındığı, davacının dosyaya sunduğu 13.04.2020 tarihli % 14 oranlı maluliyet raporunun hatalı yönetmeliğe göre hazırlandığı, ara karar ile yeni bir rapor alınmasına karar verildiği,

dosya kapsamında alınan uzman doktorlardan oluşan üç kişilik bilirkişi heyetinin hazırladığı 27.03.2021 tarihli raporda Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği ve Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine göre davacının kazadan kaynaklanan maluliyetinin % 13 oranında olduğunun tespit edildiği, % 13 maluliyet oranı, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre aktüer bilirkişi raporu ile tazminatın usulünce hesaplandığı, aktüer raporda davalı tarafından yapılan kısmi ödemenin ödeme tarihindeki verilere göre yetersiz olduğunun tespit edildiği,

kısmi ödemenin güncelleştirilmiş halinin rapor tarihindeki verilere göre hesaplanan tazminattan mahsup edilerek davacının talep edebileceği bakiye tazminatın tespit edildiği gerekçesiyle, başvurunun kabulü ile 180.303,63 TL bakiye sürekli iş göremezlik tazminatı, 13.168,81 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 1.383,88 TL geçici bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 194.856,32 TL tazminatın 03.12.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, davalının tahkim başvurusundan önce davacıya 18.09.2020 tarihinde 12.827,65 TL ödediğini, davacının bakiye tazminat talebinin reddi gerektiğini, hükme esas alınan maluliyet raporunun hatalı olduğunu, kusur oranının hatalı olduğunu, kusur raporunun taraflarına tebliğ edilmediğini, davalının geçici işgöremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri tazminatı ve tedavi giderlerinden sorumlu olmadığını, SGK tarafından davacıya yapılan rücuya tabi bir ödeme varsa araştırılıp, tazminattan mahsup edilmesi gerektiğini,

tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faize göre yapılması gerektiğini, davacının kaza esnasında emniyet kemeri takmaması sebebiyle hükmedilecek tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, davacı lehine 1/5 oranında nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek, Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, ceza zamanaşımı süresinin dolmadığı, davanın zamanaşımına uğramadığı, kısmi ödemenin ödeme tarihindeki verilere göre yetersiz olduğunun tespit edildiği, davacının destekten yoksun kalma tazminatı talepli açtığı dava kapsamında alınan 02.04.2019 tarihli kusur raporuna göre davalıya sigortalı aracın sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde % 100 kusurlu olduğunun tespit edildiği,

davacının dosyaya sunduğu % 14 oranlı maluliyet raporunun kaza tarihinde yürürlükte olan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre hazırlanıp hüküm kurmaya elverişli olduğu, Uyuşmazlık Hakem Heyetinin ara kararı ile alınan % 13 oranlı raporun ise kaza tarihinde yürürlükte olmayan Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği ve Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine göre hazırlanıp hüküm kurmaya elverişli olmadığı,

ancak Uyuşmazlık Hakem Heyetinin daha düşük oranlı (% 13) rapora göre hüküm kurduğu anlaşılmasına göre davalı vekilinin bu husustaki itirazında hukuki yarar görülmediği, davalının geçici işgöremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri tazminatından poliçe kapsamında sorumlu olduğu, davacıya SGK tarafından kazadan kaynaklı herhangi bir ödeme yapılmadığı, progresif rant yöntemine göre tazminatın usulünce hesaplandığı, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davacı lehine AAÜT'ye göre tam nispi vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu,

davalı vekilinin bu hususlardaki itirazlarının reddi gerektiği, ancak davacının kaza esnasında emniyet kemeri takmadığı ve araçtan fırlayarak yola düştüğünün anlaşılmasına göre hükmedilecek tazminattan % 20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği gerekçesiyle, davalı vekilinin müterafik kusura ilişkin itirazının kabulüne, diğer itirazlarının reddine, kararın kaldırılmasına,

yeniden hüküm kurulmak suretiyle başvurunun kısmen kabulü ile 141.499,00 TL bakiye sürekli iş göremezlik tazminatı, 10.535,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 1.107,10 TL geçici bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 153.141,10 TL tazminatın 03.12.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, davalının tahkim başvurusundan önce davacıya 18.09.2020 tarihinde 12.827,65 TL ödediğini, davacının bakiye tazminat talebinin reddi gerektiğini, hükme esas alınan maluliyet raporunun hatalı olduğunu, kusur oranının hatalı olduğunu, kusur raporunun taraflarına tebliğ edilmediğini, davalının geçici işgöremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri tazminatı ve tedavi giderlerinden sorumlu olmadığını, SGK tarafından davacıya yapılan rücuya tabi bir ödeme varsa araştırılıp, tazminattan mahsup edilmesi gerektiğini,

tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faize göre yapılması gerektiğini, davacı lehine 1/5 oranında nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek, İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 52 ve 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere; hükme esas alınan 02.04.2019 tarihli kusur raporunun dava dilekçesinin ekinde dosyaya sunulduğu anlaşılmasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Sigorta tahkim yargılamasında hükmedilecek vekalet ücreti ile ilgili olarak; 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrasında "Talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekalet ücreti, Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde belirlenen vekalet ücretinin beşte biridir." hükmü yer almaktadır.

Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesine 19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 6 ncı maddesi ile eklenen (13) numaralı fıkrasında, "Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." düzenlemesi mevcuttur.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 17 nci maddesinin (2) numaralı fıkrası ise "Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir..." şeklinde düzenlenmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak AAÜT'nin 13 ve 17 nci maddeleri gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine karar verilmesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki, bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca İtiraz Hakem Heyeti kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile İtiraz Hakem Heyeti kararının 6.4. bendinde yer alan "18.498,40 TL" ibaresi çıkartılarak yerine "4.080,00 TL" ibaresinin yazılmasına ve kararın bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA;

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,