Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/6751 K.2023/9538

Taraflar arasında görülen tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi tarafından Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili asıl ve birleşen davada; müvekkillerinin murisi ...'ın 12.12.2014 tarihinde sevk ve idaresindeki araçla tek taraflı trafik kazası geçirerek vefat ettiğini, aracın davalı ... tarafından sigortalandığını, müteveffa ...'ın ölümü nedeni ile davacıların desteğinden yoksun kaldığını, bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla her bir davacı için 500'er TL olmak üzere toplam 1.500,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan alınıp, davacılara verilmesine karar verilmesini talep etmiş, 07.08.2015 tarihli ıslah dilekçesi ile talep miktarını davacı ... için 137.327,00 TL, davacı ... ... için 32.107,00 TL,

davacı ... için 41.716,00 TL olarak belirlemiş; birleşen davada talebini 13.06.2022 tarihli dilekçesiyle davacı anne ... için 90.808,33 ve davacı baba ... için 50.040,28 TL'ye artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafın dava öncesinde müvekkili şirkete tazminat hesabı veya ödenmesi için gerekli belgelerle herhangi bir müracatı bulunmadığını, müvekkili şirketin temerrüte düşmediği gibi dava açılmasına da sebebiyet vermediğini, yargılama gideri faiz ve vekalet ücretine karar verilmemesini, karar verilmesi halinde ise müvekkil şirketin sorumlu olduğu azami poliçe teminat limiti ve sigortalı araç sürücüsünün kusur oranı dikkate alınarak karar verilmesini, faiz işletilecek ise dava tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 30.11.2015 tarihli ve 2015/3 Esas, 2015/921 Karar sayılı kararıyla; toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, ıslah edilen davanın poliçe limitiyle sınırlı kalmak kaydıyla kabulüne, 1.500,00 TL'nin dava tarihinden itibaren, 209.650,00 TL'nin ise ıslah tarihi olan 07.08.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine, davalı ... şirketinin poliçe limiti ile sorumlu tutulmasına karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Kararın davalı vekili tarafından temyizi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 13.02.2020 gün ve 2019/142 Esas-2020/1414 Karar sayılı ilamıyla davalının diğer temyiz itirazlarının reddine karar verilerek, "..Somut olayda, dosya kapsamından, desteğin anne ve babasının da hayatta bulunduğu anlaşılmakta olup, hükme esas alınan 21.07.2015 tarihli hesap raporunda ise anne ve baba için destek payı ayrılmadan desteğin gelirinin davacılar eş ve çocuklar yönünden paylaştırılmak suretiyle hesaplama yapıldığı, bu durumda mahkemece, bilirkişiden ek rapor alınarak,

desteğin anne ve babasının da hayatta olduğu gözetilmek suretiyle davacıların destek paylarının yeniden değerlendirilmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu şekilde eksik inceleme ile hüküm kurulmasının doğru olmadığı, mahkemece 02.07.2015 tarihli duruşmada TBK 76/1'e göre 10.000,00 TL geçici ödemeye karar verildiği, davalı vekilinin 07.08.2015 tarihli dilekçesi ile K.Maraş 2. İcra Müdürlüğü'nün 2015/7856 sayılı dosyasına 20.07.2015 tarihinde 10.000,00 TL geçici ödemenin yapıldığı,

dava dosyasına, mahkemece karar verilen ve davalı vekilince icra dosyasına yatırıldığı beyan edilen geçici ödemeye ilişkin tahsilat makbuzunun ibraz edilmediği, mahkemece yapılması gerekenin K.Maraş 2. İcra Müdürlüğü'nün 2015/7856 sayılı dosyasını dosya içerisine alarak geçici ödemeye ilişkin ara kararın yerine getirilip getirilmediğini araştırarak, eğer geçici ödeme gerçekleşmişse, hesaplanan tazminattan mahsup etmek suretiyle hüküm kurulması" gerektiğine değinilerek kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda; ilk hükümden sonra davacı eş ...'nın 17.06.2016 tarihinde evlendiği, 10.000,00 TL'lik geçici ödemenin asıl dava davacılarına ödendiği, asıl davada davacı eşin yeniden evlendiği tarihe kadar hesap yapıldığı, ancak dava açıldıktan sonra ortaya çıkan bu olgu nedeniyle kısmen reddedilen tutar üzerinden yargılama giderinden sorumlu tutulmaması gerektiği; aksinin kabulünün yargılama süresinde davacının medeni durumunu belirleme özgürlüğünün kısıtlanması anlamına geleceği, davalı lehine bu nedenle vekalet ücretine hükmedilmediği gerekçesiyle;

asıl davanın kısmen kabulüne, davacı ... için 5.539,64 TL destekten yoksun kalma tazminatının poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere 500,00 TL’sine dava tarihi olan 05.01.2015 kalan 5.039,64 TL’sine ıslah tarihi olan 07.08.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

fazlaya dair istemin reddine, davacı ... için 36.798,83 TL destekten yoksun kalma tazminatının poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere 500,00 TL’sine dava tarihi olan 05.01.2015, kalan 36.298,83 TL’sine ıslah tarihi olan 07.08.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

fazlaya dair istemin reddine, davacı ... ... için 27.983,88 TL destekten yoksun kalma tazminatının poliçe limitleri ile sınırlı olmak 500,00 TL’sine dava tarihi olan 05.01.2015 kalan 27.483,88 TL’sine ıslah tarihi olan 07.08.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine, birleşen davanın kabulü ile birleşen dava davacısı ... için 90.808,33 TL destekten yoksun kalma tazminatının poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere birleşen davanın dava tarihi olan 30.04.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

birleşen davacısı ... için 50.040,28 TL destekten yoksun kalma tazminatının poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere birleşen davanın dava tarihi olan 30.04.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde.

Borçlar Kanunu'na göre kimsenin kendi kusurundan faydalanamayacağını, Borçlar Kanunu'nun 51/2. maddesi hükmüne göre de öncelikle haksız fiil sorumlusuna zararın tümünün yüklenmiş bulunduğunu, davacılar, yansıma yolu ile oluşan zararlarının tazminini istemekte iseler de zararı doğuran olay işletenin ölümü olduğundan, buna dayalı olarak destek zararlarının tazmininin müvekkil sigorta şirketinden istenmesinin mümkün olmadığını, hesap raporunun hatalı olduğunu, müteveffanın eşi ...'ın (...) 2017 yılında evlendiğini, bilirkişi raporunda eş ..."in destekten çıkarılmasının ve destekten çıkan eşin payının çocuk,

anne ve babaya aktarılmasının hatalı olduğunu, tüm hesaplamalar davacı tarafından temyiz edilmeyen ilk karara dayanak kök raporda olduğu gibi PMF Yaşam Tablosu kullanılarak yapılması gerekirken, TRH Yaşam Tablosu kullanılarak hesaplama yapılmasının usuli kazanılmış hakların ihlali niteliğinde olduğunu, müteveffanın, kendi can ve güvenliğini düşünmeyerek gerekli güvenlik önlemlerini almaması ile zararın meydana gelmesi ve/veya artması arasında illiyet bağının bulunduğunu,

bu sebeple zararın meydana gelmesinde/artmasında davacının müterafik kusuru nedeniyle TBK 51-52 (Mülga BK.43 ve 44) maddelerinin uygulanması ve hesaplanacak maddi tazminattan, müterafik kusur indirimine gidilmesi gerektiğini, ... aleyhine vekalet ücretine karar verilmemesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirtmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 12.12.2014 tarihinde trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların açtığı destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 87, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme Temyiz olunan nihai kararların bozulması, 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalıya yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,