Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/4625 K.2023/7974

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece asıl davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar asıl ve birleşen davada davacı vekili ve birleşen dosya davalıları ... ve ... tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı kurumdan emekli aylığı almakta olan davalıların murisi ...'nun 2004 yılında vefatından sonra 20.....2004-28.02.2007 tarihleri arasındaki aylıklarının hesabından haksız olarak çekildiğinin kurum tarafından anlaşılması üzerine bu maaş bedellerinin tahsili için 2007 yılında murisin mirasçıları hakkında ... 6. İcra Müdürlüğünün yenilenen 2012/2964 Esas sayılı dosyasından icra takibi başlattıklarını, davalı-borçlular ... ile ... 'nun itirazları üzerine takibin durduğunu belirterek haksız itirazların iptali ile takibin devamına ve davalı-borçlular aleyhinde %20'den az olmamak üzere icra inkâr tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davacı vekili birleşen dava dilekçesinde; ... 4. ...

Mahkemesinin 2013/581 Esas sayılı dosyası ile açtıkları davada, dava dosyasına davalılar tarafından sunulan cevap dilekçelerinden sigortalı ...'nun ölüme kadar davalıların murisi ve babaları olan ... ...'nun ailesiyle birlikte yaşadığını ve emekli maaşlarının bu kişiler tarafından çekildiğini beyan ettiklerini, davalıların murisi ve babaları olan ... ... aleyhine icra takibi başlattıklarını ancak ... ...'nun takip sırasında 01.....2012 tarihinde vefat ettiğini,

mirasçısı sıfatıyla davalılar ... ve ... adına ödeme belgesi tebliğ edilmesi sonrasında bu davalılar tarafından da itiraz dilekçesi ibraz edildiğini ve haklarındaki takibin durduğunu belirterek bu davalıların yaptığı itirazların iptali ile takibin devamına, davalı-borçlular aleyhinde %20'den az olmamak üzere icra inkâr tazminatına karar verilmesini ve aralarındaki bağlantı nedeniyle bu dava dosyasının ... 4. ...

Mahkemesinin 2013/581 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

1.... 4. ... Mahkemesinin 2013/581 Esas, 2016/223 Karar sayılı dosyasında; davanın reddine karar verilmiştir. 2.Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 20.09.2017 tarih, 2016/15475 Esas, 2017/5990 Karar sayılı ilamı ile, davanın ... Mahkemesinde değil, genel mahkemede görülmesi gerektiğinden kararın bozulmasına karar verilmiştir. 3.... 4. ... Mahkemesinin 22.05.2018 tarih, 2017/276 Esas, 2018/56 Karar sayılı kararı ile mahkemenin görevsizliğine, görevli mahkemenin ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğuna karar verilmiştir. Bu kararın kesinleşmesi üzerine dava dosyası incelmeye konu mahkemeye tevzi edilmiştir.

4.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;".. yapılan ceza yargılaması sırasında kök muris ...'nun oğlu ölü ... ...'nun yanında yaşadığı ve kök murisin ölümünden sonra 2004-2007 yılları arasında yatırılmaya devam edilen emekli aylığının oğlu ölü ... ... tarafından çekildiğinin ... olduğu, her ne kadar muris ... ... mirasçıları olan birleşen dosya davacıları ... ile ... tarafından babalarının mirası reddedilmiş ise de bu reddin davacı kurumdan haksız olarak çekilen emekli aylığının istirdatını engelleyen bir durum olmadığı,

bu nedenle davacı kurumdan haksız olarak çekilen emekli aylığının iadesinden hakkında mahkumiyet kararı verilen ancak ölmesi nedeniyle davası düşürülen muris ... ... mirasçıları olan birleşen dosya davalılarının sorumlu oldukları" gerekçesiyle; haklarında beraat kararı verilen ve kesinleşen asıl dosya davalıları yönünden davanın reddine, birleşen dosya davalıları yönünden ise yapılan itirazın asıl alacak üzerinden iptaline dair davanın kısmen kabulü ile davalılar ... ile ...'nun ...

6. İcra Müdürlüğünün 2012/2964 Esas sayılı dosyasına yaptıkları itirazların iptali ile takibin 11.892,13 TL asıl alacak üzerinden devamına, 11.892,13TL asıl alacak üzerinden hesaplanacak %20 oranında icra inkâr tazminatının davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl ve birleşen davada davacı vekili ve birleşen dosya da davalılar ... ve ... temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1-Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davanın kabul edilen kısmı yönünden herhangi bir itirazları olmadığını, dosyanın red edilen ve kısmen red edilen hükmü yönünden 5510 sayılı Kanun'un 96 ncı maddesine göreyapılan ödemelerin yersiz ödeme hükmünde olduğunu ve usulsüz olarak çekilen bu aylıkların terekeye dahil olmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

2-Birleşen dosya davalısı ... temyiz dilekçesinde; müvekkili davalı ...'nun, ... ... mirasçısı olarak reddi miras yaptığını, bu hususta verilen ... ... 20. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/185 Esas, 2014/273 Karar sayılı kararının Yargıtay onamasından geçerek kesinleştiğini, müvekkili hakkında dolandırıcılık suçundan ... ... 8. Ağır Ceza Mahkemesinde açılan davada beraatine karar verildiğini, bilirkişi raporu ile müvekkilinin sorumlu olmadığının belirtildiğini, davacı kurum tarafından müvekkil davalılar hakkında ... mahkemesinde açılan davada asıl ve birleşen davaların reddine karar verildiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

3-Birleşen dosya davalısı ... temyiz dilekçesinde; ... ... mirasçısı olarak reddi miras yaptığını, bu hususta verilen ... ... 20. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/185 Esas, 2014/273 Karar sayılı kararının Yargıtay onamasından geçerek kesinleştiğini, hakkında dolandırıcılık suçundan ... ... 8. Ağır Ceza Mahkemesinde açılan davada beraatine karar verildiğini, bilirkişi raporu ile sorumlu olmadığının belirtildiğini, davacı kurum tarafından hakkında ... mahkemesinde açılan davada asıl ve birleşen davaların reddine karar verildiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı kurum sigortalısının vefatı bildirilmeyerek sigortalı adına yatırılan aylıklarının yersiz olarak çekilmeye devam edilmesi nedeniyle başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 4721 sayılı ... Medenî Kanunu'nun 605 inci maddesi

3. Değerlendirme

1. Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında ve delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığının anlaşılmasına göre, davacı vekilinin tüm ve davalı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir

2. Birleşen dava davalıları ... ve ...'nun temyiz itirazlarına gelince;

... Medenî Kanunu'nun (TMK) 605 inci maddesinin 1 inci fıkrasında "gerçek ret", 605 inci maddesinin 2 nci fıkrasında ise "hükmen ret" düzenlenmiştir. 4721 sayılı ... Medeni Kanunu'nun 605 inci maddesinin 1 inci fıkrası uyarınca miras ancak üç ... içinde reddolunabilir. (TMK m. 606) “Ölümü tarihinde miras bırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır.” Bu hüküm çerçevesinde, mirasın hükmen reddi bir süreye tabi olmayıp, mirasçılar, alacaklılara karşı açacakları tespit davası ile terekenin borca batık olduğunun tespitini her zaman isteyebilecekleri gibi, mirasçılara karşı açılacak davada defi olarak da her zaman terekenin borca batık olduğu ... sürülebilecektir.

Somut olayda; birleşen dava davalıları ... ve ...'nun 05.04.2013 tarihinde ... ... 20. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/185 Esas ve 2014/273 Karar sayılı dosyası ile murisleri ... ...'nun 01/.../2012 tarihinde vefat ettiğini; mirasçısı olarak geriye davacı eşi Nuhseren ile davacı olan iki çocuğunun kaldığını; muristen kalan her hangi bir menkul, gayri menkul ve mevduatın bulunmadığını; ancak muristen ötürü aleyhlerine ... Sosyal Güvenlik Kurumunca ...

6. İcra Müdürlüğünün 2012/2964 sayılı dosyasıyla 13.777,00 TL yönünden icra takibi başlatıldığını belirterek terekenin borca batık olduğunun tespitine ve mirasın hükmen reddine karar verilmesini talep ettikleri, yargılama neticesinde davanın kabulü ile ... ...'nun mirasının ölüm anında borca batık olduğunun tespitiyle, davacılar yönünden hükmen reddinin tesciline karar verildiği ve verilen bu kararın Yargıtay 14 üncü Hukuk Dairesi tarafından onama- karar düzeltme talebinin reddi kararlarıyla 20.....2016 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Eldeki davada birleşen dava davalısı olan mirasçıların, mirası reddetmiş bulunmalarının, davada hüküm kurulurken gözetilmesi gerekmekle mirasın reddine karar verildiği durumlarda, mirasçılar aleyhine tazminata karar verilemeyecek olmakla temyiz eden birleşen dava davalıları ile ilgili olarak, mirasın reddi nedeniyle davanın reddine karar verilmesi, mirasın hükmen reddi kararının kesinleşmesi nedeniyle TMK'nın 612 nci maddesine göre terekenin tasfiyesinin sağlanması için Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından tasfiye memuru atanması ve tasfiyenin yapılması için bekletici mesele yapılması,

ayrıca mahkemece tasfiye memuruna gerekli tebligatların yapılması gerektiği kabulü ile, mahkemece, usulen taraf teşkili sağlanılmalı ve mirası ret olgusu da değerlendirilmek suretiyle bir karar verilmelidir. Hüküm, bu nedenlerle yerinde görülmemiş kararın açıklanan nedenle bozulmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin tüm ve davalıların diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalıların temyiz itirazının kabulü ile mahkeme kararının BOZULMASINA,

492 Sayılı Harçlar Yasasının 13/J maddesi uyarınca davacıdan harç alınmamasına,

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının davalılara iadesine,

Dosyanın, mahkemeye gönderilmesine,