Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/4857 K.2025/2615

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 10.06.2014 tarihinde davacının sevk ve idaresindeki motosiklet ile davalı ... tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılan aracın karıştığı trafik kazasında davacının yaralandığını ve malul kaldığını, davalı ... şirketine yapılan başvuruya olumlu yanıt verilmediğini iddia ederek fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak, 4.800,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere 5.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, 1.500,00 TL rapor ücretinin de yargılama giderleri arasında kabulüne karar verilmesini talep etmiş, 21.09.2022 tarihinde sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 173.940,00 TL' ye ıslah etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; talebin zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, sigorta şirketine eksik evrak ile başvuru yapıldığını bu nedenle dava şartı oluşmadığından talebin usulden reddi gerektiğini, maluliyet raporunun hesaplamalara esas alınamayacağını, maluliyet raporunun Adli Tıp Kurumu (ATK) 3. İhtisas Kurulu'ndan Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği'ne göre alınması gerektiğini, genel şartlara göre TRH-2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz ile hesaplama yapılması gerektiğini, kusur incelemesinin de ATK Trafik İhtisas Dairesince yapılması gerektiğini,

davacının kask takmaması sebebiyle müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı taleplerinden sigorta şirketinin sorumlu olmadığını, kaza nedeniyle elde edilen tazminatların mahsubu gerektiğini, sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olduğunu, Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru tarihinden itibaren yasal faiz talep edilebileceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tarafların iddia ve savunmaları, sunulan delillere ve benimsenen bilirkişi raporlarına ve raporda geçici bakıcı ihtiyacı yönünde tespit yapılmamış olmasına ve davacının kaza tarihinde 16 yaşında olması ve gelir getiren bir işte çalışmamasına göre davanın kısmen kabulüne, 173.940,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 04.04.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin taleplerin reddine, rapor ücretinin yargılama giderleri arasında kabulüne karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından itiraz başvurusunda bulunulması üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; sunulan ara karar üzerine alınan maluliyet raporunun kaza tarihi itibariyle geçerli yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlendiğini, hesaplama yönteminde hata bulunmadığını, hükme esas alınan kusur raporunun denetime elverişli bulunduğunu, kask takılı olup olmadığının belirsiz olduğu ve somut deliller ile takılı olmadığı ispat edilemediğini sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapıldığının anlaşıldığını, faiz başlangıcı ve oranının doğru belirlendiğini, vekalet ücretinde hata bulunmadığını belirterek itirazların reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; eksik evrak ile sigorta şirketine başvuru yapıldığından dava şartı yokluğundan talebin usulden reddi gerektiğini, kusur raporunun ATK'dan alınması gerektiğini, kaza ile illiyetli olmayan arazlarla birlikte tespit edilen maluliyet oranına göre hüküm kurulduğunu, ATK'dan maluliyet raporu alınması gerektiğini, hakem heyetlerinin itirazlarını dikkate almadan karar verdiğini, adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini, hesaplamanın TRH-2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz ile yapılması gerektiğini, davacı sürücü kask kullanmadığından müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini,

tam vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, kaza nedeniyle elde edilen kazanımların tazminattan mahsubu gerektiğini, faizin tahkim yoluna başvuru tarihinden itibaren, ıslah ile istenen kısma ıslah tarihinden itibaren yasal faiz olabileceğini, poliçe kapsamında olmayan taleplerin reddi gerektiğini, uzlaşma olup olmadığının araştırılması gerektiğini, süre uzatımına muvafakat etmediklerinden yargılamanın devam etmesinin yerinde olmadığını belirterek kararı temyiz etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanan ve malul kalan davacı sürücünün sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri ve rapor ücreti talebine ilişkindir.

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Uyuşmazlık Hakem Heyeti ara kararı gereğince davacı tarafça alınan ve dosyaya sunulan ve hükme de esas alındığı anlaşılan kaza tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliğine göre düzenlenmiş İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Turgut Özal Tıp Merkezi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığının 26.08.2022 tarihli raporunda maluliyet oranı %4,2 olarak belirlenmiş iken, aktüer hesabında %5 maluliyet oranı ile hesap yapılması hatalıdır. Davalının usuli kazanılmış hakları gözetilerek yeniden rapor alınmalıdır.

3. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 52 nci maddesi uyarınca zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış (müterafik kusur hâli söz konusu) ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir. Müterafik kusura ilişkin savunma bir def’i olmadığından bu yönde bir savunma olmasa da resen dikkate alınması gerekir.

Somut olayda; kaza tespit tutanağında motosiklet sürücüsü olan davacının koruyucu başlık (kask) takıp takmadığı hususunun belirsiz olduğu belirtilmişse de; kaza, davacının sürücüsü olduğu motosiklet ile davalıya sigortalı aracın çarpışması sonucu gerçekleşmiş, davacının yaralanması yüz bölgesinden olmuştur. Yaralanmanın niteliğine göre motosiklet sürücüsü olan davacının koruyucu başlık (kask) takmadığı hususu sabittir.

Bu itibarla; davacının koruyucu başlık (kask) takmaması nedeniyle zararın oluşumunda veya artmasında katkısının bulunduğu gözetilerek 6098 sayılı Kanun'un 52 nci maddesi gereğince Dairemizin yerleşik uygulamasına göre %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle davalının sorumlu olduğu tazminat miktarının belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

4.5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrası, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü ve AAÜT’nin 17/2 nci maddeleri bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır. Bu itibarla; İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5’i oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.

VI. KARAR