Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/13518 K.2025/6307

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 24.08.2021 tarihinde davacının yolcu olduğu ve davalı ... şirketinin zorunlu mali sorumluluk sigortasını yaptığı aracın karıştığı trafik kazasında davacının yaralandığını ve malul kaldığını, sigorta şirketine yapılan başvuruya olumlu yanıt vermediğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 10,00 TL sürekli maluliyet tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, talebini 21.09.2023 tarihinde 430.000,00 TL' ye ıslah etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; kazanın 24.08.2021 saat 20:25 saatinde meydana geldiğini, her ne kadar fesih zeyili 10.08.2021 tarihinde yapılmış ise de satışın 09.08.2021 tarihinde yapıldığını, satıştan sonra sigorta şirketinin 15 gün süre ile sorumlu olduğunu, bu koruma süresinin 24.08.2021 tarihi saat 12:00' de sona erdiğini, poliçenin kaza tarihini kapsamadığını, pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddi gerektiğini, sunulan maluliyet raporunun yürürlükteki yönetmelik hükümlerine uygun düzenlenmediğini, sigortalı araç sürücüsünün ehliyeti bulunmadığını,

davacı ehliyeti olmadığını bildiği sürücünün aracına bindiğinden tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, hesaplamanın TRH-2010 Yaşam Tablosu ve %1,65 teknik faiz ile yapılması gerektiğini, başvuru tarihinden itibaren yasal faiz ile sorumlu olabileceklerini, aleyhe hüküm kurulacak olması halinde davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne (AAÜT) göre belirlenen rakamın 1/5'i oranında olması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, 430.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 26.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından itiraz başvurusunda bulunulması üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı vekilinin itirazlarının kabulüne, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; sigorta sözleşmesinin aracın satışı nedeniyle sigorta şirketi tarafından 10.08.2021 tarihli zeyilname ile feshedildiğini, feshedilen sigorta sözleşmesinin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 94. maddesi gereğince fesihten itibaren 15 gün süre ile geçerli olduğunu, bu durumda 25.08.2021 tarihine kadar sigorta şirketinin zarardan sorumlu olduğunu, kaza tarihinin 24.08.2021 tarihi olması karşısında davanın sigorta şirketine yöneltilmesinde hata bulunmadığını, vekalet ücretinin AAÜT'ye göre belirlenen rakamın 1/5' i oranında olması gerektiğini belirterek kararı temyiz etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... şirketince zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanan ve malul kalan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91–100. maddelerinde zorunlu mali sorumluluk sigortası düzenlenmiştir. Bu sigortanın amacı, trafik kazaları nedeniyle 3. kişilerin uğrayacakları zararların kolayca temin edilmesini sağlamaktır. Bu sigorta işleteni değil, aracı takip etmektedir. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası işletenin 2918 Karayolları Trafik Kanunu'nun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere yapılmaktadır.

2918 Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. maddesinde, işletenlerin bu kanunun 85/1. maddesine göre sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu, aynı kanunun 94. maddesinde, sigortalı aracı işletenlerin değişmesi halinde, devreden kişinin 15 gün içinde sigortacıya durumu bildirmek zorunda olduğu, sigortacının sigorta sözleşmesini durumun kendisine tebliği tarihi itibariyle 15 gün içinde feshedebileceği, sigortanın fesih tarihinden 15 gün sonrasına kadar geçerli olacağı düzenlemelerine yer verilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95. maddesinde ise, sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran hallerin zarar görene karşı ileri sürülemeyeceği, ödemede bulunan sigortacının, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurulabileceği hükümlerine yer verilmiştir.

Bu bakımdan olay tarihini kapsayan zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesinin varlığı halinde 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95/2. maddesi gereğince sigortacının tazminat yükümlülüğünün azaltılması ve kaldırılmasına ilişkin poliçenin iptal edildiği, geçersiz olduğu bu nedenle sorumluluğunun bulunmadığı gibi haller sigortacı tarafından 3. kişilere karşı ileri sürülemeyeceğinden, sigortacı zarar görene ödeme yaptıktan sonra sigorta sözleşmesinin sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre tazminatın kaldırılmasını ve indirilmesini sağlayabileceği oranda kendi sigorta ettirenine rücu edebilecektir.

Anayasa Mahkemesi, 23.01.2024 tarihli 2023/130 ve 2024/17 sayılı kararı ile 2918 sayılı Kanunun 94/3. maddesini iptal etmiş ve yayın tarihinden itibaren 9 ay sonra yürürlüğe gireceğini hükme bağlamıştır. Dolayısıyla bu iptal kararı 04.01.2025 tarihinde yürürlüğe girmiş ise de Anayasa Mahkemesi kararları geriye yürümeyeceğinden olay tarihi itibariyle yürürlükte bulunan yasa hükümlerinin uyuşmazlığa uygulanması gerekmektedir.

Somut olayda; davaya konu kazanın 24.08.2021 tarihinde meydana geldiği, ... Sigorta A.Ş. tarafından Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının 29.03.2021/29.03.2022 dönemini kapsar şekilde düzenlendiği, kazaya karışan aracın 09.08.2021 tarihinde satıldığı ve fesih zeyilinin 10.08.2021 tarihinde düzenlendiği anlaşılmakla, fesih tarihinden itibaren 2918 sayılı Kanunun 94/3. Maddesinin aradığı 15 günlük süre dolmadan kaza olduğu ve davalının sorumluluğu kaza tarihi itibariyle devam ettiğinden başvurunun kabulü yerine reddi kararı hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR