Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/9101 K.2024/11268

Mahkeme kararı davalılar ... .San. Tic. Ltd. Şti. ve ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Asıl davada davacılar vekili dava dilekçesinde; davalı şirkete ait kepçenin 13.02.2013 tarihinde davacıların oğulları ...'un sevk ve idaresindeki motosiklete çarparak ...'un hayatını kaybetmesine neden olduğunu, kepçeyi kullanan davalı ...'nın olayda ağır kusuru bulunduğunu, aynı kazada vefat eden diğer kişinin de davacı ...'un yeğeni olduğunu, kazaya neden olan iş makinesinin olay tarihinde zorunlu trafik sigorta poliçesinin mevcut olmadığını, tazminat ödenmesi için davalı ...

Hesabına başvuruda bulunulması üzerine, hasar dosyası açıldığını ancak davacıların zararının çok altında (9.000,00 TL) tazminat ödenmesinin teklif edildiğini, bu teklifin davacılarca kabul edilmediğini belirterek davacıların fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla her biri için 5.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan, her bir davacı için 60.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ... dışındaki davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Birleşen davada davacılar vekili; müvekkillerinin murisi ...'un davalı şirket ... Ltd. Şti.'ye ait kepçenin çarpması sonucu hayatını kaybettiğini, kepçenin zorunlu trafik sigortasının olmadığını, murisin ailenin tek çalışanı olduğunu ve müvekkillerinin madden ve manen çökmüş olduklarını, toplam (her biri için 5.000,00 TL) 15.000,00 TL maddi tazminatın tüm davalılardan ve 150.000,00 TL manevi tazminatın (baba, anne için 60.000,00’er TL kardeş için 30.000,00 TL) kaza tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte ... dışındaki davalılardan müteselsilen alınarak davacıya ödenmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili ve davalı ... ve ... vekili cevap dilekçelerinde; kusuru kabul etmediklerini ve diğer savunmalarını beyanla davanın reddini istemişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ 1. KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 26.12.2016 tarih ve 2014/141 Esas ve 2016/894 karar sayılı ilamı ile asıl davanın kısmen kabulü ile davacı ...'un 24.608,48 TL maddi tazminat, davacı ...'un 23.026,30 TL maddi tazminat alacağının dava tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmek suretiyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacı ... yönünden 10.000,00 TL, davacı ... yönünden 10.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmek suretiyle davalı ... ve ... .San.Tic.Ltd.Şti.'den müştereken ve müteselsiren tahsiline, birleşen davanın kısmen kabulü ile davacı ...'un 25.103,86 TL maddi tazminat alacağını,

davacı ...'un 19.153,87 TL maddi tazminat alacağının dava tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmek suretiyle davalılardan müştereken ve müteselsiren tahsiline, davacı ... yönünden 10.000,00 TL, davacı ... yönünden 10.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmek suretiyle davalı ... ve .... San. Tic. Ltd.

Şti.'den müştereken ve müteselsiren tahsiline, davacı ...'un davasının reddine karar verilmiş; hüküm, asıl ve birleşen davada davacılar vekili, davalılar ... ve ... vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 08.10.2020 tarih ve 2018/6427 Esas ve 2020/5366 Karar sayılı ilamı ile davacıların kazada hayatını kaybeden destekleri sürücü ... ve yolcu ...'dan üçüncü kişi olarak tazminat talebinde bulunduklarından, destekten yoksun kalma zararı hesaplanırken uğranılan ve hesaplanan gerçek zarar miktarından sürücünün kusur indirimi yapılamayacağı gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulmasının isabetli olmadığı, birleşen davada ...'ın kardeşi olan davacının da manevi tazminat talep etme hakkı bulunduğu, asıl ve birleşen davada davacılar davacılar için takdir olunan manevi tazminatın bir miktar düşük olduğu,

davacıların destekleri sürücü ve yolcunun motosiklet kullanırken kask takıp takmadığının araştırılarak müterafik kusurun değerlendirilmesi, davalı ... yönünden birleşen davada davacıların desteği muris ...'ın kazaya karışan motosiklette bulunma sebebinin araştırılarak hatır savunmasının değerlendirilmesi gerekçesiyle mahkeme kararı bozulmuştur

B. Bozmaya Uyularak Verilen Mahkeme kararı

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; asıl dava (Bozma öncesi İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 2014/141 Esas) yönünden; davacılar ... ve ...'un destekten yoksun kalma tazminatı taleplerinin kısmen kabulü ile, ... için 159.645,38 TL (... yönünden garameten teminat limiti olan 89.212,35 TL ile sınırlı olmak üzere), ... için 287.729,28 TL (... yönünden garameten teminat limiti olan 160.787,65 TL ile sınırlı olmak üzere) tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacıların manevi tazminat taleplerinin kabulü ile;

davacı ... için 60.000,00 TL, davacı ... için 60.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... ve ... San.Tic.

Ltd.Şti.'den müştereken ve müteelsilen alınarak davacılara verilmesine, birleşen dava (İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi 2014/565 Esas) yönünden; davacılar ... ve ...'un destekten yoksun kalma tazminatı taleplerinin kısmen kabulü ile, ... için 181.440,45 TL (... yönünden garameten teminat limiti olan 74.792,21 TL ile sınırlı olmak üzere), ... için 425.041,32 TL (... yönünden garameten teminat limiti olan 175.207,79 TL ile sınırlı olmak üzere) tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacılara verilmesine,

fazlaya ilişkin istemin reddine, davacı ...'un destekten yoksun kalma tazminatı talebinin 2014/141 esas, 2016/894 karar sayılı ilamı ile reddine karar verilip, kararın taraflarca temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 2018/6427 esas, 2020/5366 karar 08.10.2020 tarihli kararında bozma konusu yapılmadığından bu yöndeki hükmün kesinleştiği anlaşılmakla bu hususta yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, davacıların manevi tazminat taleplerinin kabulü ile;

davacı ... için 60.000,00 TL, davacı ... için 60.000,00 TL, davacı ... için 30.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... ve ... San.Tic. Ltd.Şti.'den müştereken ve müteelsilen alınarak davacılara verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalılar ... ve ... vekili temyiz dilekçesinde; kusuru kabul etmediklerini, güncel asgari ücret ile hesaplama yapılamayacağını, davacıların bakiye ömürlerinin hatalı hesaplandığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

B. Gerekçe

Uyuşmazlık, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir. 1- Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı; özellikle, daha önce temyize konu edilip bozma kapsamı dışında bırakıldığı için kesinleşen yönlerin yeniden incelenmesinin mümkün olmadığı anlaşılmakla temyiz eden davalılar .... San. Tic. Ltd. Şti. ve ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinden görülmeyen temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

2- Mahkemece verilen ilk karar taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiş ve Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 08.10.2020 tarih ve 2018/6427 Esas ve 2020/5366 Karar sayılı bozma ilamı ile yukarıda belirtilen gerekçeler ile bozulmuştur.

Bozma kararı sonrası yürütülen yargılamada mahkemece alınan hesap raporunda asıl dava davacıları ... ve ... ile birleşen dava davacıları ... ve ...'un ve her iki desteğin muhtemel ömürleri TRH 2010 Yaşam Tablosu esas alınarak belirlenmiş ve bu doğrultuda hesaplanan tazminata göre davacıların ıslahı ile birlikte davanın kabulüne karar verilmiştir. Ancak hükme esas alınan hesap raporu, muhtemel ömürlerin TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre belirlenmesi noktasında hatalıdır.

Zira, bozma öncesinde alınan 08.06.2016 tarihli hesap raporunda davacıların bakiye ömürleri ve desteklerin destek olacakları süre PMF 1931 Yaşam Tablosu esas alınarak belirlenmiş, davacıların bu yönde bir itirazı olmamış ve taleplerini buna göre artırmışlardır.

Şu halde; bozma sonrasında temyiz eden davalıların usuli kazanılmış hakkı ihlal edilerek asıl ve birleşen davada davacılar ile desteklerinin muhtemel ömür sürelerinin TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre belirlenmesi hatalıdır. Mahkemece bozmadan sonra alınan hesap rapor tarihindeki ücret verileri esas alınarak ancak muhtemel ömür sürelerinin PMF 1931 Yaşam Tablosuna göre belirlenerek tazminata hükmedilmesi gerektiğinden kararın bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR